Sau gần 5 năm triển khai, tỉnh đã giúp hàng nghìn hộ dân có điều kiện cải tạo vườn cam, nâng cao hiệu quả sản xuất, cải thiện thu nhập, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng bền vững.
Nghị quyết 58 của Hội đồng nhân dân tỉnh được ban hành năm 2020, theo đó, những hộ đăng ký tham gia cải tạo vườn tạp được vay 30 triệu đồng, tham gia phát triển bền vững cây cam sẽ được vay 60 triệu đồng/ha và được tỉnh hỗ trợ 100% lãi suất trong vòng 30 tháng. Để nguồn vốn chính sách kịp thời đến với người dân, Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh phối hợp cấp ủy, chính quyền địa phương tích cực tuyên truyền, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các đối tượng được tiếp cận nguồn vốn.
Phó Giám đốc Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Vũ Tuấn Anh cho biết: Trong quá trình triển khai, cán bộ ngân hàng thường xuyên phối hợp cấp ủy, chính quyền cơ sở rà soát, bổ sung các đối tượng chính sách. Đồng thời nắm bắt tình hình quản lý, sử dụng vốn vay và những đề xuất, kiến nghị để xử lý kịp thời, góp phần nâng cao hiệu quả nguồn vốn. Gia đình anh Nông Văn Khiên, thôn Giàn Thượng, xã Tiên Kiều, huyện Bắc Quang có vườn cam rộng 1,5 ha đã hơn bảy năm tuổi. Năm 2024, anh được vay 90 triệu đồng vốn chính sách phát triển bền vững cây cam sành.
“Nhờ có vốn, gia đình tôi mới cải tạo lại vườn cam, mua phân bón, đầu tư hệ thống tưới tiêu hiện đại, cắt tỉa cành, làm đường nội vườn. Sau cải tạo, cây cam sinh trưởng, phát triển tốt, mẫu mã quả đẹp, đồng đều. Niên vụ cam 2024- 2025 năng suất bình quân đạt 115 tạ/ha, tăng khoảng 5 tạ/ha so với trước, giá bán cũng đạt bình quân khoảng 10 nghìn/kg, tăng khoảng 3.000 đồng so với những năm trước”, anh Khiên vui vẻ cho biết. Tiên Kiều là xã trọng điểm trồng cam của huyện Bắc Quang, trước kia xã có hơn 1.100 ha cam, nhưng mấy năm gần đây cây cam suy thoái, nhiễm bệnh cho nên hiện chỉ còn hơn 460 ha.
Một trong những nguyên nhân là do người dân không quan tâm đầu tư, chăm sóc cam theo đúng kỹ thuật sau nhiều năm thu hoạch. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tiên Kiều Lý Văn Thắng chia sẻ: Việc tỉnh ban hành chính sách hỗ trợ người dân vay vốn rất kịp thời, giúp nhiều hộ có nguồn lực để cải tạo vườn cam, tránh được tình trạng thoái hóa, nhiễm bệnh. Hiện nay, xã có nhiều hộ vay vốn chính sách, tổng diện tích cam được cải tạo là 145 ha cam. Cũng ở thôn Giàn Thượng, năm 2024 anh Đặng Văn Quý vay 30 triệu đồng để cải tạo vườn tạp; gia đình anh được cán bộ xã xuống giúp quy hoạch lại vườn, xác định rõ định hướng sản xuất, chăn nuôi.
Cùng với số tiền tích cóp nhiều năm và vốn vay ngân hàng, anh Quý đầu tư cải tạo vườn rau để bảo đảm nhu cầu rau xanh cho gia đình; mua con giống, xây dựng chuồng trại chăn nuôi gà, vịt, lợn đen, ao cá. Anh cho biết, hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có vốn, muốn phát triển kinh tế cũng không biết bắt đầu từ đâu. Nhờ chính quyền địa phương định hướng và có thêm nguồn vốn chính sách cho nên gia đình có điều kiện phát triển, hiện đã bảo đảm được nguồn cung cấp rau xanh sinh hoạt lại có thêm đồng ra, đồng vào từ chăn nuôi.
Từ năm 2021-2024, Hà Giang có 3.896 hộ nghèo, cận nghèo được vay vốn ngân hàng chính sách xã hội để cải tạo vườn tạp với số tiền hơn 116 tỷ đồng, trong đó, dư nợ cho vay hơn 67 tỷ đồng/2.304 hộ. Ngoài ra, có 400 hộ được vay vốn để cải tạo vườn cam, với số tiền gần 40 tỷ đồng; số diện tích cam được vay vốn để cải tạo là hơn 633 ha; dư nợ cho vay phát triển bền vững cây cam sành hiện còn hơn 28 tỷ đồng/322 hộ…
Theo đánh giá của các địa phương, hầu hết các hộ được vay vốn đều sử dụng đúng mục đích, bước đầu phát huy hiệu quả kinh tế. Cụ thể, gần 80% hộ vay vốn cải tạo vườn tạp có thu nhập từ vườn đạt gần 19 triệu đồng/năm, tăng gấp đôi so với thời điểm trước khi cải tạo vườn. Người dân vùng trồng cam khi được tiếp cận với nguồn vốn chính sách đã đầu tư phân bón đúng quy trình kỹ thuật, đầu tư thuốc bảo vệ thực vật, tem nhãn, chỉnh trang vườn và quảng bá sản phẩm.
Đa số vườn cam được vay vốn để cải tạo đều bảo đảm cây cam sinh trưởng, phát triển tốt; năng suất bình quân đạt 115 tạ/ha, tăng từ 5 tạ/ha trở lên so với trước. Qua đó, người dân vùng cao được tiếp cận nguồn vốn chính sách, giúp thay đổi tư duy, phương thức sản xuất, nâng cao thu nhập. Đây là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, ngân hàng trong việc triển khai nguồn vốn ủy thác thực hiện chính sách hỗ trợ người dân phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo.
