“Chơi vơi” và cuộc "trường chinh" của Bùi Thạc Chuyên

- Cảm giác lần đầu tiên mang phim ngắn đến Liên hoan phim Cannes và cảm giác sau đó 8 năm, mang một bộ phim dài đến Liên hoan phim Venice khác nhau thế nào?

- Tám  năm trước, năm 2000, tôi mang “Cuốc xe đêm” tới Cannes chỉ với tư cách như một phim học trò. Các liên hoan phim đều có phần thi phim ngắn và được lựa chọn tham gia về bản chất là sự khích lệ, động viên cho những nhà làm phim trẻ trong tương lai.

Năm nay, việc “Chơi vơi”, một bộ phim dài được tuyển chọn vào Liên hoan phim Venice hoàn toàn khác. Bởi một bộ phim dài có yếu tố về thương hiệu, thương mại, có yếu tố tầm vóc về văn hóa, về dân tộc, mang tính đại diện cho quốc gia… nên trách nhiệm nó lớn hơn nhiều.

Đây là lần đầu tiên Việt Nam tham dự một liên hoan phim lớn, được tuyển chọn gắt gao. Ban tổ chức Liên hoan phim Venice đã tuyển chọn từ 3895 bộ phim được gửi đến từ 74 nước, và cuối cùng họ chỉ chọn ra 75 phim chính thức tham dự. (http://www.labiennale.org/en/cinema/festival/66/stats/ )

 - Nói một cách thành thực, anh nhận định thế nào về đứa con tinh thần của mình tại liên hoan phim lớn trên thế giới như Venice?

“Chơi vơi” là một trong những bộ phim đầu tiên của điện ảnh Việt Nam quay bằng công nghệ kĩ thuật số (HD). Bộ phim do Hãng phim truyện I (Việt Nam)sản xuất  phối hợp với hãng phim Acrobaltes Films (Cộng hòa Pháp), cùng sự hỗ trợ của nhiều quỹ làm phim trong nước và quốc tế,  các cơ quan văn hóa và các doanh nghiệp…

Bộ phim ghi dấu ấn sự kết hợp giữa nhà biên kịch Phan Đăng Di, đạo diễn Bùi Thạc Chuyên, âm nhạc Ngọc Đại, diễn viên Phạm Linh Đan, Johnny Trí Nguyễn, Đỗ Hải Yến… Dựng phim Julie Benziau, Thu thanh hiện trường Arnaud Soulier và được làm hậu kỳ tại Việt Nam và Thái Lan.

Tôi không tự ti. Mỗi phim được chọn vào đây đều đặc sắc, muôn hình, muôn vẻ. “Chơi vơi” không giống phim nào hết. Đó là một bộ phim Việt Nam. Nhiều khán giả đánh giá cao bộ phim vì nó  rất Việt  Nam.

- Là người rất tỉnh táo với các giải thưởng và luôn tự biết mình đang đứng ở đâu trong điện ảnh. Trước khi mang “Chơi vơi” đi dự liên hoan, anh đặt kỳ vọng gì vào tác phẩm của mình?

Chúng ta thừa hiểu nền sản xuất của mình chưa có kinh nghiệm đến liên hoan phim lớn. Việt Nam thường mang nặng quan niệm đến Liên hoan phim để tranh giải. Với các Liên hoan phim nhỏ, các đạo diễn cứ lủi thủi mang phim đi rồi lủi thủi mang về.

Nhưng với liên hoan phim lớn không phải vậy. Đến với Liên hoan phim lớn không phải tham dự và tranh giải. Họ đến đây để quảng bá, bán phim cho các đối tác, để có thể giới thiệu bộ phim đó một cách tốt nhất, trang trọng nhất.

- Mặc dù ban tổ chức liên hoan phim Venice làm việc rất chuyên nghiệp nhưng cũng không tránh được các sự cố. “Chơi vơi” của anh có gặp phải sự cố gì khi trình làng tại Venice?

Có chút sự cố khi chiếu bộ phim tại Venice đó là chuyện làm phụ đề của Việt Nam. Hãng phim Truyện đã phải bỏ ra hàng nghìn USD để làm bản phim phụ đề tiếng Ý vì Liên hoan họ không bỏ tiền cho những việc này.

