Đoàn kết, bao trùm, tự cường trước những biến động mới
Phát biểu ý kiến khai mạc diễn đàn, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh, AFF được khởi xướng vào năm ngoái là một diễn đàn mở, bao trùm, là diễn đàn “của ASEAN, do ASEAN và vì ASEAN”. Bằng việc thúc đẩy các cuộc thảo luận với những góc nhìn mới mẻ, sáng tạo và mang tính chiến lược tại AFF, diễn đàn nhằm bổ sung cho các khuôn khổ sẵn có của ASEAN.
Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng đối với ASEAN, khi ASEAN hoàn tất Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025 và chuẩn bị thông qua Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045. Trong những năm qua, ASEAN đã có bước chuyển mình mạnh mẽ, trở thành một cộng đồng năng động với 10 quốc gia thành viên, hơn 650 triệu dân và có quy mô nền kinh tế lớn thứ năm thế giới. ASEAN cũng đã khẳng định vị trí trung tâm trong cấu trúc kinh tế và an ninh của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Tuy nhiên, thế giới, khu vực châu Á - Thái Bình Dương hiện đang chứng kiến những biến động sâu sắc với các thách thức và cơ hội đan xen. Trong bối cảnh đó, Phó Thủ tướng khẳng định: “Tôi tin rằng đoàn kết, bao trùm và tự cường chính là những yếu tố then chốt giúp ASEAN vững vàng vượt qua bối cảnh toàn cầu đầy biến động hiện nay”.
Hướng tới một cộng đồng mạnh mẽ
Tới dự diễn đàn, Tổng thống Timor Leste Jose Ramos Horta cho rằng, sự phát triển của ASEAN là rất đáng kinh ngạc. “Vượt qua đói nghèo, bất ổn chính trị và nhiều thách thức khác, ASEAN đã trở thành một nền kinh tế ổn định, năng động, đóng vai trò quan trọng trên trường quốc tế hiện nay”, ông Ramos Horta nhận định.
AFF năm nay diễn ra trong thời điểm kỷ niệm 10 năm hình thành Cộng đồng ASEAN, 30 năm Việt Nam gia nhập mái nhà chung ASEAN. Ra đời cách đây gần 60 năm với 5 thành viên sáng lập, ASEAN ngày nay đã trở thành cộng đồng 10 quốc gia thống nhất trong đa dạng, có tốc độ tăng trưởng kinh tế hàng đầu thế giới; là tâm điểm của các tiến trình liên kết khu vực và toàn cầu; là cầu nối của đối thoại, hợp tác vì hòa bình và phát triển ở khu vực.
Nhìn lại hành trình kể từ khi ASEAN thành lập với nhiều thăng trầm, điều đó khẳng định vai trò quan trọng của ASEAN là sự đoàn kết, gắn kết, các tổ chức được xây dựng để bảo đảm sức mạnh về thể chế, nền tảng chung, tầm nhìn chung, nguyên tắc chung và có khả năng dự báo, thích ứng. ASEAN chính là chất keo gắn kết các nền văn hóa, ngôn ngữ, tôn giáo, thể chế chính trị đa dạng của các quốc gia thành viên và ASEAN luôn đóng vai trò quyết định trong việc duy trì ổn định, sự hợp tác hữu nghị trong khu vực.
Diễn đàn Tương lai ASEAN là sáng kiến được công bố tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 43 (năm 2024). Tiếp nối thành công của AFF 2024, diễn đàn năm nay bao gồm hàng loạt hoạt động tiếp xúc và làm việc trước, trong và sau diễn đàn, cũng như các phiên toàn thể thảo luận nhiều vấn đề quan trọng và thiết thực, liên quan trực tiếp đến tương lai của ASEAN như: Các xu hướng lớn tác động tới ASEAN và thế giới; các nguyên tắc nền tảng của ASEAN, hợp tác tiểu vùng; quản trị công nghệ mới nổi; vai trò gắn kết và thúc đẩy hòa bình của ASEAN.
Trong thông điệp video gửi tới diễn đàn, Thủ tướng Thailand Paetongtarn Shinawatra đánh giá cao Việt Nam tổ chức AFF lần thứ hai năm 2025, đồng thời nhấn mạnh giữa bối cảnh đầy bất định và những biến đổi to lớn của thế giới, ASEAN càng cần tăng cường sự hợp tác, đoàn kết, bao trùm và kiên cường hơn bao giờ hết. Thủ tướng Shinawatra cho rằng: Một ASEAN thống nhất sẽ giúp chúng ta điều hướng bối cảnh chính trị toàn cầu biến động nhanh chóng và ứng phó hiệu quả với các mối đe dọa, thách thức mới nổi.
Nhà lãnh đạo Thailand nhấn mạnh: “ASEAN cần phối hợp chặt chẽ hơn nữa nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, bảo đảm an toàn và phúc lợi của người dân, đồng thời cần khẳng định lập trường chung đối với các vấn đề khu vực và toàn cầu, dựa trên lợi ích và nguyên tắc chung. Một ASEAN bao trùm sẽ tạo nên một cộng đồng mạnh mẽ, nơi không ai bị bỏ lại phía sau”.
