Bệnh nhân là ông L.V.H (42 tuổi, ở Thái Nguyên), mắc viêm màng não do nấm Cryptococcus nặng, nấm phổi, nhiễm các virus EBV, CMV và nhiễm trùng huyết. Sự tấn công dồn dập này đã gây suy gan cấp, làm bùng phát bệnh viêm gan B tiềm ẩn của bệnh nhân dẫn đến xơ gan cổ trướng, men gan tăng cao, đe dọa tính mạng.
Khoảng 3 tháng trước, ông H. xuất hiện những cơn đau đầu dữ dội, kéo dài, buồn nôn và sốt cao 39 độ C. Dù đã được điều trị tại cơ sở y tế nhưng bệnh không thuyên giảm. Khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân trong tình trạng khá nặng, tiên lượng tử vong cao.
Theo bác sĩ Lê Văn Thiệu (Khoa Nhiễm khuẩn tổng hợp), khi nhập viện, bệnh nhân đã ở thể trạng xơ gan cổ trướng, suy gan cấp, vàng da, vàng mắt, chức năng gan suy giảm, bilirubin tăng cao, viêm phổi. Xét nghiệm dịch não tủy xác định viêm màng não do Cryptococcus có nguy cơ biến chứng giãn não thất.
Người bệnh được điều trị thuốc kháng nấm, chọc dịch não tủy dẫn lưu giảm áp lực dịch não tủy. Cùng thời điểm này, bệnh nhân mắc viêm phổi do vi rút EBV có thể gây biến chứng suy hô hấp - làm hệ miễn dịch suy giảm nên dễ bị các mầm bệnh khác tấn công, trong đó có CMV (virus gây nhiễm trùng phổ biến). Khai thác bệnh sử được biết anh H. làm nghề khai khoáng, có tiền sử mắc bệnh viêm gan B nhưng không biết.
Sau 2 tháng điều trị tích cực bằng thuốc kháng nấm, kháng virus điều trị viêm gan B và kháng sinh bao phủ, bệnh nhân cắt sốt, tình trạng vàng da – vàng mắt giảm dần. Tình trạng suy gan có cải thiện nhưng vẫn phải dùng thuốc kháng virus viêm gan định kỳ hằng tháng. Hiện, ông đã vượt qua giai đoạn nguy kịch của bệnh và dần hồi phục.
Bác sĩ Thiệu cho biết, người bệnh nhiễm nấm Cryptococcus thường xảy ra ở người suy yếu miễn dịch nhưng đôi khi ở cả người khỏe mạnh. Loài nấm này có ái lực mạnh với các tế bào thần kinh nên trên lâm sàng thường gây viêm màng não.
Ngoài ra, Cryptococcus có thể gây u nấm ở não, viêm phổi, tổn thương da, xương và các cơ quan khác. Bệnh thường diễn biến chậm nhưng có tỷ lệ tử vong cao nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Nguồn nhiễm chủ yếu từ môi trường đất và không khí có chứa bào tử nấm, nhất là đất nhiễm phân chim và trong các hốc cây mục. Con người nhiễm bệnh khi hít phải bào tử nấm qua đường hô hấp hoặc qua các vết thương trên da.
Để hạn chế nguy cơ nhiễm nấm Cryptococcus, người làm việc trong môi trường nhiều bụi như khai khoáng nên đeo khẩu trang đạt chuẩn để giảm nguy cơ hít phải bào tử nấm. Tránh tiếp xúc với các nguồn lây nhiễm, thường xuyên tẩy rửa những nguồn nhiễm nấm bằng các dung dịch tẩy trùng Cloramin B, javel,…
Mọi người lưu ý không hút thuốc lá vì hút thuốc lá sẽ làm tăng sự lắng đọng các bào tử ở đường hô hấp. Đồng thời duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, uống nhiều nước và kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện các bất thường.
