Trang chủ Trung du và miền núi phía Bắc Đồng bằng sông Hồng Bắc Trung Bộ Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên Đông Nam Bộ Đồng bằng sông Cửu Long

Ứng dụng công nghệ, thúc đẩy phát triển văn hóa

5 năm qua, việc ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể được đẩy mạnh tại Lâm Đồng, góp phần phát huy hiệu quả tiềm năng, lợi thế nổi trội của địa phương.

Nghề dệt thổ cẩm góp phần thúc đẩy phát triển du lịch. Ảnh: Trường Sơn
Nghề dệt thổ cẩm góp phần thúc đẩy phát triển du lịch. Ảnh: Trường Sơn

Nổi bật là ứng dụng công nghệ 4.0 tại Bảo tàng Lâm Đồng, công nghệ 3D tại Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Khảo cổ Cát Tiên, số hóa di sản văn hóa vật thể và phi vật thể trên địa bàn tỉnh Bình Thuận (cũ), qua đó giúp lưu giữ di sản dưới dạng kỹ thuật số, tăng cường khả năng tiếp cận và tương tác của công chúng, mở ra hướng khai thác du lịch thông minh. Đặc biệt, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông hợp tác với Viện Hàn lâm Khoa học xã hội nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản các di tích khảo cổ ngoài trời, củng cố nền tảng khoa học cho công tác quản lý và khai thác. Ngoài ra, ứng dụng công nghệ 4.0 trong xây dựng bộ dư địa chí các dân tộc thiểu số tỉnh Lâm Đồng góp phần tạo nguồn dữ liệu số phục vụ quản lý và nghiên cứu.

Trong xây dựng và phát triển thương hiệu du lịch văn hóa, các nghiên cứu thể hiện rõ định hướng sử dụng yếu tố văn hóa, địa lý và sản phẩm đặc trưng để xây dựng thương hiệu du lịch bền vững. Việc bảo hộ và quảng bá nhãn hiệu quốc gia và địa phương ra thị trường quốc tế được chú trọng, cụ thể là nhiệm vụ đăng ký bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận “Đà Lạt - Kết tinh kỳ diệu từ đất lành” tại Nhật Bản và Hàn Quốc. Đây là bước đi chiến lược nhằm nâng cao giá trị thương hiệu và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đồng thời, việc khai thác du lịch gắn với đặc trưng địa lý, văn hóa được đẩy mạnh thông qua các đề tài nghiên cứu về xây dựng mô hình phát triển du lịch cộng đồng gắn với giá trị đặc trưng của Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông, xây dựng mô hình Địa du lịch (Geotourism) khu vực Suối Tiên - Mũi Né và đảo Phú Quý, các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp nhằm gìn giữ, tôn tạo và phát huy thắng cảnh Bàu Trắng.

Các nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho nghiên cứu xây dựng, quản lý và phát triển thương hiệu du lịch và xây dựng bản đồ du lịch điện tử, hướng tới phát triển du lịch thông minh. Cùng với đó, các nghiên cứu phát triển văn hóa cộng đồng và chính sách dân tộc đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao đời sống văn hóa–xã hội của đồng bào dân tộc thiểu số.

Tuy nhiên, việc số hóa di sản chưa đồng bộ và phủ rộng, nguyên nhân chủ yếu do thiếu nhân lực chuyên môn cao cho công tác số hóa và quản lý du lịch cộng đồng, thiếu nguồn lực chuyên trách và kinh phí ổn định cho bảo tồn, đặc biệt là di sản phi vật thể.

Trong những năm tới, Lâm Đồng tập trung ứng dụng công nghệ số hóa, Thực tế ảo/Thực tế tăng cường để xây dựng các mô hình du lịch mới (du lịch số, nhập vai), quảng bá di sản và thương mại hóa sản phẩm văn hóa; nghiên cứu bảo tồn các giá trị văn hóa bản địa và sử dụng làm nền tảng để phát triển du lịch; nghiên cứu đề xuất các chính sách đổi mới xanh, kết hợp môi trường-sinh thái-xã hội để phù hợp xu thế toàn cầu hóa…

Giai đoạn 2021- 2025, Lâm Đồng đã đầu tư 39/152 nhiệm vụ nghiên cứu ứng dụng khoa học-công nghệ trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn, thể hiện tính phù hợp chính sách cao, đặc biệt trong giai đoạn tỉnh mới sáp nhập cần dữ liệu văn hóa - xã hội để hoạch định chính sách.