Trồng cây thải ra gần 624.000 tấn nilon, bao bì thuốc bảo vệ thực vật

Theo báo cáo "Hiện trạng môi trường quốc gia 2023" do Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa công bố, hoạt động trồng trọt đã làm phát sinh hơn 600 nghìn tấn nilon, vỏ bao bì hóa chất bảo vệ thực vật ra môi trường.
Theo báo cáo "Hiện trạng môi trường quốc gia 2023" do Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa công bố, hoạt động trồng trọt đã làm phát sinh hơn 600 nghìn tấn nilon, vỏ bao bì hóa chất bảo vệ thực vật ra môi trường.
Theo báo cáo "Hiện trạng môi trường quốc gia 2023" do Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa công bố, hoạt động trồng trọt đã làm phát sinh hơn 600 nghìn tấn nilon, vỏ bao bì hóa chất bảo vệ thực vật ra môi trường.

Cụ thể, theo đánh giá của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong năm 2023, lĩnh vực trồng trọt đã làm phát sinh ra một lượng rất lớn chất thải rắn là phế phẩm, phụ phẩm nông nghiệp. Một phần chất thải rắn được tái sử dụng làm phân bón hữu cơ, phụ phẩm chăn nuôi; một phần khác phát thải ra môi trường.

Tỷ lệ xử lý phụ phẩm bằng phương pháp đốt vẫn còn cao

Theo Báo cáo Công tác Bảo vệ môi trường ngành nông nghiệp năm 2023, trung bình từ năm 2021 đến nay, mỗi năm, ngành trồng trọt phát sinh khoảng 93,4 triệu tấn phụ phẩm trồng trọt. Chỉ tính năm 2023, tổng lượng phụ phẩm phát sinh từ hoạt động trồng trọt là 94,42 triệu tấn.

Trước đây, các phụ phẩm (rơm rạ, trấu, vỏ cà-phê…) hầu hết được người dân đốt để cải tạo đất. Tuy nhiên, đây cũng là nguy cơ gây ô nhiễm môi trường không khí cục bộ sau mỗi thời vụ ở khu vực nông thôn. Gần đây, hoạt động đốt mở đã giảm đáng kể, phụ phẩm nông nghiệp đã được tái sử dụng để sản xuất nấm, phân bón hữu cơ, phủ gốc một số loại cây ăn quả… Tuy nhiên tỷ lệ phụ phẩm được xử lý theo hình thức đốt vẫn còn khá cao, vẫn còn khoảng 21,7% lượng rơm rạ được xử lý bằng phương pháp đốt.

Đốt rơm rạ ở miền Tây Nam Bộ.

Đốt rơm rạ ở miền Tây Nam Bộ.

Đáng chú ý có khoảng 11,0 - 13,5% lượng túi nilon phát sinh từ hoạt động trồng lúa và khoảng 20% nilon sử dụng trong trồng ngô, trồng rau màu cũng được xử lý bằng phương pháp đốt, có nguy cơ tạo ra chất độc hại trong môi trường không khí, gây ảnh hưởng sức khỏe con người.

Gần 624 nghìn tấn nilon, bao bì thuốc thực vật thải ra môi trường

Bên cạnh đó, hoạt động sản xuất nông nghiệp thâm canh cao còn gây tác động xấu đến môi trường đất, nước do việc sử dụng quá mức phân bón hóa học, chất kích thích sinh trưởng, hóa chất bảo vệ thực vật. Đáng chú ý là lượng lớn vỏ bao bì, chai lọ đựng hóa chất bảo vệ thực vật sau khi sử dụng bị loại bỏ.

Theo thống kê, lượng nilon, bao bì thuốc bảo vệ thực vật phát sinh trong trồng trọt là gần 624.000 tấn năm 2023. Theo thống kê của Viện Môi trường Nông nghiệp, mỗi héc ta (ha) lúa/vụ, nông dân xả thải ra môi trường khoảng 1,0 - 1,5 kg bao bì, chai lọ đựng hóa chất; còn trồng hoa màu, cây công nghiệp thì việc sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật gấp 2 - 3 lần trồng lúa. Bên cạnh đó, hoạt động sản xuất nông lâm nghiệp còn thải ra một lượng nilon rất lớn là vật liệu che phủ đồng ruộng, vỏ bầu cây giống…

Về giải pháp thu gom và xử lý, nhiều địa phương trên cả nước đã triển khai xây dựng bể thu gom bao bì hóa chất bảo vệ thực vật. Theo Báo cáo công tác bảo vệ môi trường ngành nông nghiệp năm 2023, đã có 48/63 tỉnh, thành phố có văn bản chỉ đạo về hướng dẫn thu gom, vận chuyển và xử lý bao bì hóa chất bảo vệ thực vật sau sử dụng; 42/63 tỉnh, thành phố có 57.910 bể thu gom. Số lượng bể và mật độ xây dựng bể của mỗi địa phương là rất khác nhau, tuy nhiên nhìn chung vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế.

