Trải qua 50 năm xây dựng và phát triển, cùng với các hoạt động văn hóa chung, lĩnh vực văn học, nghệ thuật được Đảng bộ Thành phố đặc biệt quan tâm chỉ đạo, tạo mọi điều kiện để phát triển.
Từ những chỉ đạo quan trọng của Đảng bộ trên lĩnh vực văn hóa, văn nghệ, chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh đã cụ thể hóa chính sách và nguồn lực cho văn học, nghệ thuật phù hợp với các giai đoạn phát triển của đất nước và Thành phố.
Các hoạt động văn hóa, văn học, nghệ thuật của Thành phố đã phát triển đúng hướng, luôn tiên phong đi đầu trong quá trình hội nhập, sáng tạo, tiếp tục phát huy các giá trị tốt đẹp truyền thống của dân tộc.
Suốt 50 năm qua, nhiều tác phẩm văn học, nghệ thuật ra đời bám sát hơi thở cuộc sống, vừa mang tính phản ánh hiện thực đời sống, vừa cổ vũ cái hay, cái mới; phê phán cái xấu… góp phần cổ vũ, động viên nhân dân vững vàng trước những khó khăn, thử thách.
Những tác phẩm trong giai đoạn mới đã phản ánh quá trình đổi mới, đi lên, hội nhập của Thành phố. Đề tài lịch sử, đương đại, tình yêu, gia đình, khát vọng tuổi trẻ cũng được khai thác qua góc nhìn mới mẻ, thông qua các tác phẩm như: Khi người ta trẻ, Mùa Len trâu, Dòng máu anh hùng, Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh, San hô đỏ, Người mang chín án tử, Địa đạo, Ngọn lửa trái tim, Nhật ký của Mẹ, Viết tiếp câu chuyện hòa bình...
Công tác xã hội hóa trong lĩnh vực văn học, nghệ thuật được quan tâm thực hiện, tạo điều kiện để các đơn vị nghệ thuật xã hội hóa hoạt động sáng tạo trong sự quản lý Nhà nước chặt chẽ, mang đến những sản phẩm văn hóa, nghệ thuật đáp ứng được nhu cầu giải trí lành mạnh cho người dân. Việc kết hợp những sản phẩm văn hóa và du lịch góp phần bảo tồn, quảng bá nghệ thuật truyền thống.
Bên cạnh đó, phong trào văn nghệ quần chúng trên địa bàn thành phố ngày càng phát triển; góp phần cổ vũ, động viên quần chúng tham gia sáng tạo, bảo tồn, truyền dạy và phát huy các giá trị văn hóa, văn nghệ.
Công tác quản lý nhà nước trên lĩnh vực văn học, nghệ thuật ngày càng được tăng cường, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Thành phố chú trọng tạo điều kiện về chế độ, chính sách, chăm lo đối với các văn nghệ sĩ; tặng thẻ bảo hiểm y tế cho văn nghệ sĩ đạt các giải thưởng và danh hiệu Nhà nước cao quý, hỗ trợ cho văn nghệ sĩ trên 70 tuổi có hoàn cảnh khó khăn, bệnh tật; thường xuyên thăm hỏi, chăm lo vào các dịp lễ, Tết, khi bệnh tật, qua đời cho các văn nghệ sĩ tiêu biểu; chăm lo cho văn nghệ sĩ neo đơn, không nơi nương tựa.
Tuy nhiên, theo đồng chí Dương Anh Đức, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh, trong từng thời điểm, cấp ủy, chính quyền chưa tập trung đầu tư đúng mức đối với phát triển văn hóa, văn học, nghệ thuật theo yêu cầu.
Các tác phẩm văn học, nghệ thuật lớn, tầm cỡ và giá trị vẫn chưa tương xứng với quá trình phát triển. Một số quy định về chính sách tiền lương cho văn nghệ sĩ chưa phù hợp, chưa tạo được sức hút, “giữ chân” và nuôi dưỡng các tài năng…
Tại hội nghị, đồng chí Trần Lưu Quang, Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đã trả lời nhiều câu hỏi của các nghệ sĩ. Đồng chí Bí thư Thành ủy nhận định thành phố là nơi hội tụ được nhiều tài năng trên khắp cả nước về sinh sống, làm việc. Nhiều người trẻ từ các vùng miền đã chọn thành phố làm nơi khởi nghiệp, trong đó có nhiều tài năng trên lĩnh vực văn học, nghệ thuật. Đây là một vốn quý mà Thành phố cần gìn giữ phát huy.
Đồng chí Trần Lưu Quang đề nghị ngành văn hóa thành phố cần nghiên cứu để có những quy định khung vừa chặt chẽ nhưng đồng thời có độ linh hoạt để các đơn vị nghệ thuật, văn nghệ sĩ an tâm làm nghề, phát huy sức sáng tạo và cạnh tranh lành mạnh.
Đồng chí Bí thư Thành ủy yêu cầu ngành văn hóa cần có kế hoạch gìn giữ nghệ thuật truyền thống như một di sản, đồng thời cố gắng có những giải pháp tạo nên sức hấp dẫn cho các loại hình nghệ thuật này trở nên hấp dẫn, thu hút công chúng.
Đồng chí Trần Lưu Quang mong muốn các đơn vị, văn nghệ sĩ cần đổi mới hình thức quảng bá tác phẩm phù hợp với xu hướng phát triển để đưa tác phẩm văn học, nghệ thuật đến gần hơn, thuận lợi hơn với khán giả, bạn đọc, nhất là công chúng trẻ ngày nay.
Tại hội nghị, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố vinh dự đón nhận Huân chương Lao động Hạng Nhất của Chủ tịch nước trao tặng. Ban tổ chức cũng tiến hành khen thưởng, trao Bằng khen của Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố cho các tập thể, cá nhân có đóng góp tích cực, quan trọng đối với sự phát triển của văn học, nghệ thuật Thành phố Hồ Chí Minh 50 năm sau ngày đất nước thống nhất (30/4/1975-30/4/2025).
