Bài 1: Tiến tới hình thành những trung tâm chuyên nghiệp

Tìm kiếm những mô hình mới phát triển công nghiệp văn hóa

Với mục tiêu đến năm 2030, các ngành công nghiệp văn hóa (CNVH) đóng góp 8% trong GRDP của Thủ đô, thành phố Hà Nội không chỉ chú trọng phát triển những thế mạnh truyền thống mà còn tham khảo, học tập kinh nghiệm quốc tế trong phát triển những mô hình mới. Nổi bật trong đó là mô hình trung tâm CNVH và khu phát triển thương mại và văn hóa.
Nhiều chuyên gia gợi ý Hà Nội nên tái thiết những di sản đô thị, thí dụ như Cung Thiếu nhi trở thành những trung tâm CNVH
Nhiều chuyên gia gợi ý Hà Nội nên tái thiết những di sản đô thị, thí dụ như Cung Thiếu nhi trở thành những trung tâm CNVH

Hà Nội đã có hơn hai năm triển khai Nghị quyết 09-NQ/TU của Thành ủy về “Phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045” và đã đạt được nhiều thành quả. Song, việc phát triển CNVH còn manh mún, nhỏ lẻ; các đơn vị CNVH khó tiếp cận với những chính sách ưu đãi. Việc hình thành trung tâm CNVH sẽ góp phần tháo gỡ những vướng mắc này.

Hà Nội có nhiều thế mạnh để phát triển CNVH với 6.489 di tích lịch sử văn hóa, 1.793 di sản văn hóa phi vật thể, 1.350 làng nghề và làng có nghề. Hà Nội là nơi hội tụ nhiều nghệ nhân giỏi, thợ lành nghề, cộng đồng sáng tạo. Thành phố đã gia nhập Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO năm 2019, đồng thời phấn đấu đến năm 2030, các ngành CNVH đóng góp 8% GRDP của thành phố. Sau khi Nghị quyết số 09-NQ/TU ra đời, CNVH trên địa bàn thành phố đã phát triển hơn. Mặc dù vậy, một trong những vấn đề lớn nhất của CNVH Hà Nội hiện nay là phát triển nhỏ lẻ, manh mún, thiếu những doanh nghiệp, những trung tâm lớn. Các chính sách ưu đãi như: Vay vốn, ưu đãi thuê hạ tầng, ưu đãi thuế, hỗ trợ doanh nghiệp… tuy có trên lý thuyết, nhưng việc tiếp cận gặp nhiều khó khăn.

Để tháo gỡ những rào cản, tạo điều kiện cho CNVH phát triển, nhất là hướng tới hình thành những trung tâm có tính chuyên nghiệp, thành phố xây dựng dự thảo Nghị quyết về Tổ chức và hoạt động của trung tâm CNVH. Theo dự thảo, Hà Nội sẽ ưu tiên lập quy hoạch và bố trí quỹ đất; ưu tiên đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng; huy động nguồn lực thực hiện các dự án phát triển CNVH để giao hoặc cho trung tâm CNVH thuê; ưu tiên xem xét chuyển đổi công năng của công trình tài sản công thành các không gian sáng tạo văn hóa mới để phát triển trung tâm CNVH. Các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh trong trung tâm CNVH được hưởng chính sách ưu đãi đối với các dự án đầu tư mới; được xem xét miễn, giảm tiền thuê đất theo quy định của pháp luật về chính sách khuyến khích xã hội hóa. Trường hợp thuê công trình tài sản công để thành lập trung tâm CNVH thì nhà đầu tư được khấu trừ tiền thuê đất vào tiền thuê công trình; được miễn tiền thuê công trình trong thời hạn tối đa ba năm đầu thành lập, giảm 50% tiền thuê công trình trong thời hạn tối đa ba năm tiếp theo…

