Cầu Phong Châu - công trình biểu tượng của sự hồi sinh

Công trình hoàn thành chỉ sau hơn 9 tháng kể từ ngày khởi công, vượt trước 3 tháng so với mốc tiến độ chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, ghi dấu ấn kỷ lục về thời gian thi công của ngành xây dựng, đáp ứng mong đợi của người dân.

Cầu Phong Châu mới với quy mô vĩnh cửu, rộng gấp ba lần cầu cũ sẽ khôi phục tuyến giao thông huyết mạch, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, kết nối giao thương các tỉnh trung du và miền núi phía bắc, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân.

Công trình thi công không một phút ngơi nghỉ

Ngày 9/9/2024, do ảnh hưởng của siêu bão Yagi gây mưa lũ rất lớn, cầu Phong Châu trên Quốc lộ 32C nối hai xã Phùng Nguyên và Vạn Xuân (tỉnh Phú Thọ) bị sập hai nhịp chính. Với tính chất cấp thiết, Chính phủ đã quyết định triển khai dự án xây dựng cầu Phong Châu mới theo lệnh khẩn cấp, giao Bộ Xây dựng và Bộ Quốc phòng, trực tiếp là Binh đoàn 12 (Trường Sơn) thực hiện với yêu cầu phải hoàn thành công trình trước ngày 22/12/2025.

Cầu Phong Châu mới được khởi công ngày 21/12/2024, do Ban Quản lý dự án Thăng Long (Bộ Xây dựng) làm chủ đầu tư, chiều dài 653m, rộng 20,5m, quy mô vĩnh cửu với 4 làn xe cơ giới, tổng mức đầu tư hơn 635 tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương. Phần cầu chính gồm 3 nhịp liên tục bằng dầm hộp bê-tông cốt thép dự ứng lực, thi công theo phương pháp đúc hẫng cân bằng với sơ đồ nhịp giữa 120m, hai nhịp biên 70m. Cầu dẫn phía xã Phùng Nguyên gồm 3 nhịp dầm chữ I bằng bê-tông cốt thép dự ứng lực, dài 33m và 2 nhịp dầm bản bê-tông cốt thép. Trên cơ sở xác định các “đường găng, nút thắt” của dự án, ngay sau khi khởi công, nhà thầu nhanh chóng tổ chức 5 mũi thi công: Mũi tháo dỡ cầu cũ, mũi kè gia cố bờ sông, mũi thi công cầu dẫn, 2 mũi thi công trụ T4 và T5.

Kỹ sư Lương Văn Long, Trưởng ban Điều hành, Giám đốc Quản lý dự án cầu Phong Châu cho biết: Hiện tại, những hạng mục chính như kết cấu phần dưới, phần đúc hẫng, mặt cầu, khe co giãn, lan-can, hệ thống chiếu sáng đã hoàn thành. Các đơn vị đang gấp rút hoàn thiện một số hạng mục cuối cùng như sơn kẻ vạch, hệ thống thoát nước mặt cầu, hiệu chỉnh dải phân cách, biển báo,…

“Công trường cầu Phong Châu đã thể hiện trọn vẹn câu: “Làm xuyên lễ, Tết, thi công 3 ca, 4 kíp” vì từ lúc khởi công cho đến khi hoàn thành, các đơn vị thay phiên nhau làm không ngơi nghỉ một phút nào, đêm giao thừa đổ bê-tông cọc khoan nhồi trụ T4, chiều mồng 1 Tết đổ bê-tông cọc khoan nhồi trụ T5. Do sức ép tiến độ và động lực thôi thúc hoàn thành công trình càng sớm càng tốt, phục vụ nhu cầu đi lại của nhân dân, nhà thầu đã huy động hàng trăm máy móc thiết bị, tăng gấp đôi lượng nhân công so với cam kết hợp đồng, phối hợp với nhau hết sức nhịp nhàng. Khi hoàn thành “đường găng” khoan cọc nhồi, đổ bê-tông bệ, thân trụ T4 và T5 dưới sông vượt trước lũ tiểu mãn (giữa tháng 4/2025), lúc đó các đơn vị mới thở phào nhẹ nhõm, có cơ sở đẩy nhanh tiến độ các hạng mục tiếp theo. Thực tế, tổng thời gian thi công cầu chỉ trong 9 tháng 7 ngày, trong khi nhiều công trình tương tự phải mất khoảng 2 năm. Đây có thể xem là một trong những kỷ lục mới về thi công cầu và là kết quả mà chủ đầu tư, nhà thầu chưa từng dám nghĩ tới tại thời điểm lên khảo sát địa hình với muôn vàn gian khó lúc đó...”, kỹ sư Lương Văn Long bộc bạch.

