Cần "nới" quy định về tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

Sau hơn sáu năm thực hiện, Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) đã phát huy những tác động tích cực trong việc ổn định cuộc sống của người lao động, góp phần bảo đảm an sinh xã hội đất nước.
Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)
Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Một trong những kết quả dễ thấy nhất là lượng lao động tham gia và thụ hưởng chính sách bảo hiểm xã hội đã liên tục gia tăng. Năm 2016 - năm đầu tiên Luật có hiệu lực, số lao động tham gia bảo hiểm xã hội trong cả nước mới đạt hơn 13 triệu người (trong đó có hơn 12,8 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc), chiếm 23,8% lực lượng lao động. Ðến cuối năm 2021 đã có hơn 16,2 triệu người (chiếm khoảng 35,5% lực lượng lao động trong độ tuổi) tham gia, trong đó số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện là hơn 1,3 triệu người, chiếm 2,88% lực lượng lao động trong độ tuổi, vượt 1,88 điểm phần trăm so với mục tiêu đề ra.

Mặc dù vậy, nếu so sánh với thực tế thì kết quả đạt được trong mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội vẫn còn khá hạn chế, bởi vẫn còn hơn 28,8 triệu lao động (khoảng 64,5% lực lượng lao động trong độ tuổi) chưa tham gia. Còn nếu so với mục tiêu đã được đề ra tại Nghị quyết 28-NQ/TW ngày 23/5/2018 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội là đến năm 2030 có khoảng 60% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm xã hội, thì kết quả đạt được vẫn còn một khoảng cách khá lớn.

Trong nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng này, theo các chuyên gia lao động, có một lý do rất quan trọng là Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) hiện hành vẫn chưa quy định tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với toàn bộ người lao động phát sinh thu nhập tiền lương, tiền công. Một báo cáo của Bộ Tài chính cho thấy, năm 2018, tổng số cá nhân người Việt Nam phát sinh thu nhập tiền lương, tiền công là 20,1 triệu người. Trong khi đó, theo thống kê của Bảo hiểm xã hội Việt Nam, cũng trong năm 2018, cả nước chỉ có 12 triệu người nộp bảo hiểm xã hội, chiếm 59,7%. Tương tự, năm 2019, cả nước có 20,6 triệu cá nhân người Việt Nam phát sinh thu nhập tiền lương, tiền công, nhưng số nộp bảo hiểm xã hội chỉ có 12,76 triệu người, chiếm 61,9%; năm 2020, trong tổng số 21,4 triệu người phát sinh thu nhập tiền lương, tiền công cũng chỉ có 13,4 triệu người nộp bảo hiểm xã hội, chiếm 62,6%.

Cùng với đó, Luật cũng "bỏ sót" một số nhóm đối tượng có nhu cầu và có khả năng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc như chủ hộ kinh doanh cá thể, người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã không hưởng tiền lương, người lao động làm việc theo chế độ linh hoạt. Thực tế cho thấy, đây là các nhóm có số lượng khá lớn (lên tới hàng chục triệu lao động); nhiều người trong số đó có nguyện vọng tham gia bảo hiểm xã hội.

Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng, để đạt mục tiêu mở rộng độ bao phủ bảo hiểm xã hội, bên cạnh việc chú trọng phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện, trong quá trình sửa đổi, bổ sung Luật Bảo hiểm xã hội tới đây, cần tính đến việc quy định chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với toàn bộ người lao động có việc làm, có thu nhập và tiền lương. Trước mắt, có thể bổ sung một số nhóm đối tượng có điều kiện và khả năng như chủ hộ kinh doanh cá thể; người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã không hưởng tiền lương; đồng thời quy định cụ thể việc tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với người lao động làm việc không trọn thời gian (part-time) hay các hình thức lao động mới như lao động làm việc trực tuyến (online), lao động tại nhà…

Có thể bạn quan tâm

Một gia đình sẵn sàng cho chuyến du lịch trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 lựa chọn tàu hỏa chất lượng cao làm phương tiện di chuyển.

Hành khách “đổi gu” di chuyển: Tàu trải nghiệm lên ngôi dịp lễ

Trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 năm nay, ngành đường sắt chứng kiến một sự chuyển dịch rõ rệt trong thói quen đi lại của người dân. Không chỉ đơn thuần là một phương tiện vận tải, những đoàn tàu chất lượng cao như "Hoa Phượng Đỏ" trên tuyến Hà Nội-Hải Phòng trở thành lựa chọn ưu tiên, mang lại hành trình trải nghiệm cho mọi lứa tuổi.

Đường phố được trang hoàng băng-rôn, cờ hoa cho ngày lễ lớn của dân tộc.

