Theo Sở Xây dựng thành phố Cần Thơ, thành phố hiện có sáu dự án nhà ở xã hội, với tổng số 3.531 căn, đạt hơn 86% kế hoạch. Trong đó, hai dự án đã hoàn thành, bàn giao đưa vào sử dụng 287 căn; bốn dự án đang triển khai, với tổng số căn hộ là 3.244 căn. Mặc dù số lượng căn hộ nhà ở xã hội khá lớn, nhu cầu người có thu nhập thấp về nhà ở xã hội cũng rất cao, nhưng không phải ai cũng có thể tiếp cận, mua được sản phẩm nhà ở phân khúc này.
Theo Sở Xây dựng, người muốn mua nhà ở xã hội gặp khó nhất về xác nhận chưa có nhà ở thuộc sở hữu của hộ gia đình và tình trạng thu nhập. Cụ thể, Ủy ban nhân dân phường, xã không thể xác định được người xin mua nhà ở xã hội có sở hữu nhà ở khác ngoài địa bàn sinh sống hay không; hoặc người mua chưa có nhà nhưng ở cùng bố, mẹ có nhà tức là hộ gia đình đã có nhà cho nên không thể xác nhận cho cá nhân chưa có nhà để đăng ký mua nhà ở xã hội.
Ngoài ra, việc bố trí ngân sách cho vay chương trình nhà ở xã hội theo nghị định của Chính phủ mới được bố trí một phần trong giai đoạn 2021-2023, còn kế hoạch bố trí vốn năm 2024 chưa được phân bổ (cho vay qua Ngân hàng Chính sách xã hội). Còn gói tín dụng 120.000 tỷ đồng khó được chủ đầu tư và người dân tiếp cận, do chỉ ưu đãi 5 năm đầu với lãi suất 8%/năm đối với nhà đầu tư và 7,5%/năm đối với người mua nhà, sau đó áp dụng lãi suất theo thị trường. Trong khi đó, gói vay qua Ngân hàng Chính sách xã hội chỉ có lãi vay 4,8%/năm, ổn định 25 năm, sau 5 năm có thể điều chỉnh nhưng không vượt quá 5%/năm.
Chị Lê Kim Thảo, công nhân Công ty TNHH May Việt Thành (quận Ninh Kiều) cho biết, chị và nhiều công nhân công ty muốn mua nhà ở xã hội để thoát cảnh ở trọ nhiều năm. Thế nhưng, khi tìm hiểu hồ sơ mua nhà ở xã hội có nhiều thủ tục phức tạp, nhất là việc vay vốn lãi suất còn rất cao so với thu nhập. Vì vậy, ước mơ có căn nhà để có chỗ ở ổn định rất xa vời đối với nhiều người lao động như mình. “Tôi mong chính sách về nhà ở xã hội tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa về thủ tục, lãi suất vay hợp lý, phù hợp với thu nhập để nhiều người có thể tiếp cận”, nữ công nhân thổ lộ.
Thành phố Cần Thơ được Thủ tướng giao đến năm 2025 phải hoàn thành 4.100 căn, đến năm 2030 hoàn thành 5.000 căn, tổng số là 9.100 căn nhà ở xã hội. Hội đồng nhân dân thành phố đã thông qua kế hoạch phát triển nhà ở tại Cần Thơ với mục tiêu, đến 2025 phát triển 5.982 căn nhà ở xã hội; giai đoạn 2026-2030 phát triển 6.733 căn. Như vậy, theo kế hoạch đến năm 2030, Cần Thơ có hơn 12.700 căn nhà ở xã hội (cao hơn mục tiêu Thủ tướng giao hơn 3.600 căn). Để đạt được mục tiêu, thành phố xác định tập trung mời gọi đầu tư 23 dự án phát triển đô thị, tức là sẽ có thêm 23 dự án nhà ở xã hội thuộc quỹ đất 20% đất ở tại các dự án nhà ở thương mại theo quy định Luật Nhà ở. Sở Xây dựng thành phố Cần Thơ đang đẩy nhanh tiến độ lập hồ sơ chấp thuận chủ trương đầu tư các dự án nhà ở xã hội, ưu tiên chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội cho thuê với các phần diện tích đất trong khu công nghiệp, khu chế xuất được quy hoạch làm nhà ở cho công nhân.
Về phía doanh nghiệp, ông Đặng Hồng Lên, Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư STK, chủ đầu tư khu nhà ở xã hội STK An Bình, quận Ninh Kiều cho rằng: Để tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án nhà ở xã hội, các sở, ngành, Ủy ban nhân dân thành phố cần sớm tháo gỡ vướng mắc về mặt pháp lý cho từng dự án cụ thể, nhất là xác định giá đất để nhà đầu tư hoàn thiện các thủ tục tiếp theo, triển khai dự án. Chính phủ xem xét tăng mức lợi nhuận cho dự án nhà ở xã hội cao hơn 10%, giảm lãi suất, tăng thời gian cho vay đối với người mua nhà và chủ đầu tư đối với gói tín dụng 120.000 tỷ đồng…
Giám đốc Sở Xây dựng thành phố Mai Như Toàn cho biết, Sở Xây dựng đã và đang phối hợp các sở, ngành liên quan hỗ trợ tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án đang triển khai; công khai, minh bạch danh mục dự án nhà ở xã hội, kêu gọi đầu tư, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tham gia đầu tư; hỗ trợ tháo gỡ vướng mắc chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội, thủ tục đăng ký mua nhà ở xã hội cho đối tượng được hưởng chính sách về nhà ở xã hội.
Sở Xây dựng tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố đưa chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội vào hệ thống chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội hằng năm của địa phương; phối hợp thực hiện quy hoạch, bố trí quỹ đất để thực hiện các dự án nhà ở xã hội độc lập, hoặc trong các dự án nhà ở thương mại tại các vị trí thuận tiện về giao thông, gắn với các trung tâm công nghiệp, bảo đảm đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội thiết yếu.