Bảo đảm tuyệt đối về an toàn và chất lượng

Toàn bộ cầu Phong Châu có 79 cọc khoan nhồi, đường kính 1.500-2.000mm, sâu 40-55m. Do địa chất lòng sông trong khu vực khá phức tạp, khoan sâu 15m đã tới lớp đá, nhưng tiếp theo là lớp bùn dày khoảng 14m, nếu gặp tình huống phát sinh không kiểm soát được, việc xử lý sẽ rất khó khăn và mất thời gian hàng tháng trời. Để ổn định thành cọc, ngoài việc dùng ống vách, các đơn vị thi công phải vận dụng kinh nghiệm nhận diện rủi ro, đưa ra giải pháp thi công phù hợp đối với từng cọc và hạng mục này đã vượt tiến độ kế hoạch gần nửa tháng.

Hiện tại, những hạng mục chính như kết cấu phần dưới, phần đúc hẫng, mặt cầu, khe co giãn, lan-can, hệ thống chiếu sáng đã hoàn thành. Các đơn vị đang gấp rút hoàn thiện một số hạng mục cuối cùng như sơn kẻ vạch, hệ thống thoát nước mặt cầu, hiệu chỉnh dải phân cách, biển báo,…

Kỹ sư Lương Văn Long, Trưởng ban Điều hành, Giám đốc Quản lý dự án cầu Phong Châu

Đặc biệt, hạng mục đổ bê-tông khối K0 đỉnh trụ (rộng 20,5m, cao 7m), thông thường các công trình khác mất khoảng 60 ngày, nhưng tại dự án, Binh đoàn 12 (Trường Sơn) thi công chỉ mất 22 ngày. Kể từ khi khoan cọc nhồi đến lúc hoàn thành đổ bê-tông khối K0 chỉ mất 4 tháng. Mỗi đốt đúc hẫng cân bằng thông thường mất 7 ngày, nhà thầu đã tính toán chi tiết, rút ngắn đi 2 ngày. Trong mùa hè vừa qua, để không bị ảnh hưởng mưa nắng, nhà thầu làm mái che trên giàn đúc, thi công liên tục, bứt tốc tiến độ.

Trước “giờ G”, khi siêu bão Ragasa đang rập rình đổ bộ, Đại tá Nguyễn Tuấn Anh, Phó Tư lệnh Binh đoàn 12, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn đã trực tiếp kiểm tra việc hoàn thiện các hạng mục tại công trường. “Sáng 24/9, khi nghe tin cầu Phong Châu đã làm xong, một cụ ông hơn 90 tuổi ở xã Vạn Xuân đã yêu cầu con cháu đưa ra tận nơi xem bằng được, rồi tự mình đi bộ qua cầu sang xã Phùng Nguyên. Cụ ôm lấy tôi, rưng rưng nước mắt nói cảm ơn bộ đội. Hơn 30 năm lăn lộn với các dự án giao thông, song đây là công trình để lại cho tôi nhiều cảm xúc đặc biệt nhất về tình quân dân. Đây là công trình nhận được sự quan tâm của cả hệ thống chính trị, từ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành, chính quyền và nhân dân địa phương cũng như toàn xã hội. Người dân địa phương thường xuyên mang đồ ăn, nước uống ra công trường, động viên anh em thi công”, Đại tá Nguyễn Tuấn Anh tâm sự.

Kỹ sư Nguyễn Duy Tiến, Tư vấn trưởng Công ty cổ phần Tư vấn giám sát chất lượng công trình Thăng Long, đơn vị tư vấn giám sát dự án cầu Phong Châu cho biết, sau gần một năm đeo bám công trường, đến giờ phút này, trong anh có nhiều cảm xúc đan xen rất khó tả. Điều vui mừng nhất là công trường bảo đảm an toàn lao động tuyệt đối, không có bất kỳ ai bị sự cố tai nạn nặng, mặc dù thi công cầu tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ mất an toàn. Ban đầu nhìn công trường ngổn ngang, người dân địa phương không ai tin có thể làm xong cầu trong 1 năm. Thế nhưng, khi thấy các đơn vị huy động hàng trăm thiết bị máy móc chuyên dụng, bố trí các mũi thi công làm ngày, làm đêm, xuyên lễ, xuyên Tết thì hoàn toàn “tâm phục, khẩu phục”, tin tưởng bộ đội có thể làm được.

Đại tá Nguyễn Tuấn Anh cho biết: Cầu Phong Châu không chỉ là công trình giao thông trọng điểm, mà còn là biểu tượng của sự hồi sinh, của tinh thần vượt gian khó, sức mạnh và kỷ luật quân đội, truyền thống hào hùng của Bộ đội Trường Sơn. Ngày khánh thành công trình (28/9), nếu tính theo lịch âm là ngày mồng 7/8, đúng tròn một năm xảy ra sự cố sập cầu Phong Châu...

Cầu Phong Châu mới ngoài “phá kỷ lục” về tiến độ, còn đạt yêu cầu về tính thẩm mỹ và tiêu chuẩn rất cao về chất lượng, xứng đáng là biểu tượng của tinh thần đoàn kết, ý chí quyết tâm vượt khó. Công trình không chỉ là điểm kết nối giao thông then chốt, tạo động lực phát triển kinh tế đất nước, mà còn giữ vị trí chiến lược quan trọng, củng cố quốc phòng-an ninh, gắn kết hậu phương với tiền tuyến, phục vụ nhiệm vụ phát triển và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.