Báo cáo Hiện trạng môi trường quốc gia 2023 cũng dẫn chứng một số thí dụ liên quan. Cụ thể, tại Kon Tum, hằng năm, khối lượng hóa chất bảo vệ thực vật sử dụng khoảng 400 tấn. Số lượng thu gom, tiêu hủy năm 2020 là 1.991 kg; còn phần lớn bao bì, chai lọ được xử lý bằng cách tiêu hủy tại chỗ nên không thể xác định chính xác số lượng bao bì hóa chất bảo vệ thực vật sau sử dụng.

Kiểm tra việc thu gom bao bì, vỏ chai thuốc bảo vệ thực vật đã qua sử dụng tại Ðồng Tháp.

Kiểm tra việc thu gom bao bì, vỏ chai thuốc bảo vệ thực vật đã qua sử dụng tại Ðồng Tháp.

Tại tỉnh Hòa Bình, hằng năm trên địa bàn tỉnh sử dụng khoảng 370 tấn hóa chất bảo vệ thực vật các loại, trong đó thuốc dạng (chai, tuýp, lọ, can) nhựa chiếm 70%, dạng gói nhựa khoảng 30%. Lượng bao bì hóa chất bảo vệ thực vật được thu gom vào các bể chứa chỉ chiếm 15% so với lượng thải ra. Nếu tính cả lượng bao gói được thu lẫn chất thải rắn khác (để đốt hay chôn lấp) thì tổng lượng bao bì hóa chất bảo vệ thực vật được thu gom mới chỉ chiếm hơn 50% so với lượng thải ra.

Hằng năm có trên 20 tấn bao bì hóa chất bảo vệ thực vật (chiếm 49,8%) sau sử dụng tồn đọng trên đồng ruộng, lẫn trong đất, trong nguồn nước. Tuy nhiên đến nay nhiều thùng chứa được trang bị hiện đã đầy, hết khả năng lưu chứa nhưng chưa có địa phương nào có kế hoạch hay bố trí kinh phí cho việc tiêu hủy lượng bao gói hóa chất bảo vệ thực vật sau sử dụng đã được thu gom, đặc biệt ở các vùng sản xuất trồng trọt tập trung.

Ở Thừa Thiên Huế, mỗi năm khoảng 17-20 tấn bao bì hóa chất các loại được nông dân tại đây thải ra môi trường. Khi ném xuống kênh, mương hoặc gặp mưa, lượng hóa chất bảo vệ thực vật còn sót lại trong bao bì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn nước, gây ô nhiễm môi trường.

Cũng theo Báo cáo hiện trạng môi trường, hiện nay, nhiều vùng nông thôn đang đối mặt với nguy cơ ô nhiễm rác thải nhựa trong đất. Theo báo cáo điều tra, đánh giá tác động của chất thải nhựa trong hoạt động sản xuất nông nghiệp đến môi trường và đề xuất giải pháp kiểm soát ô nhiễm môi trường năm 2022 của Viện Môi trường Nông nghiệp, lĩnh vực nông nghiệp bao gồm cả trồng trọt và chăn nuôi ước tính phát thải khoảng 257.763 tấn nhựa mỗi năm.

Thành phần phát thải chủ yếu là các màng phủ dùng trong các nhà màng, nhà lưới; bao bì chứa hạt giống cây trồng; bao bì phân bón; bao bì hóa chất bảo vệ thực vật; màng phủ che mạ tránh rét; khay mạ; hàng rào chống chuột (chủ yếu cho lúa); màng nhựa phủ đất; túi bầu ươm giống cây công nghiệp dài ngày, cây ăn quả; bao trái cây ăn quả, hoa và nhựa trong hệ thống tưới tiết kiệm, tưới tiên tiến. Những rác thải nhựa này nếu không được kiểm soát, thu gom, xử lý sẽ bị chôn vùi trong đất và là nguy cơ gây ô nhiễm môi trường đất.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng

Mưa lớn là diễn biến đáng chú ý nhất tại Trung Bộ trong đêm nay và ngày mai. Từ Quảng Trị đến Đà Nẵng và phía Đông Quảng Ngãi có mưa rất to, trong đó trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng có nơi trên 300mm. Mưa lớn tiếp tục kéo dài sang ngày mai, tiềm ẩn nguy cơ ngập úng, lũ quét và sạt lở đất.

