Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Môi trường

Sớm hoàn thiện quy định kiểm soát phát thải khí nhà kính

Ảnh minh họa. (Ảnh: HOÀNG ANH)
Ảnh minh họa. (Ảnh: HOÀNG ANH)

Để đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 như cam kết tại COP26, Việt Nam đã có những chuẩn bị và triển khai một cách toàn diện. Hệ thống văn bản pháp luật được ban hành đã thiết lập nghĩa vụ kiểm kê và giảm phát thải khí nhà kính cho toàn bộ nền kinh tế. Những nỗ lực của công tác quản lý nhà nước trong hành trình Net Zero đã đạt được những kết quả nền tảng bước đầu.

Cơ sở pháp lý

Kể từ Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, Việt Nam đã ban hành hàng loạt văn bản liên quan việc kiểm soát khí nhà kính. Chính phủ đã ban hành Nghị định 06/2022/NĐ-CP ngày 7/1/2022 quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn (sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 119/2025/NĐ-CP); Nghị định số 45/2022/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường; Danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính (2022, 2024); Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu (2022); Kế hoạch hành động giảm phát thải khí mê-tan (2022); Đề án nhiệm vụ, giải pháp triển khai kết quả Hội nghị COP26 (2022)…

Các bộ, ngành liên quan ban hành thông tư hướng dẫn kỹ thuật các lĩnh vực về đo đạc, báo cáo, thẩm định giảm phát thải khí nhà kính và kiểm kê khí nhà kính; trong đó, đề cập rõ đối tượng, mục tiêu, lộ trình, phương thức, hệ thống quốc gia giảm phát thải khí nhà kính, kiểm kê, phân bổ hạn ngạch, đơn vị thẩm định, xử phạt...

Trên cơ sở đó, nhiều tỉnh, thành phố đã triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu và giảm phát thải khí nhà kính. Một số thành phố lớn đã phát triển rộng rãi hệ thống xe buýt điện, xe đạp công cộng, ứng dụng công nghệ xanh, kinh tế tuần hoàn…

Một số ngân hàng đã triển khai các gói tín dụng xanh dành cho doanh nghiệp chuyển đổi công nghệ và giảm phát thải. Những giải pháp quyết liệt và hành động cụ thể đã mở ra cơ hội hợp tác quốc tế và chuẩn bị nền tảng cho nước ta mở ra thị trường các-bon và tham gia thị trường các-bon thế giới…

Mặc dù kết quả đạt được rất tích cực, song quá trình thực hiện gặp một số vướng mắc cần được điều chỉnh. Trong bối cảnh thế giới có những thay đổi mạnh mẽ về khoa học, công nghệ và biến đổi khí hậu ngày càng khó lường, một số quy định không còn phù hợp.

Theo Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), quy định về kiểm kê khí nhà kính 2 năm/lần gây khó khăn cho việc theo dõi, đánh giá và hoạch định chính sách.

Trong khi đó, báo cáo kết quả kiểm kê chưa được thực hiện trực tuyến nên chưa bảo đảm tính chính xác và minh bạch; quy định kỹ thuật về kiểm kê, đo đạc, thẩm định, báo cáo chưa được chi tiết đối với các lĩnh vực cụ thể; chưa có tiêu chí về phân bổ hạn ngạch khí nhà kính cũng như quy định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý cấp bộ và địa phương trong lĩnh vực được phân công.

Những điểm nghẽn cần tháo gỡ

Nội dung giảm nhẹ phát thải khí nhà kính chỉ là một trong những hoạt động của quản lý phát thải khí nhà kính. Để đáp ứng yêu cầu quản lý phát thải khí nhà kính hiện nay và thực hiện phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số…, cần thiết phải sửa đổi, bổ sung một số quy định như: Nội dung quản lý phát thải; kỳ kiểm kê 1 năm/lần; trách nhiệm từng cấp trong phân bổ hạn ngạch, kiểm kê, thẩm định, theo dõi, xử phạt…đối với hoạt động phát thải và các hoạt động hình thành thị trường các-bon.

Những bổ sung, sửa đổi nhằm bảo đảm tính liên tục, chính xác của số liệu, giúp cơ quan quản lý theo dõi, đánh giá việc thực hiện các cam kết giảm phát thải khí nhà kính, theo dõi, đánh giá việc phân việc phát thải theo hạn ngạch được phân bổ hằng năm; cung cấp nền tảng dữ liệu để vận hành thị trường các-bon và thực hiện cam kết quốc tế; tổ chức, theo dõi, đánh giá việc thực hiện mục tiêu đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC).

Quan trọng hơn, việc phân bổ hạn ngạch phát thải cần phải được quy trách nhiệm và giao về từng bộ, ngành quản lý vì cơ quan quản lý trực tiếp là nơi nắm rõ nhất về công nghệ, năng lực và hiện trạng phát thải của mỗi đơn vị trực thuộc.

Việc quy định tiêu chí xác định các cơ sở được phân bổ hạn ngạch như hiện nay là phân cho tất cả các cơ sở phải kiểm kê khí nhà kính nhưng kinh nghiệm từ nhiều quốc gia trên thế giới cho thấy cách làm này chưa phù hợp.

Trong giai đoạn đầu của thị trường các-bon bắt buộc, chỉ nên phân bổ hạn ngạch cho các cơ sở phát thải khí nhà kính lớn, có đầy đủ dữ liệu để giám sát. Điều này vừa giúp kiểm soát tốt số lượng phát thải vừa tạo sự công bằng, minh bạch trong phân bổ hạn ngạch.

