Maui - từ thiên đường nghỉ dưỡng đến "hỏa ngục"
Với diện tích 1.883km2, đảo Maui, hay còn được gọi là “The Valley Isle” (Đảo Thung lũng), là hòn đảo lớn thứ hai trong quần đảo Hawaii của Mỹ.
Hawaii là một quần đảo nằm cách đất liền của Mỹ khoảng 3.200km về phía tây. Quần đảo này gồm 8 đảo chính, trong đó có đảo Hawaii (hay còn được gọi là đảo Lớn). Đảo Maui nằm ở phía đông đảo Hawaii với hơn 168.000 dân.
Maui được biết đến như một thiên đường nghỉ dưỡng với những bãi biển nổi tiếng thế giới, những buổi bình minh và hoàng hôn tráng lệ tại Haleakalā, hay với hình ảnh cá voi lưng gù di cư trong những tháng mùa đông...
 |
| Biểu đồ số lượng du khách tới đảo Maui từ năm 2010 đến nay. (Nguồn: Reuters) |
Thảm họa đã ập xuống hòn đảo xinh đẹp này sau khi các đám cháy đồng loạt bùng lên và lan rộng bất thường vào ngày 8/8. Nhiều ngôi nhà bị nhấn chìm trong lửa, hàng nghìn người phải bỏ chạy, nhảy xuống biển hoặc sơ tán để thoát khỏi ngọn lửa hung dữ.
Những ngày qua, nhiều kênh truyền thông của Mỹ dẫn lời các nhân chứng kể lại dường như họ đã chứng kiến cảnh tượng như "hỏa ngục" hay "ngày tận thế" trên đảo Maui.
 |
| Vị trí 3 đám cháy lớn trên đảo Maui. (Nguồn: Reuters) |
Thiệt hại do cháy rừng trên đảo Maui (tính đến ngày 14/8 - giờ địa phương):
- Ít nhất 99 người thiệt mạng
- 1.300 người vẫn đang mất tích
- Hơn 1.400 người mất toàn bộ nhà cửa
- Tổng thiệt hại ước tính gần 6 tỷ USD
Thống đốc Josh Green cho biết, đám cháy có sức tàn phá mạnh nhất và khiến nhiều người thiệt mạng nhất trên đảo Maui đã bùng lên từ thị trấn Lahaina nằm ở phía tây hòn đảo này. Ngọn lửa đã di chuyển bất thường với tốc độ trung bình lên tới 1,6km/phút.
Một quan chức phụ trách cứu hỏa mô tả, ngọn lửa đã lan nhanh tới mức vượt xa mọi việc mà lực lượng cứu hỏa có thể làm trong những giờ đầu tiên sau khi xảy ra hỏa hoạn.
Đây là thảm họa thiên nhiên lớn nhất Hawaii từng hứng chịu. Đây cũng sẽ là một thảm họa thiên nhiên mà chúng tôi sẽ phải mất rất nhiều thời gian để phục hồi.
Thống đốc bang Hawaii Josh Green
Đến nay, các đội tìm kiếm đã rà soát được 25% diện tích khu vực thảm họa tại Maui và phát hiện 99 thi thể nạn nhân. Việc xác định danh tính nạn nhân sẽ là một nhiệm vụ rất khó khăn vì lửa đã bùng cháy dữ dội đến mức các kim loại cũng tan chảy.
Theo số liệu chính thức của bang Hawaii, các đám cháy rừng tại phía tây đảo Maui đã làm hỏng hoặc tàn phá khoảng 2.200 công trình, 86% trong số này là nhà dân.
Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang (FEMA) cho rằng còn sớm để đánh giá số tiền Maui bị thiệt hại do cháy rừng, tuy nhiên, Thống đốc Green cho biết ước tính thiệt hại trên đảo này lên tới 6 tỷ USD.
 |
Chưa rõ nguyên nhân cháy rừng
Hiện, chưa rõ nguyên nhân chính xác gây cháy rừng trên đảo Maui. Tuy nhiên, theo giới chức Mỹ, gió từ cơn bão Dora đã góp phần thổi đám cháy bùng lên. Ngoài ra, thảm thực vật khô, thời tiết nắng nóng... cũng có thể là các tác nhân nhân khiến cháy rừng lan rộng.
Thảm họa cháy rừng trên đảo Maui xảy ra trong bối cảnh hàng loạt sự kiện thời tiết cực đoan xuất hiện ở Bắc Mỹ trong mùa hè năm nay. Cháy rừng đang tiếp diễn ở Canada, trong khi khu vực tây nam nước Mỹ vẫn đang hứng chịu đợt nắng nóng khắc nghiệt.
Phân tích của Cơ quan Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA) mới công bố cho thấy, có tới 50% khả năng năm 2023 là năm nóng nhất từng được ghi nhận trong lịch sử thế giới.
Từ lâu, các nhà khoa học đã cảnh báo biến đổi khí hậu sẽ làm gia tăng nguy cơ xảy ra thảm họa thiên nhiên, tác động mạnh mẽ đến sinh kế của con người.
 |
| Thị trấn Lahaina trên đảo Maui là nơi chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất của cháy rừng. (Ảnh: Reuters) |
Rà soát công tác ứng phó thảm họa
Hawaiian Electric, công ty chịu trách nhiệm cung cấp điện cho người dân trên đảo, đang đối mặt với nhiều đơn kiện liên quan đến thảm họa cháy rừng. Nguyên đơn cho rằng, việc đường dây tải điện của Hawaiian Electric bị đổ và hư hại đã trở thành mồi lửa gây cháy rừng.
Nguyên đơn lập luận, thiệt hại có thể đã không nặng nề như hiện nay nếu công công ty này ngắt đường dây tải điện khi được cảnh báo về nguy cơ xảy ra cháy rừng nghiêm trọng do thời tiết hanh khô và gió mạnh.
 |
| Lực lượng cứu hỏa chạy đua với thời gian để kiểm soát đám cháy trên đảo Maui. (Ảnh: Reuters) |
Theo Người phát ngôn Cơ quan Quản lý Tình trạng khẩn cấp Hawaii Adam Weintraub, khi người dân bỏ chạy để tránh hỏa hoạn, hệ thống gồm khoảng 400 còi cảnh báo của Hawaii đã không được kích hoạt.
Nhiều người sống sót ở Lahaina kể rằng, họ không nghe thấy bất kỳ tiếng còi cảnh báo nào và chỉ nhận ra mình đang gặp nguy hiểm khi nhìn thấy khói bốc lên hoặc khi nhìn thấy hàng xóm khẩn trương rời đi.
Văn phòng Tổng chưởng lý bang Hawaii thông báo, bà Anne Lopez sẽ dẫn đầu cuộc rà soát toàn diện đối với công tác ứng phó thảm họa cháy rừng tại bang này.