Dự thảo Nghị quyết đề cập ba mô hình tổ chức của trung tâm CNVH gồm: Doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp công lập và hợp tác xã. Từ khía cạnh đơn vị sự nghiệp công lập, Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa, khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết: “Thuận lợi của mô hình đơn vị sự nghiệp công lập là có bộ máy tổ chức, nhân lực, cơ sở vật chất, là đơn vị trực tiếp quản lý tài sản, không cần phải thành lập một tư cách pháp nhân mới. Tuy nhiên, nhân lực của đơn vị sự nghiệp chưa được đào tạo, chưa hoạt động trong lĩnh vực CNVH; chưa có bộ phận có chức năng, nhiệm vụ phát triển các sản phẩm CNVH. Do đó, việc thành lập trung tâm CNVH cần có hợp tác giữa một đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Nhà nước với các tổ chức, cá nhân để kết hợp nguồn lực của Nhà nước với các nhóm sáng tạo và chuyên môn, tri thức, kinh nghiệm của các nghệ sĩ, người hoạt động sáng tạo... Thành phố nên cho phép đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện mô hình thí điểm xây dựng trung tâm CNVH, thời gian từ hai đến ba năm”.

Để tận dụng nguồn đất đai nằm ngay tại trung tâm thành phố, quận Hoàn Kiếm đã xây dựng Dự thảo Đề án Trung tâm CNVH ở bãi sông, bãi nổi sông Hồng với trục không gian cảnh quan sông Hồng là không gian ngoài đê bao gồm mặt nước, không gian bãi giữa, không gian bãi ven sông, những khu vực dân cư hiện hữu. Đây còn là một bước đi chiến lược trong phát triển kinh tế - xã hội bền vững của Thủ đô Hà Nội, sẽ trở thành biểu tượng văn hóa mới, góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội ra thế giới. Song, trước mắt vẫn còn nhiều khó khăn, nhất là hành lang pháp lý. Chủ tịch UBND quận Hoàn Kiếm Phạm Tuấn Long đề xuất: “Việc thành lập các trung tâm CNVH thành phố cần xác định mô hình đầu tư và cách thức đầu tư (đặc biệt đối với các dự án đầu tư có sử dụng đất); cách thức tổ chức lựa chọn nhà đầu tư, tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư; tính toán về giá, thời hạn, ưu đãi giá thuê, ngành nghề ưu tiên…”.

Trong khi đó, bà Phạm Thanh Hường, Trưởng ban Văn hóa, Văn phòng UNESCO tại Việt Nam đề xuất: Hà Nội có nhiều di sản đô thị và nên tái sử dụng khu công nghiệp cũ, di sản công nghiệp bị bỏ hoang thành trung tâm CNVH - vừa tiết kiệm chi phí, vừa tạo cảm hứng sáng tạo. Ngoài ra, cần phát triển trung tâm liên kết đa ngành: Văn hóa, thiết kế sáng tạo, công nghệ, khuyến khích thử nghiệm mới và tạo không gian trải nghiệm.

(còn nữa)

Có thể bạn quan tâm

Đại biểu tham gia ý kiến tại hội nghị đối thoại của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền phường Giảng Võ với các tổ chức chính trị-xã hội và người dân trên địa bàn (Ảnh TIẾN THÀNH)

Kịp thời giải quyết kiến nghị chính đáng của người dân

Thời gian qua, nhiều xã, phường của Hà Nội đã tổ chức hội nghị đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với các tổ chức chính trị-xã hội và người dân. Các địa phương xác định đây vừa là nhiệm vụ, vừa là kênh thông tin quan trọng để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý trên địa bàn.

Phụ huynh và các cháu thiếu nhi đọc sách tại Thư viện xã Dân Hòa (Hà Nội).

Lan tỏa văn hóa đọc từ những thư viện cộng đồng

Không chỉ là nơi lưu giữ và cho mượn sách, nhiều thư viện cộng đồng ở Hà Nội đang trở thành không gian học tập, giao lưu và kết nối các thế hệ. Từ những phòng đọc do chính quyền cơ sở tổ chức đến mô hình được gây dựng bằng sự tự nguyện của người dân, các thư viện cộng đồng góp phần đưa tri thức đến gần hơn với đời sống.

Khách du lịch tham quan, tìm hiểu sản phẩm của làng nghề Sơn Đồng.