Việc xây dựng, quản lý và vận hành hệ thống quản lý phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến cũng cần được cải thiện. Trong thời đại khoa học công nghệ phát triển vượt bậc như hiện nay, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý phát thải khí nhà kính nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả, minh bạch đồng thời tiết kiệm chi phí và thời gian trong thực hiện thẩm định giảm phát thải khí nhà kính cho tất cả các đơn vị liên quan, từ các bộ quản lý lĩnh vực đến cấp địa phương và doanh nghiệp sản xuất. Hình thành hệ thống quản lý phát thải trực tuyến cũng góp phần giúp dữ liệu về phát thải khí nhà kính được lưu trữ tập trung, dễ dàng truy xuất và kiểm tra.

Kiểm soát phát thải khí nhà kính là một trong các yếu tố quan trọng để đạt mục tiêu Net Zero. Tuy nhiên, để việc phân bổ hạn ngạch phù hợp, đúng đối tượng và ít ảnh hưởng nhất tới doanh nghiệp, cần sớm hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật cũng như đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học-công nghệ cho lĩnh vực này.

NAM PHONG

Tin liên quan

phát thải khí nhà kính quy định pháp luật chuyển đổi số Net Zero bảo vệ môi trường

Có thể bạn quan tâm

Bản đồ tâm chấn trận động đất mạnh 3,2 tại xã Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng. (Ảnh: Viện Các Khoa học Trái đất)

Liên tiếp xảy ra các trận động đất tại tỉnh Cao Bằng

Theo Trung tâm Báo tin và Cảnh báo sóng thần (Viện Các Khoa học Trái đất, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam), từ ngày 30/7-3/8 tại tỉnh Cao Bằng liên tục xảy ra ba trận động đất có độ lớn từ 3,2-3,6. Các trận động đất này đều có cấp độ rủi ro thiên tai: 0.

Đại diện các cơ quan tham dự tại Lễ khởi động Dự án thí điểm tái sử dụng nước thải tại khu công nghiệp DEEP C Hải Phòng 2. (Ảnh: ĐỨC TÙNG)

Xây dựng, nhân rộng những khu công nghiệp xanh

Trong bối cảnh nhu cầu nước cho sản xuất tiếp tục gia tăng, còn biến đổi khí hậu và đô thị hóa gây sức ép ngày càng lớn lên nguồn nước, tái sử dụng nước thải sau xử lý đang trở thành một hướng đi quan trọng để tiết kiệm tài nguyên, giảm áp lực môi trường và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Hạn hán kỷ lục cấp 4 tại Ninh Thuận (cũ) do chịu ảnh hưởng của đợt El Nino hồi năm 2020. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Cảnh báo “đỉnh điểm” của thời tiết cực đoan do El Nino

Trong bối cảnh nhiều nơi trên thế giới phải chật vật chống chọi với mùa nắng nóng kỷ lục năm nay, các chuyên gia khí hậu cảnh báo, năm 2027 có thể trở thành năm nóng nhất được ghi nhận trong lịch sử, do tác động cộng hưởng từ hiện tượng El Nino siêu mạnh.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

Bắc Bộ tiếp tục có mưa rào và dông do rãnh áp thấp vẫn duy trì, mưa tập trung chủ yếu về đêm và sáng. Thanh Hóa và Bắc Nghệ An còn mưa rải rác, trong khi từ Hà Tĩnh trở vào Duyên hải Nam Trung Bộ ban ngày có nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ về chiều tối chỉ còn mưa vài nơi.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

Đêm nay và ngày mai, thời tiết ngày tiếp tục phân hóa giữa các khu vực. Bắc Bộ còn mưa rào và dông rải rác, cục bộ mưa to; Bắc Trung Bộ vẫn có mưa xen nắng, trong khi từ Quảng Trị đến Duyên hải Nam Trung Bộ trời nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối xuất hiện mưa dông rải rác.

Các bạn đoàn viên thanh niên tham gia trồng cây.

Hành trình xanh trong phát triển bền vững tại Quy Nhơn

Chiều 1/8, tại phường Quy Nhơn Nam, tỉnh Gia Lai, Công ty cổ phần đầu tư phát triển hạ tầng Phú Gia đã long trọng tổ chức sự kiện “Hành trình gieo bóng mát - Vun gốc lành, đón đô thị xanh” quy tụ gần 400 đại biểu, người dân trong khu vực cùng tham gia.

Lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026.

Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026 diễn ra tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long

Ngày 31/7, tại Hà Nội, Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình tổ chức lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026. Giải đấu sẽ diễn ra ngày 30/8 tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long (tỉnh Ninh Bình), với chủ đề "Sải bước thăng hoa - qua miền di sản".

Một góc cụm công nghiệp Gia Thuận 1 (xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp).

Chiến lược xanh cho các cụm công nghiệp

Theo Bộ Công thương, hiện cả nước có khoảng 730 cụm công nghiệp đã đi vào hoạt động, góp phần tích cực vào việc di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư đông đúc. Tuy nhiên, bức tranh về công tác bảo vệ môi trường tại các cụm công nghiệp vẫn còn nhiều mảng tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

Hôm nay, Bắc Bộ hửng nắng sau nhiều ngày mưa, tuy nhiên mưa dông sẽ quay trở lại từ chiều tối do ảnh hưởng của rãnh áp thấp kết hợp hội tụ gió trên cao. Trung Bộ cũng xuất hiện mưa dông vào chiều tối và đêm, trong khi Nam Bộ tiếp tục có mưa do gió mùa Tây Nam hoạt động.