Hệ thống thủy lợi Rào Nan, tỉnh Quảng Trị bảo đảm nguồn nước cho sản xuất trong mùa khô. (Ảnh: Bảo Hân)

El Nino gia tăng nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn

Theo dự báo, trạng thái El Nino có cường độ rất mạnh với xác suất rất cao xảy ra từ nay đến tháng 12, sau đó khả năng giảm dần và duy trì đến đầu mùa hè năm 2027. Do tác động của El Nino, nguy cơ xảy ra hạn hán, xâm nhập mặn ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn ha cây trồng ở nhiều địa phương.

Chủ động vận hành điều tiết các hồ chứa thủy lợi nhằm chủ động đón lũ. (Ảnh: Bảo Hân)

Ứng phó với mưa lớn, ngập lụt, lũ quét

Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia vừa có Văn bản số 56/BCĐ-BNNMT gửi các địa phương về việc chủ động ứng phó với mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, lốc, sét, mưa đá.

Khu vực Hà Nội không mưa, đêm và sáng trời lạnh. (Ảnh minh họa: Đ.T)

Không khí lạnh gây mưa to ở miền trung

Chiều nay (5/10), không khí lạnh đã ảnh hưởng đến hầu hết khu vực tây Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến phía bắc tỉnh Quảng Trị. Cảnh báo đêm 5 và ngày 6/10, khu vực từ Hà Tĩnh đến thành phố Huế có mưa to và dông với lượng mưa phổ biến từ 50-100mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 200mm.

Chiều 5/10, thủ đô Bangkok tiếp tục có mưa. (Ảnh: XUÂN SƠN)

Thái Lan đối mặt nguy cơ tái ngập

Ngày 5/10, Cục Khí tượng Thái Lan ra Thông báo số 8 cho biết, từ ngày 5-7/10, Thái Lan tiếp tục sẽ có mưa nhiều trên diện rộng, trong đó có thủ đô Bangkok. Trong khi đó, chính phủ Thái Lan tiếp tục thực hiện nhiều biện pháp nhằm hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả lũ lụt.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 5/10/2026: Không khí lạnh gây mưa ở Bắc Bộ, Trung Bộ; Nam Bộ chiều tối tăng dông

[Video] Dự báo thời tiết ngày 5/10/2026: Không khí lạnh gây mưa ở Bắc Bộ, Trung Bộ; Nam Bộ chiều tối tăng dông

Không khí lạnh tiếp tục chi phối thời tiết miền Bắc và miền Trung, gây mưa diện rộng tại nhiều nơi. Hôm nay, Bắc Bộ trời nhiều mây, mưa giảm dần ở Tây Bắc Bộ nhưng Đông Bắc Bộ vẫn có mưa rải rác, cục bộ mưa to đến rất to. Trung Bộ tiếp tục có mưa, trong khi Nam Bộ mưa dông gia tăng về chiều tối.

(Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)

Không khí lạnh tràn về, đêm nay và ngày mai, Bắc Bộ trời chuyển lạnh, vùng núi cao có nơi trời rét

Dự báo, đêm nay (4/10), không khí lạnh tràn về, khu vực Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa từ đêm nay, trời chuyển lạnh, vùng núi cao có nơi trời rét, nhiệt độ thấp nhất 14-17 độ C. Khu vực Hà Nội, từ tối đêm nay đến sáng mai (5/10) có mưa, mưa vừa và dông, cục bộ có nơi mưa to, gần sáng trời chuyển lạnh.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 5/10/2026: Bắc Bộ đón không khí lạnh, Trung Bộ mưa lớn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 5/10/2026: Bắc Bộ đón không khí lạnh, Trung Bộ mưa lớn

Không khí lạnh tiếp tục dồn xuống phía Nam, ảnh hưởng đến nhiều khu vực ở Bắc Bộ rồi lan xuống Trung Bộ. Đêm nay, Bắc Bộ chuyển xấu với mưa, dông, cục bộ có nơi mưa to đến rất to; từ ngày mai, mưa giảm dần. Trung Bộ, đặc biệt từ Thanh Hóa đến Hà Tĩnh và Quảng Trị - TP Huế, mưa gia tăng do tác động của không khí lạnh.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 4/10/2026: Không khí lạnh tràn về miền Bắc từ tối nay

[Video] Dự báo thời tiết ngày 4/10/2026: Không khí lạnh tràn về miền Bắc từ tối nay

Không khí lạnh từ phía Bắc dự báo bắt đầu ảnh hưởng đến Đông Bắc Bộ từ chiều tối và đêm nay, sau đó lan sang các khu vực khác ở Bắc Bộ, khiến nhiệt độ tiếp tục giảm và thời tiết chuyển lạnh về đêm. Trung Bộ duy trì nắng gián đoạn, còn Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ mưa dông về chiều tối có xu hướng giảm.