Chủ động định vị thế mạnh, thúc đẩy du lịch

Sơn Đồng là một trong bốn địa phương của Hà Nội được công nhận là thành viên Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới. Tuy nhiên, so với những làng nghề như Bát Tràng, Vạn Phúc, du lịch Sơn Đồng vẫn còn hạn chế.

Trung tâm điều hành của Nhà máy điện rác Seraphin (Ảnh VĂN TUYẾN)

Cần khẩn trương xử lý tro bay phát sinh từ nhà máy điện rác

Nhà máy điện rác là giải pháp căn cơ giúp Thủ đô giảm mạnh tỷ lệ chôn lấp rác sinh hoạt, góp phần bảo vệ môi trường và tạo nguồn năng lượng sạch. Tuy nhiên, lượng tro bay phát sinh sau quá trình đốt, dù chỉ chiếm khoảng 1,5-1,6% khối lượng rác sinh hoạt đầu vào, lại đang tích tụ, đặt ra yêu cầu xử lý cấp thiết.

Lấy hạnh phúc của Nhân dân làm thước đo phát triển

Lần đầu tiên, tiêu chí “hạnh phúc của Nhân dân” được đưa vào văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố Hà Nội lần thứ 18, nhiệm kỳ 2025-2030, với mục tiêu Chỉ số hạnh phúc (HPI) đạt 9/10 vào năm 2030. Từ định hướng đó, thành phố đang từng bước cụ thể hóa mục tiêu bằng những chương trình, chính sách thiết thực.

Thu ngân sách về đích sớm

Dù mới hết tháng 10 nhưng tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn Hà Nội đã đạt 652,2 nghìn tỷ đồng, vượt 0,3% dự toán cả năm và tăng 11,2% so với cùng kỳ năm trước.

Dự kiến hỗ trợ hộ nghèo 20 triệu đồng khi đổi xe máy điện

Sở Xây dựng Hà Nội vừa trình Ủy ban nhân dân thành phố dự thảo quy định trình tự, thủ tục hỗ trợ trực tiếp bằng tiền đối với cá nhân thuộc hộ nghèo khi chuyển đổi phương tiện giao thông xanh theo Nghị quyết số 68/2026/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân thành phố.

Chung sức, đồng lòng xây dựng quê hương

Về thôn Mục Xá, xã Dân Hòa (Thành phố Hà Nội) hôm nay, những con đường làng, ngõ xóm rộng rãi, khang trang, sạch đẹp đang góp phần làm thay đổi diện mạo khu dân cư. Có được kết quả ấy, chính là nhờ sự đồng thuận và những việc làm thiết thực của người dân trong thôn vì lợi ích chung của cộng đồng.

Sau gần 10 năm khởi công, dự án thi công tuyến phố Đồng Me tới nay chưa thể về đích. (Ảnh chụp chiều 2/11/1026)

Hà Nội: Tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ đường nối Đỗ Đức Dục-Mễ Trì

Sau gần 10 năm khởi công, dự án đường nối Đỗ Đức Dục-Mễ Trì (phường Từ Liêm, Hà Nội) vẫn chưa hoàn thành, gây ảnh hưởng đến giao thông và đời sống dân sinh. Trước thực trạng này, chính quyền địa phương đang tập trung tháo gỡ vướng mắc giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh thi công, phấn đấu hoàn thành công trình trước Tết Nguyên đán.

Trường trung học cơ sở Giảng Võ 2 (Hà Nội) được đầu tư hiện đại và chính thức hoạt động theo mô hình chất lượng cao từ năm học 2026-2027. (Ảnh nhà trường cung cấp)

Mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục chất lượng cao

Hà Nội là trung tâm giáo dục, đào tạo của cả nước. Điều 16 Luật Thủ đô năm 2026 đã trao thẩm quyền cho Hội đồng nhân dân thành phố quy định cơ chế quản lý, cơ chế tài chính đối với các cơ sở giáo dục có nhiều cấp học, cơ sở giáo dục chất lượng cao, cơ sở thực hiện liên kết giáo dục và các mô hình trường tiên tiến, hiện đại.

