Thúc đẩy phong trào hiến tặng mô, tạng phát triển bền vững

Ngày 5/3, tại Hà Nội, Hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam phối hợp Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia tổ chức Hội thảo "Tăng cường vai trò truyền thông, vận động hiến mô, tạng từ người sau khi chết/chết não" và "Tập huấn chuyên đề: Tư vấn, vận động hiến tặng mô, tạng tại các bệnh viện hiến, ghép mô, tạng".

Tham dự hội thảo có Thứ trưởng Y tế Trần Văn Thuấn; lãnh đạo Hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam, Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia; Giám đốc các bệnh viện và các y, bác sĩ công tác tại Tổ tư vấn vận động hiến tặng mô, tạng của các bệnh trên cả nước.

Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức - đơn vị đi đầu trong lĩnh vực ghép tạng

06/12/2024 11:07

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Tiến, Chủ tịch Hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam, tính từ năm 1992 đến nay, tổng số ca ghép tạng thành công tại Việt Nam là 9.516 trường hợp. Các trường hợp được ghép tạng chủ yếu là ghép thận, ghép gan, ghép thận-tụy, ghép tim-phổi, ghép chi, ghép ruột… Đặc biệt, năm 2024, ghép tạng đã trở thành một trong các sự kiện tiêu biểu của ngành y tế Việt Nam với các kết quả nổi bật như: Đạt kỷ lục về vận động thành công các ca hiến tạng sau khi chết não (41 ca), cao hơn số ca hiến tạng của ba năm trước (2021, 2022, 2023) cộng lại 36 ca; thực hiện ghép tim-gân đồng thời đầu tiên tại Việt nam từ người hiến tặng sau chết não; thực hiện ca ghép khí quản từ người cho chết não, một kỹ thuật hiếm gặp trên thế giới.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Tiến, Chủ tịch Hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam chia sẻ thông tin tại hội thảo.

Ngoài ra, các đơn vị tư vấn hiến tạng hoạt động tích cực tại các bệnh viện công lập và ngoài công lập, nhiều cho hội vận động hiến mô, tạng đã được thành lập trong cả nước. Đáng chú ý, tính đến ngày 14/10/2024, tổng số người đăng ký hiến tạng trong cả nước tính là 102.759 người. Đồng thời, tổ chức các lớp tập huấn về chết não, kỹ năng tư vấn cho người nhà người chết não cho các y, bác sĩ đang công tác tại các bệnh viện trong cả nước; tổ chức các lễ phát động đăng ký hiến tạng tại các địa phương.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác tuyên truyền, vận động hiến mô, tạng ở nước ta thời gian qua còn gặp không ít khó khăn, hạn chế như: cách thức để người dân tiếp cận đăng ký online hoặc trực tiếp còn khó khăn (phần mềm, điểm tiếp cận). Trong khi đó, công nghệ thông tin trong quản lý đăng ký hiến tạng, danh sách chờ, điều phối ghép tạng, quản lý số liệu hiến và ghép tạng, báo cáo, phản hồi rất hạn chế, chưa được đầu tư; chưa có đầy đủ quy trình kỹ thuật của tất cả các tạng, để xây dựng định mức kỹ thuật, xây dựng giá cho các quy trình, bao gồm hiến và ghép tạng; thanh toán từ bảo hiểm y tế cho hiến và hiến tạo còn hạn chế.... Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Tiến chia sẻ.

Phát biểu ý kiến tại hội thảo, Thứ trưởng Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh, nhận thức rõ tầm quan trọng của vấn đề này, thời gian qua, Đảng, Nhà nước và Bộ Y tế đã và đang triển khai nhiều chính sách, chương trình nhằm khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho việc hiến tặng mô, tạng. Đặc biệt, thực hiện lời hiệu triệu của Thủ tướng Chính phủ vào ngày 19/5/2024, hàng chục bệnh viện tổ chức lễ phát động đăng ký hiến tặng mô, tạng sau chết và thành lập các Chi hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người được ra đời, không chỉ ở các cơ sở y tế công lập mà các cơ sở y tế tư nhân cũng tham gia vô cùng mạnh mẽ. Số lượng người đăng ký hiến mô, tạng sau chết đã cao gấp nhiều lần tổng số người đăng ký những năm trước đó.

Thứ trưởng Y tế Trần Văn Thuấn phát biểu ý kiến tại hội thảo.

Mặt khác, Bộ Y tế đã và đang tập chỉ đạo các đơn vị liên quan từng bước hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy hoạt động hiến, lấy, ghép mô tạng phát triển mạnh mẽ và bền vững. Cụ thể, trong năm 2024, Bộ Y tế đã ban hành Hướng dẫn chuyên môn kỹ thuật về hiến, lấy, ghép, vận chuyển, bảo quản và chăm sóc sau ghép gan từ người hiến sống và từ người hiến chết não; và vào những ngày cuối năm 2024; Thông tư số 48/2024/TT-BYT, ngày 31/12/2024 quy định về đăng ký ghép và nguyên tắc điều phối lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể ở người hiến sau khi chết...

Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cho rằng, để phát huy những thành tự đạt được cũng như khắc phục kịp thời những khó khăn, hạn chế trong công tác vận động hiến mô, tạng ở nước ta hiện nay, trước mắt Bộ Y tế sẽ nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách cụ thể để hỗ trợ, tạo điều kiện cho các tổ chức, bệnh viện thành lập đội ngũ tư vấn hiến tặng mô, tạng, bảo đảm có chế độ đãi ngộ phù hợp, giúp họ yên tâm công tác.

Mặt khác, tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông, tuyên truyền theo hướng đa dạng hóa hình thức, tận dụng các nền tảng công nghệ số, mạng xã hội, các kênh truyền hình, báo chí để lan tỏa thông điệp về hiến tạng, giúp thay đổi nhận thức cộng đồng một cách bền vững; xây dựng mạng lưới kết nối giữa các bệnh viện có thực hiện ghép tạng để chia sẻ thông tin, kinh nghiệm, đồng thời phối hợp với các tổ chức tôn giáo, đoàn thể, nhằm tạo sức lan tỏa mạnh mẽ hơn trong xã hội.

Đặc biệt, bên cạnh truyền thông, cần sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành y tế, các tổ chức xã hội, tôn giáo và đặc biệt là bệnh viện - nơi tiếp cận trực tiếp với người bệnh. Những câu chuyện về người hiến tạng và người bệnh được ghép tạng thành công cần được lan tỏa mạnh mẽ, tạo động lực thúc đẩy phong trào hiến tặng mô, tạng phát triển bền vững.

Đại diện Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) chia sẻ thông tin nội dung Thông tư 48 tại hội thảo

Tại hội thảo, các đại biểu được đại diện đến từ Bộ Y tế giới thiệu nội dung Thông tư quy định về đăng ký ghép và nguyên tắc điều phối lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể ở người hiến sau khi chết; trao đổi kinh nghiệm trong tư vấn, vận động hiến mô, tạng người chết não ở các bệnh viện tuyến Trung ương và ở Nhật Bản. Ngoài ra, các tư vấn viên đến từ các Chi hội vận động trực thuộc Hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam sẽ tham gia khóa tập huấn chuyên đề: "Tư vấn, vận động hiến mô, tạng tại các bệnh viện hiến, ghép mô, tạng".