Tại bộ phận một cửa Trung tâm hành chính công Ủy ban nhân dân xã Ngọc Chiến, tỉnh Sơn La, chị Vàng Thị Pàng, bản Pú Dánh đến làm thủ tục khai sinh cho con. Khác hẳn những lo lắng ban đầu, chỉ sau ít phút được cán bộ hướng dẫn và điền thông tin trên máy tính tại quầy dịch vụ công, hồ sơ của chị đã được tiếp nhận và giải quyết trong ngày. Ngay sau khi cầm giấy khai sinh của con trong tay, với vẻ mặt phấn khởi, chị Pàng cho biết: “Tôi thấy thủ tục bây giờ thuận tiện hơn nhiều, cán bộ hướng dẫn tận tình, không còn cảnh chờ đợi lâu như trước”.
Câu chuyện nhỏ ở xã Ngọc Chiến cho thấy những chuyển biến rõ nét trong công tác cải cách hành chính của tỉnh trong thời gian qua, nhất là sau khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Sơn La đang dần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền hành chính phục vụ, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm.
Năm 2025 là năm bản lề khi tỉnh Sơn La cùng với các tỉnh, thành phố trong cả nước chính thức thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Chỉ trong quý III, Ủy ban nhân dân tỉnh đã ban hành nhiều văn bản quan trọng, trong đó có Kế hoạch cải cách hành chính tỉnh Sơn La năm 2025, giao rõ trách nhiệm cho từng sở, ngành, địa phương. Kết quả, đến nay, địa phương đã hoàn thành 50/72 nhiệm vụ, đạt gần 70% kế hoạch. Công tác tuyên truyền, kiểm tra, giám sát được tiến hành đồng bộ, tạo sự lan tỏa rộng khắp.
Với mục tiêu “Cải cách thủ tục hành chính, lấy sự hài lòng làm thước đo”, tỉnh cũng xác định rõ cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. Theo đó, Ủy ban nhân dân tỉnh đã ban hành Quyết định số 2160/QĐ-UBND công bố danh mục thủ tục tiếp nhận và giải quyết không phụ thuộc vào địa giới hành chính. Điều này có nghĩa, người dân ở bất cứ đâu trong tỉnh đều có thể làm thủ tục, không bị ràng buộc bởi ranh giới xã, huyện. Đồng chí Nguyễn Thành Công, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh cho biết: Tỉnh đã ban hành văn bản chỉ đạo các sở, ngành, cơ sở về việc đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. Trong đó, các nội dung được doanh nghiệp, cá nhân quan tâm nhất là liên quan thủ tục đất đai, khoáng sản. Tỉnh đã chỉ đạo kiên quyết phải giải quyết đúng quy định, không gây phiền hà, kéo dài thời gian, ảnh hưởng tới các tổ chức, cá nhân.
Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh đã tiếp nhận hơn 88.300 hồ sơ, giải quyết được hơn 83.800 hồ sơ, đạt tỷ lệ đúng hạn hơn 99%. Đáng chú ý, tỉnh tiếp nhận và xử lý 87 phản ánh, kiến nghị của người dân, công khai kết quả trên hệ thống điện tử. Đây là bước tiến về minh bạch, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào chính quyền. Tuy nhiên, tỷ lệ thanh toán trực tuyến mới đạt khoảng 30%, cho thấy cần thêm giải pháp thúc đẩy thói quen số của người dân và doanh nghiệp.
Do vậy, trong quá trình thực hiện chủ trương của Trung ương, tỉnh Sơn La đã tiến hành cuộc sắp xếp hành chính quy mô lớn từ 200 đơn vị cấp xã, nay còn 75 đơn vị; 12 huyện được sáp nhập, chuyển sang mô hình chính quyền hai cấp. Cùng với đó, các hội quần chúng, đơn vị sự nghiệp công lập cũng được tinh giản mạnh mẽ, số đơn vị sự nghiệp giảm từ 715 xuống còn 688 đơn vị. Về biên chế công chức năm 2025 được giao là 5.124 người, trong đó cấp xã chiếm gần 3.800. Tỉnh đã tinh giản hơn 1.100 công chức và 128 viên chức chỉ trong thời gian ngắn. Đây là bước đi quyết liệt, thể hiện tinh thần “giảm người, tăng hiệu quả”, đồng thời bảo đảm chính sách an sinh cho cán bộ dôi dư.
Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La đã phê duyệt nhiều đề án vị trí việc làm, hướng dẫn các xã, phường xác định vị trí công chức; tổ chức đào tạo, bồi dưỡng với 91 lớp cho gần 7.000 học viên. Trình độ tin học của cán bộ cơ bản đáp ứng yêu cầu, song do đặc thù mới chuyển sang mô hình hai cấp, nhiều cán bộ cấp xã còn lúng túng, cần thêm thời gian rèn luyện, đây cũng chính là lý do tỉnh đặc biệt chú trọng đào tạo kỹ năng số, xử lý hồ sơ trực tuyến cho đội ngũ công chức ở cơ sở.
Coi chuyển đổi số là động lực đột phá, đến nay, tỉnh đã số hóa hơn 90% thành phần hồ sơ thủ tục hành chính, hơn 93% kết quả giải quyết hồ sơ; cấp mới và gia hạn hàng nghìn chứng thư số cho tổ chức, cá nhân. Trung tâm điều hành thông minh của tỉnh đang vận hành, kết nối dữ liệu từ các sở, ngành, Ủy ban nhân dân xã, phường, bảo đảm nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống”.
Các dịch vụ công trực tuyến toàn trình phát triển nhanh với hơn 25.000 hồ sơ nộp trực tuyến, chiếm tỷ lệ gần 81%. Đây là tín hiệu tích cực, khẳng định hiệu quả của chính quyền điện tử hướng tới chính quyền số.
