Chống lao, đừng như chống lũ dưới nguồn

Ðể đạt mục tiêu chấm dứt bệnh lao còn rất nhiều việc phải làm, cần có quyết tâm chính trị và sự vào cuộc của toàn thể nhân dân cũng như những giải pháp cụ thể nhằm giải quyết những khó khăn, thách thức. Tại cuộc họp của Ủy ban Quốc gia về chấm dứt bệnh lao mới đây, những khó khăn đã được chỉ rõ và các giải pháp cũng được “gọi tên”, thậm chí có ý kiến cho rằng, chống lao đừng như chống lũ cuối nguồn.
Bác sĩ Khoa Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện Phổi Quảng Ninh thăm khám cho bệnh nhân. (Ảnh HOÀI MINH)
Bác sĩ Khoa Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện Phổi Quảng Ninh thăm khám cho bệnh nhân. (Ảnh HOÀI MINH)

Trong giai đoạn 10 năm qua, thực hiện Chiến lược quốc gia phòng, chống lao đến năm 2020, tầm nhìn năm 2030, Chương trình chống lao quốc gia phát hiện khoảng một triệu ca lao mới trên toàn quốc (khoảng 100 nghìn ca mỗi năm), với tỷ lệ điều trị thành công là khoảng 90% trên tổng số các ca được phát hiện. Chương trình chống lao có mạng lưới y tế từ trung ương đến địa phương tích hợp vào hệ thống y tế chung.

Mạng lưới chống lao đã phủ kín toàn quốc đến xã phường, thôn bản, cùng với sự phối hợp của hệ thống y tế công lập và y tế tư nhân. Chương trình đang triển khai các can thiệp toàn diện để tăng cường phát hiện sớm và điều trị thành công các thể của bệnh lao (lao thường, lao đa kháng, tiền siêu kháng, siêu kháng và lao tiềm ẩn)... Việt Nam cũng nhận được nhiều sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế trong việc áp dụng nhanh và hiệu quả các công nghệ mới, can thiệp mới, đồng thời phối hợp triển khai nhiều nghiên cứu khoa học đột phá, từ thử nghiệm lâm sàng, nghiên cứu can thiệp dịch tễ đến nghiên cứu vắc-xin lao mới...

Tuy nhiên, hiện nay Việt Nam vẫn đứng thứ 11 trong 30 nước có số người mắc bệnh và gánh nặng bệnh lao cao nhất trên toàn cầu. Ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm Việt Nam có thêm 172 nghìn người mới mắc lao và khoảng 13 nghìn người tử vong do lao, cao hơn số người tử vong vì tai nạn giao thông.

Mỗi năm, nước ta có khoảng 9.200 ca bệnh lao đa kháng thuốc mới mắc, chiếm 4,5% trong nhóm bệnh nhân lao mới và 15% trong nhóm đã từng điều trị. Ðáng chú ý, số bệnh nhân lao được phát hiện, đưa vào điều trị và được báo cáo hằng năm mới chỉ chiếm khoảng 60% số bệnh nhân ước tính. Như vậy, vẫn còn gần 40% bệnh nhân lao trong cộng đồng chưa được phát hiện và điều trị hoặc chưa báo cáo.

Ðể có thể đạt được các mục tiêu hướng tới cơ bản chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam vào năm 2035, Chương trình chống lao cần phải khắc phục được khó khăn, thách thức. Ðó là tập trung hoàn thiện mạng lưới các cơ sở tham gia công tác phòng chống lao; khắc phục ngay tình trạng thiếu nhân lực (từ tuyến tỉnh xuống đến huyện, xã) trong công tác phòng chống lao. Nguồn kinh phí cho hoạt động phòng chống lao vẫn còn hạn chế.

Bảo hiểm y tế là một giải pháp bền vững cho các dịch vụ khám, chữa bệnh lao, nhưng mới có khoảng 32% tổng số xã, phường triển khai cấp phát thuốc lao bằng nguồn bảo hiểm y tế do chưa đáp ứng các quy định về khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế. Nhận thức của một bộ phận người dân về bệnh lao vẫn chưa đầy đủ, còn tồn tại sự kỳ thị đối với bệnh nhân lao, dẫn đến nhiều người bệnh mặc cảm giấu bệnh, chậm trễ trong đi khám phát hiện, điều trị bệnh, làm tăng nguy cơ lây nhiễm ra cộng đồng.

Trên cơ sở Công điện ngày 25/3/2024 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác phòng, chống bệnh lao, Bệnh viện Phổi Trung ương, Chương trình chống lao quốc gia đề xuất Chính phủ và Ủy ban quốc gia về chấm dứt bệnh lao phê duyệt Chiến lược phòng chống lao quốc gia trong giai đoạn mới, tạo cơ sở pháp lý để bảo đảm nguồn lực, tăng cường đầu tư và triển khai các hoạt động phòng chống lao; chỉ đạo ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố ban hành chính sách thu hút nhân lực làm công tác phòng chống bệnh lao; ưu tiên đầu tư và bố trí ngân sách cho hoạt động phòng chống lao.