Cái khó cho chúng tôi là làm hậu kỳ gấp, việc tìm phông chữ tiếng Ý gặp khó khăn. Singapore và BangKok đều từ chối không làm được. Trung tâm Kỹ thuật Điện ảnh Việt Nam nhận làm nhưng khi chiếu thì font chữ bị nhảy lung tung. Đó là sự cố đáng tiếc vì thường thứ trình làng quan trọng như thế nhẽ ra phải rất cẩn trọng.

- Anh có nghĩ, bản chất cuối cùng của nghệ thuật nói chung và điện ảnh nói riêng là hướng tới công chúng? Anh nghĩ sao nếu “Chơi vơi” không được số đông công chúng Việt Nam đón nhận?

“Chơi vơi” không được đón nhận ở Việt Nam thì nó giống như những phim khác từ trước đến nay. Ngoài phim tết ra thì chả bộ phim nào ở Việt Nam được đón nhận. Đó là thực tế. Nên không có gì lạ.

- Anh nghĩ, “Chơi vơi” có điều gì đặc sắc hơn so với những tác phẩm điện ảnh trước đó anh làm và khác với các tác phẩm điện ảnh khác của Việt Nam?

Các nhà làm phim cần tự tin hơn với lợi thế của mình hiện đang có. Có lẽ mình nên kể một câu chuyện thành thật hơn, nó giản dị hơn, nó thông minh hơn, thoải mái hơn và quan trọng là phải thật với mình hơn.

Vấn đề mà Việt Nam gặp phải hiện nay trong điện ảnh là thiếu cá tính. Có thể do các nhà làm phim Việt Nam nhận được góp ý nhiều hoặc nhiều rào cản nên nhiều phim phải rào trước đón sau, dẫn giải dài dòng… làm bộ phim rắc rối và mờ nhạt về cá tính.

Bộ phim nên giản dị để đến với khán giả. Muốn như vậy thì người làm phim phải mạnh dạn nói ra điều mình suy nghĩ.

Chơi vơi được quay bằng HD, đó cũng là một điều thuận lợi vì chúng tôi có thể quay rất nhiều mà không lo tốn phim. Đó chính là điều kiện để có thể làm phim một cách chuyên nghiệp hơn. Một bộ phim của Việt Nam quay bằng phim nhựa trung bình chi quay khoảng 8-10 ngàn mét phim, trong khi thế giới họ quay hàng trăm ngàn mét mỗi phim. Tôi nghĩ phim để quay nháp mà còn phải dè sẻn thì không bao giờ làm phim hay được.

Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện thú vị này!

Sau giải thưởng của Liên đoàn các Nhà phê bình phim quốc tế (FIPRESCI), thuộc khuôn khổ "Horizons section and Critics' Week” tại Liên hoan phim Venice, “Chơi vơi” sẽ tiếp tục hành trình chinh phục khán giả của các liên hoan phim khác như LHP quốc tế Toronto (10 – 19/9/09), LHP quốc tế Vancouver (1- 16/10/09), LHP London 53 (14 – 29/10/09), tiếp đến là Rotterdam, Stockhom… bao gồm cả các liên hoan trong khu vực như LHP Bangkok (24 – 30/9/09), LHP Pusan (8- 16/10/09)…

LAM TRẦN  thực hiện

Có thể bạn quan tâm

"Cảm ơn âm nhạc" ghi dấu sự trở lại của Ban nhạc Quả dưa hấu. (Ảnh: Ê-kíp sản xuất)

Ban nhạc Quả dưa hấu trở lại với MV “Cảm ơn âm nhạc”

Tối 28/1, Ban nhạc Quả dưa hấu ra mắt MV “Cảm ơn âm nhạc”, như món quà nghệ thuật đặc biệt gửi đến người yêu nhạc. Ca khúc nằm trong live concert “Bản ghi nhớ” dự kiến sẽ diễn ra giữa tháng 3/2026, chính thức đánh dấu sự tái hợp của các thành viên Quả dưa hấu sau gần ba thập kỷ rời sân khấu chung.

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.