Cải thiện công tác đo lường dữ liệu trong xây dựng chính sách kinh tế

Việc thiết kế và xây dựng các chính sách kinh tế, đặc biệt là các chính sách giảm nghèo và thúc đẩy thịnh vượng, phụ thuộc rất lớn vào các phép đo lường đáng tin cậy. Tuy nhiên, nhiều quốc gia đang đối mặt với việc khan hiếm dữ liệu, thiếu tính nhất quán, khó khăn trong giám sát mục tiêu toàn cầu, trong đó có Việt Nam.

Thứ Năm, ngày 02/10/2025 - 19:32

Hội thảo với chủ đề “Cải thiện công tác đo lường phúc lợi trong bối cảnh thiếu dữ liệu tại các quốc gia đang phát triển nhằm xây dựng các chính sách dựa trên bằng chứng tốt hơn” diễn ra ngày 2 và 3/10 tại Hà Nội.

Trong hai ngày 2-3/10, Trường đại học Kinh tế, Đại học quốc gia Hà Nội phối hợp Hiệp hội Quốc tế về Nghiên cứu Thu nhập và Của cải (IARIW) và Nhóm Ngân hàng Thế giới (World Bank Group) tổ chức Hội thảo với chủ đề “Cải thiện công tác đo lường phúc lợi trong bối cảnh thiếu dữ liệu tại các quốc gia đang phát triển nhằm xây dựng các chính sách dựa trên bằng chứng tốt hơn”.

Phát biểu tại hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trúc Lê, Chủ tịch Hội đồng Trường đại học Kinh tế, Đại học quốc gia Hà Nội nhấn mạnh vai trò thiết yếu của việc tạo lập và phân tích dữ liệu trong bối cảnh khan hiếm dữ liệu đối với việc hoạch định chính sách hiệu quả.

Trong bối cảnh đó, ông Trúc Lê đã đặt ra một số câu hỏi đề dẫn cho buổi hội thảo: Làm thế nào để tăng cường đo lường tình trạng nghèo đói và phúc lợi ở những quốc gia có dữ liệu hạn chế hoặc chất lượng kém? Tại sao tình trạng thiếu dữ liệu vẫn tồn tại ở nhiều nước đang phát triển và chính phủ cùng các đối tác phát triển có thể vượt qua các rào cản về thể chế và chính trị như thế nào? Và Khung đo lường đói nghèo và bất bình đẳng nên phát triển như thế nào để tính đến biến đổi khí hậu, tình trạng di dời cưỡng bức và các rủi ro toàn cầu mới nổi khác?

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trúc Lê, Chủ tịch Hội đồng Trường đại học Kinh tế, Đại học quốc gia Hà Nội phát biểu khai mạc Hội thảo.

Hội thảo là nền tảng quan trọng để các bên tăng cường đối thoại, chia sẻ kiến thức và phát triển các giải pháp đo lường đói nghèo và phúc lợi trong bối cảnh thiếu dữ liệu.

Việc thiếu những dữ liệu thống kê chính xác và cập nhật không chỉ cản trở việc phân tích các vấn đề phúc lợi xã hội mà còn có thể kìm hãm tăng trưởng kinh tế. Khu vực châu Á đang đối mặt với các vấn đề phức tạp như ô nhiễm môi trường, già hóa dân số, tắc nghẽn giao thông và chuyển đổi cơ cấu sang nền kinh tế thâm dụng công nghệ. Việc giải quyết hiệu quả các vấn đề này đòi hỏi phải có hệ thống thu thập, sắp xếp và phân tích dữ liệu tốt hơn.

Bà Haishan Fu, Trưởng bộ phận thống kê của Ngân hàng Thế giới cho rằng việc cải thiện năng lực sản xuất, phổ biến và tích hợp dữ liệu được xem là một giải pháp then chốt. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng phân tích chính sách mà còn tăng cường khả năng chống chịu của các quốc gia trước thiên tai, đại dịch và biến đổi khí hậu.

Tại hội thảo, các diễn giả đã thảo luận các giải pháp và phương pháp tiên tiến để vượt qua thách thức về dữ liệu, bao gồm việc tích hợp dữ liệu và áp dụng các kỹ thuật phân tích từ những hệ thống phát triển hơn vào bối cảnh các nước nghèo hơn.

Trong các phiên toàn thể và song song, các học giả và nhà hoạch định chính sách đã trình bày nghiên cứu về đo lường phúc lợi, ước tính thu nhập, xu hướng dịch chuyển xã hội, tác động của biến đổi khí hậu, phương pháp khảo sát và phúc lợi hộ gia đình. Các nghiên cứu tình huống tại Việt Nam, châu Phi, Trung Quốc và một số nước đang phát triển khác được chú trọng, với việc khai thác các công cụ đổi mới như dữ liệu viễn thám, ước lượng khu vực nhỏ và nội suy chéo khảo sát.

Các chuyên gia có mặt tại Hội thảo trình bày các nghiên cứu về thu thập, sử dụng dữ liệu hiệu quả.

Hội thảo kết thúc bằng các phiên thảo luận chuyên đề về dịch chuyển xã hội tại Việt Nam và chiến lược nâng cao đo lường phúc lợi ở các nước đang phát triển.

Hội thảo là một bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy văn hóa sử dụng dữ liệu trong quản trị quốc gia, góp phần xây dựng các chính sách hiệu quả hơn, và cuối cùng là hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế bền vững và thịnh vượng chung cho toàn khu vực.

MAI QUỲNH TRANG