Ðề xuất Bộ Y tế tiếp tục chỉ đạo về chuyên môn, nghiệp vụ công tác phòng chống lao cho các địa phương; hỗ trợ rà soát và kịp thời phê duyệt các hướng dẫn chuyên môn về phát hiện, chẩn đoán, điều trị và quản lý, dự phòng bệnh lao; hỗ trợ các cơ sở pháp lý và giải pháp để bảo đảm nguồn lực cho hoạt động phòng chống lao... Tổ chức Y tế Thế giới đã công bố thông tin nếu đầu tư 1 USD cho phòng chống lao có thể đem lại cho xã hội 39 USD. Như vậy đầu tư cho phòng chống bệnh lao là đầu tư cho phát triển bền vững của xã hội.

Nếu chỉ tối ưu hóa các hoạt động phòng chống lao như hiện nay, thực hiện bao phủ y tế toàn dân và bảo trợ xã hội, tỷ lệ mắc lao mới sẽ giảm nhưng không thể đạt mục tiêu đặt ra trong kiểm soát, tiến tới chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam. Do vậy cần phá vỡ “quỹ đạo” dịch tễ thường quy của bệnh lao thông qua đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng khoa học-công nghệ, áp dụng đồng bộ vắc-xin mới, thuốc mới, phác đồ điều trị mới. Việc chống lao phải như chống lũ, nhưng đừng chống lũ dưới nguồn.

GS,TS Ðinh Ngọc Sỹ, nguyên Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương (tại cuộc họp Ủy ban quốc gia về chấm dứt bệnh lao)

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh Dương Anh Ðức cho rằng, cần tập trung nguồn lực mạnh mẽ, triển khai điều tra dịch tễ sâu trong cộng đồng để tạo chuyển biến căn bản trong công tác phòng chống bệnh lao.

Trong thời gian tới, nhiệm vụ hàng đầu của Bộ Y tế là ban hành quy định, hướng dẫn chuyên môn về công tác dự phòng, phát hiện, điều trị bệnh nhân lao từ tuyến cơ sở đến trung ương. Ðây là căn cứ để phân công nhiệm vụ, xác định nhu cầu nhân lực trong các cơ sở y tế, bệnh viện, trường học, khu vực đặc thù… nhằm kiện toàn, củng cố bộ máy, tổ chức hệ thống phòng chống lao thống nhất, xuyên suốt trong phạm vi cả nước. Bảo đảm cung ứng đủ nguồn lực qua bảo hiểm y tế hoặc từ ngân sách nhà nước, huy động nguồn lực xã hội dành cho các hoạt động phòng chống lao.

Ðể đạt được mục tiêu chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam như đã cam kết với thế giới, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu Bộ Y tế cùng các bộ, ngành trung ương và địa phương tăng cường chỉ đạo công tác truyền thông về tình hình, các biện pháp phòng chống và khả năng tiếp nhận điều trị người mắc lao để nâng cao nhận thức, trách nhiệm của nhân dân trong công tác phòng và điều trị bệnh lao.

Bộ Y tế phối hợp các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức tổng kết 10 năm triển khai Chiến lược quốc gia phòng chống bệnh lao đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030; cập nhật nội dung về thực trạng, các vấn đề về phòng chống bệnh lao vào báo cáo kinh tế-xã hội gửi Quốc hội để đề xuất với Quốc hội về nguồn lực, chính sách triển khai. Mặt khác, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật để khuyến khích cán bộ, nhân viên y tế tham gia và bảo đảm nguồn nhân lực cho công tác phòng chống bệnh lao; nghiên cứu, đề xuất đề án mô hình tổ chức phòng chống bệnh lao phù hợp; xây dựng chương trình mục tiêu quốc gia về phòng chống bệnh lao…

Các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương khẩn trương xây dựng kế hoạch hành động và triển khai các nội dung tại Công điện số 25/CÐ-TTg ngày 25/3/2024 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường công tác phòng chống bệnh lao; Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố cần lồng ghép các chỉ tiêu về phòng chống bệnh lao vào nghị quyết, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm và hằng năm, bảo đảm nguồn lực cho công tác phòng chống lao…

Có thể bạn quan tâm

Bác sĩ Trung tâm II tiến hành khám sàng lọc cho trẻ khuyết tật có hoàn cảnh khó khăn Sơn La.

Khám, phẫu thuật miễn phí cho trẻ em khuyết tật ở Sơn La

Ngày 6/7, tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Sơn La, Sở Y tế tỉnh phối hợp Hội Cứu trợ trẻ em tàn tật Việt Nam (Trung tâm II) cùng các đơn vị tài trợ khai mạc chương trình “Hành trình gieo mầm xanh hy vọng”, tổ chức khám và phẫu thuật miễn phí cho trẻ em khuyết tật có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh.

