Mạng lưới những thành phố sáng tạo do UNESCO công nhận ra đời từ năm 2004, đến nay đã có sự tham gia của 180 thành phố của 72 quốc gia. Các thành phố tham gia mạng lưới đều đặt sáng tạo văn hóa, phát triển nguồn lực văn hóa làm trung tâm của quá trình phát triển đô thị bền vững. Có bảy lĩnh vực sáng tạo được xác định để UNESCO xét ghi danh các thành phố tham gia mạng lưới, gồm: thủ công mỹ nghệ và nghệ thuật dân gian, thiết kế, điện ảnh, ẩm thực, văn học, nghệ thuật truyền thông đa phương tiện và âm nhạc. UBND TP Hà Nội đã chọn lĩnh vực thiết kế làm điều kiện ứng cử và giao Sở Văn hóa và Thể thao là đơn vị chủ trì xây dựng hồ sơ ứng cử. Với việc công nhận thêm 66 thành phố sáng tạo trong đợt này, đã có 246 thành phố tham gia mạng lưới thành phố sáng tạo của UNESCO.
Trên thực tế, Hà Nội bảo đảm các tiêu chuẩn cần có của một thành phố sáng tạo ở lĩnh vực thiết kế, được các chuyên gia trong nước và quốc tế thừa nhận, trong đó, có những lĩnh vực mà chúng ta có thế mạnh mà lâu nay chưa nhận ra, chẳng hạn như sáng tạo trong thiết kế mẫu mã sản phẩm của các làng nghề, thiết kế kiến trúc... Tựu chung, Hà Nội có nền công nghiệp thiết kế phát triển vững vàng; nhiều cơ hội sáng tạo thiết kế từ nguyên vật liệu, điều kiện tự nhiên; có sự hiện diện của ngành công nghiệp sáng tạo thiết kế; có nhóm sáng tạo và thiết kế hoạt động thường xuyên…
Hồ sơ đề cử Hà Nội vào mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội chủ trì thực hiện với sự tham vấn, phối hợp của Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam, Văn phòng UNESCO tại Hà Nội, Ban Tuyên giáo thành phố Hà Nội và các sở, ban, ngành liên quan.
TP Hà Nội nộp hồ sơ ứng cử từ tháng 6-2019. Cùng với việc nộp hồ sơ ứng cử mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO, UBND TP Hà Nội đã đưa ra những kế hoạch được thành phố hoạch định cho những năm tiếp theo, như kiến tạo trung tâm thiết kế sáng tạo Hà Nội; xây dựng, củng cố các không gian sáng tạo; triển khai dự án chuỗi chương trình truyền hình tài năng sáng tạo Hà Nội; tổ chức lễ hội thiết kế sáng tạo Hà Nội; xây dựng mạng lưới các nhà thiết kế sáng tạo trẻ,… tạo điều kiện cho lĩnh vực sáng tạo thiết kế tiếp tục nâng tầm trong thời gian tới, đưa Hà Nội trở thành điểm đến của tri thức và sáng tạo của khu vực và thế giới.
Việc được công nhận là thành phố sáng tạo, Hà Nội có nhiều cơ hội hợp tác với các thành phố thuộc mạng lưới. Đồng thời, với những chính sách hướng đến phát triển kinh tế sáng tạo, phát huy nguồn lực sáng tạo văn hóa, Hà Nội hứa hẹn trở thành điểm đến hấp dẫn hơn nữa trong du lịch; mở ra những cơ hội phát triển mới trong phát huy nguồn lực văn hóa, công nghiệp văn hóa.