Người dân trên địa bàn thành phố Hà Nội tham gia khám sức khỏe định kỳ. (Ảnh: VÂN VÂN)

Hiện thực hóa mục tiêu chăm sóc sức khỏe nhân dân từ sớm, từ xa và ngay tại cơ sở

Mỗi đơn vị y tế trên địa bàn Thủ đô cần phát huy tinh thần chủ động, nâng cao hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị và nguồn nhân lực, bảo đảm mọi nguồn lực đều hướng tới mục tiêu phục vụ người dân tốt hơn, với mục tiêu: “Lấy sức khỏe và sự hài lòng của người dân làm thước đo" cho mọi hành động.

Người dân phấn khởi trải nghiệm nhà văn hóa hạnh phúc của phường Phúc Lợi (Ảnh LINH PHẠM)

Phong trào “Dân vận khéo” ngày càng thực chất, hiệu quả

Đổi mới phương thức vận động quần chúng, hướng về cơ sở với mục tiêu cụ thể, những cách làm đó đã giúp phong trào “Dân vận khéo” tại Hà Nội phát huy hiệu quả, góp phần tháo gỡ nhiều việc mới, việc khó để phát triển Thủ đô.

Doanh nghiệp tìm kiếm người lao động tại các phiên giao dịch việc làm trên địa bàn Hà Nội (Ảnh NGUYÊN TRANG)

Kết nối doanh nghiệp và người lao động hiệu quả, kịp thời

Hiện nhu cầu tuyển dụng lao động trên địa bàn Thành phố Hà Nội khá lớn, nhất là trong các lĩnh vực xây dựng, giao thông, sản xuất, dịch vụ... Các phiên giao dịch việc làm đã và đang được tích cực triển khai, theo từng địa bàn, từng lĩnh vực, nhằm kết nối doanh nghiệp và người lao động hiệu quả, kịp thời nhất.

Tàu điện hoạt động trên tuyến đường sắt đô thị Nhổn-ga Hà Nội (Ảnh THỦY NGUYÊN)

Kiểm soát nguồn vốn, chi phí cho dự án đường sắt đô thị

Tại kỳ họp thứ bảy diễn ra vào ngày 28/10, Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội đã thống nhất sẽ lùi thời gian xem xét, thông qua Nghị quyết về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để đầu tư xây dựng dự án đường sắt quan trọng Thủ đô.

Cơ sở may complet, veston Quang Tiến, xã Chuyên Mỹ.

Phát triển kinh tế làng nghề gắn với du lịch

Từ những đường kim mũi chỉ tạo nên bộ complet, veston lịch lãm đến những sản phẩm khảm trai, sơn mài tinh xảo, giày da và đồ mộc cao cấp, xã Chuyên Mỹ, Thành phố Hà Nội đang gìn giữ một không gian nghề truyền thống giàu bản sắc.

Giảm áp lực kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10

Giảm áp lực kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10

Dự thảo quy chế tuyển sinh lớp 10 với phương án thi hai môn Toán và Ngữ văn được kỳ vọng giảm áp lực thi cử, giúp học sinh có thêm thời gian phát triển năng lực toàn diện. Về lâu dài, mở rộng cơ hội vào lớp 10 sẽ góp phần giảm sức nóng của kỳ thi, đưa việc học trở về đúng mục tiêu phát triển bản thân.

Chủ động xử lý nhà siêu mỏng, siêu méo

Trong quá trình đầu tư xây dựng, mở rộng các tuyến đường giao thông, trên địa bàn Thành phố Hà Nội phát sinh nhiều căn nhà siêu mỏng, siêu méo, làm xấu mỹ quan đô thị. Để bảo đảm quyền lợi của những người đã nhường đất thực hiện dự án, người dân cần chủ động hợp thửa, hợp khối công trình.

Bổ sung hơn 2.641 tỷ đồng cải tạo, nâng cấp tuyến đường 70

Tại kỳ họp chuyên đề (kỳ họp thứ bảy), Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội khóa 17 đã thông qua nghị quyết điều chỉnh chủ trương đầu tư Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường 70, đoạn Hà Đông-Văn Điển-nút giao Tứ Hiệp, với tổng mức đầu tư dự án tăng thêm hơn 2.641 tỷ đồng và thời gian thực hiện phần xây dựng kéo dài đến quý IV/2027.