Cán bộ y tế giám sát véc-tơ truyền bệnh sốt xuất huyết Dengue tại các hộ gia đình trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Ảnh: TTXVN

Ảnh hưởng của sốt xuất huyết Dengue với sức khỏe

Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm do virus lây truyền qua muỗi vằn Aedes (muỗi vằn) khá nguy hiểm, hiện vẫn chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Đáng lo ngại, căn bệnh này không còn là bệnh của riêng trẻ em mà ai cũng có thể mắc phải nếu không thực hiện các biện pháp dự phòng cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

Quang cảnh lễ ký kết giữa các đơn vị.

Bệnh viện Đại học Y dược Thành phố Hồ Chí Minh đồng hành chuẩn hóa quản lý bệnh mạn tính

Thực hiện định hướng chuyển từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe toàn diện của ngành y tế, các bệnh viện, cơ sở y tế đang đóng vai trò hạt nhân về chuyên môn, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật trong chương trình tăng cường quản lý các bệnh mạn tính như tăng huyết áp và đái tháo đường trên phạm vi cả nước.

Ảnh minh họa.

Ổ dịch do virus Hanta (chủng Andes-ANDV) đã được kiểm soát và không còn là nguy cơ y tế công cộng

Bộ Y tế sẽ tiếp tục phối hợp với Tổ chức Y tế thế giới và các cơ quan liên quan theo dõi diễn biến tình hình bệnh do virus Hanta trên thế giới, cập nhật các thông tin khoa học, đánh giá nguy cơ khi cần thiết và triển khai các biện pháp phòng, chống bệnh phù hợp nhằm bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Trụ sở của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Geneva, Thụy Sĩ. (Ảnh: Xinhua/Liu Qu)

Bộ Y tế thông tin về dịch bệnh do virus Hanta

Tối 3/7, Bộ Y tế phát đi thông tin cập nhật về dịch bệnh do virus Hanta và cho biết ổ dịch liên quan tàu du lịch MV Hondius đã được WHO xác nhận kiểm soát hiệu quả. Dù Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc chủng virus Andes, ngành y tế vẫn tiếp tục giám sát chặt chẽ và khuyến cáo người dân chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh.

Xét nghiệm giúp chẩn đoán các bất thường sức khỏe

Ăn khuya, lười vận động: Nam thanh niên 33 tuổi mắc cùng lúc 5 bệnh chuyển hóa

Chỉ trong một lần kiểm tra sức khỏe, nam thanh niên 33 tuổi bất ngờ phát hiện mắc đái tháo đường type II, gan nhiễm mỡ độ III, rối loạn mỡ máu nặng, gút và béo phì. Các bác sĩ cảnh báo những thói quen phổ biến ở người trẻ như ăn khuya, ít vận động có thể đẩy nhanh nguy cơ mắc bệnh chuyển hóabiến chứng tim mạch.

Ứng dụng kỹ thuật phẫu thuật ít xâm lấn bằng dao Coblator trong điều trị bệnh lý tai mũi họng.

Công nghệ Coblator giúp người bệnh tai mũi họng hồi phục nhanh sau phẫu thuật

Ứng dụng kỹ thuật phẫu thuật ít xâm lấn bằng dao Coblator đang góp phần thay đổi phương pháp điều trị nhiều bệnh lý tai mũi họng. Trường hợp 3 thành viên trong một gia đình cùng được phẫu thuật và xuất viện sau khoảng 24 giờ cho thấy hiệu quả của công nghệ này khi được chỉ định đúng và thực hiện bởi đội ngũ chuyên môn.

Giảng viên và học viên tham gia khóa đào tạo phẫu thuật nội soi robot cơ bản.

Đào tạo, nâng cao trình độ phẫu thuật nội soi robot trong điều trị ung thư

Phẫu thuật nội soi robot được xem là một trong những thành tựu nổi bật của ngoại khoa với nhiều ưu điểm vượt trội như độ chính xác cao, thao tác linh hoạt, ít xâm lấn, bảo tồn được nhiều tổ chức quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và rút ngắn thời gian hồi phục và cải thiện chất lượng sống cho người bệnh.

Đo đa ký giấc ngủ là kỹ thuật thăm dò chức năng hiện đại, cho phép ghi nhận đồng thời nhiều hoạt động sinh lý diễn ra trong suốt thời gian người bệnh ngủ.

"Tiêu chuẩn vàng" phát hiện hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ

Ngủ ngáy to, thường xuyên thức giấc giữa đêm, mệt mỏi sau khi ngủ hay buồn ngủ quá mức vào ban ngày không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống mà còn có thể cảnh báo hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ. Đo đa ký giấc ngủ được xem là phương pháp hiệu quả nhất để chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời bệnh lý này.

Quang cảnh diễn đàn.

Quản lý an toàn thực phẩm dựa trên kiểm soát nguy cơ theo chuỗi

Sớm xây dựng cơ chế chia sẻ dữ liệu liên ngành về an toàn thực phẩm, hàng giả, hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ; kết nối thông tin giữa các cơ quan nhà nước, lực lượng kiểm tra, nền tảng thương mại điện tử, doanh nghiệp phân phối và người tiêu dùng, đó là nội dung diễn đàn vừa được tổ chức tại Hà Nội.