Hà Nội rực rỡ sắc màu văn hóa trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

Hòa chung không khí vui tươi, tự hào của cả nước, Thủ đô Hà Nội những ngày này hiện lên như một bức tranh văn hóa sống động, nơi mà di sản ngàn năm và nghệ thuật đương đại cùng hòa nhịp, tạo nên trải nghiệm khó quên cho người dân lẫn du khách thập phương.

Tin nổi bật ngày 1/5: Thủ tướng Nhật Bản thăm chính thức Việt Nam; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong

Tin nổi bật ngày 1/5: Thủ tướng Nhật Bản thăm chính thức Việt Nam; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae thăm chính thức Việt Nam; Đa dạng trải nghiệm cho du khách dịp nghỉ lễ 30/4-1/5; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong; Ngày 1/5, toàn quốc xảy ra 48 vụ tai nạn giao thông; Vàng SJC "bốc hơi" gần 11 triệu đồng/lượng từ đầu tháng 4...là một số tin tức nổi bật trong ngày 1/5.

Con trai của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ và ký ức những ngày chiến đấu ở rừng

Con trai của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ và ký ức những ngày chiến đấu ở rừng

Là con trai cả của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ, trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, ông Nguyễn Hữu Châu có hơn 13 năm hoạt động và chiến đấu ở Căn cứ Trung ương Cục miền nam. Hòa vào không khí của những ngày tháng Tư lịch sử, ông chia sẻ với chúng tôi về hồi ức của những tháng ngày không quên ở chiến khu ngày đó.

Trạm dừng nghỉ trên cao tốc Vĩnh Hảo-Phan Thiết đón lượng khách và phương tiện dừng xe nghỉ ngơi, tiếp nhiên liệu ngày 30/4,

Mạng lưới trạm dừng nghỉ trên cao tốc bắc-nam giúp chuyến đi an toàn hơn trong kỳ nghỉ

Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, bảo đảm đáp ứng nhu cầu đi lại, tiếp nhiên liệu và nghỉ ngơi của người dân trong dịp cao điểm lễ 30/4 và 1/5 năm 2026, hệ thống trạm dừng nghỉ, trạm tạm và điểm dịch vụ trên tuyến cao tốc bắc-nam phía đông hoạt động chính thức từ ngày 29/4 giúp các chuyến đi an toàn, thuận tiện hơn.

Lực lượng Cảnh sát giao thông thành phố Đà Nẵng thực hiện nhiệm vụ với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”.

Đà Nẵng bảo đảm trật tự an toàn giao thông dịp lễ 30/4 và 1/5

Nhằm bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trong dịp lễ 30/4 và 1/5, Phòng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Đà Nẵng đã xây dựng kế hoạch thực hiện cao điểm, huy động tối đa lực lượng, phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm trật tự an toàn giao thông.

Khu di tích đền thờ/Nhà tưởng niệm bà Hoàng Thị Loan. (Ảnh: NGỌC ĐINH - MẠNH HÀO)

Đồng thuận từ lòng dân

Mỗi buổi chiều ở Vân Nội, loa truyền thanh vang lên những thông tin nổi bật về kinh tế-xã hội của xã Việt Tiến (Hưng Yên) nói chung và của thôn nói riêng. Ở sân nhà văn hóa, nhiều người dân quây quần trò chuyện. Những chia sẻ xoay quanh mùa vụ, tình làng nghĩa xóm, và những đổi thay đang hiện hữu trên quê hương.

Công nhân lao động diễu hành kỷ niệm 140 năm Ngày Quốc tế Lao động. (Ảnh BẢO LONG)

Bảo đảm lợi ích chính đáng của người lao động

Ở cấp cơ sở, chủ tịch công đoàn không chỉ là người tổ chức phong trào mà còn là cầu nối quan trọng giữa người lao động và người sử dụng lao động. Vai trò này thể hiện rõ nhất trong công tác đối thoại, thương lượng tập thể, đây là lĩnh vực được xác định là một trong những khâu đột phá của tổ chức công đoàn trong bối cảnh mới.

Cảnh sát giao thông Công an thành phố Hà Nội đồng loạt ra quân, tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm giao thông trong đợt nghỉ lễ 30/4-1/5 năm nay.

Hà Nội tăng cường kiểm soát nồng độ cồn dịp nghỉ lễ 30/4-1/5

Dịp nghỉ lễ 30/4-1/5, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Hà Nội đồng loạt ra quân, tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông, trong đó tập trung vào vi phạm nồng độ cồn, chạy quá tốc độ, chở quá số người quy định, chở hàng quá tải, quá khổ.