Mỗi độ tháng ba về, từ đô thị đến làng quê, các công sở hay trường học… lại lung linh muôn màu muôn vẻ áo dài của phụ nữ Việt. Chương trình “Tuần lễ Áo dài” do Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phát động hằng năm vào dịp Ngày quốc tế Phụ nữ mồng 8/3 không chỉ tôn vinh vẻ đẹp trang phục truyền thống mà còn lan tỏa các giá trị văn hóa, tạo nên ngày hội gắn kết cộng đồng trên khắp mọi miền đất nước.
Ngay từ những ngày đầu tháng ba, đi trên những con phố ở Hà Nội, dễ dàng bắt gặp hình ảnh các nhóm phụ nữ thướt tha tà áo dài du xuân, chụp ảnh bên hồ, trong công viên, trước cổng cơ quan hay chùa chiền, di tích. Trên các trang mạng xã hội, những tấm hình, các câu chuyện chung quanh tà áo dài duyên dáng được chia sẻ nhiều hơn. Đã thành thông lệ, sắc áo dài như một “tín hiệu” quen thuộc báo hiệu mùa tôn vinh phụ nữ.
Năm 2026, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phát động “Tuần lễ Áo dài” từ ngày mồng 1 đến 8/3 trên phạm vi toàn quốc, hướng tới kỷ niệm 116 năm Ngày Quốc tế Phụ nữ (8/3/1910-8/3/2026), 1.986 năm Khởi nghĩa Hai Bà Trưng và chào mừng cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Tại Hà Nội, hưởng ứng “Tháng Áo dài Hà Nội” do Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố phát động, hàng loạt cơ quan, trường học, công ty rộn ràng trong phong trào mặc áo dài truyền thống, thi ảnh đẹp, thi trình diễn áo dài.
Sáng Chủ nhật ngày mồng 8/3, dự kiến khoảng 100.000 hội viên, phụ nữ Thủ đô sẽ đồng loạt tham gia đồng diễn dân vũ tại các địa điểm công cộng gắn với di sản văn hóa, lịch sử, với 3 điểm cầu chính tại Công viên Yên Sở, Công viên Cầu Giấy và vườn hoa Trạng Bùng Phùng Khắc Khoan (xã Thạch Thất).
Những điệu nhảy trên nền nhạc ca ngợi quê hương, đất nước, Đảng và Bác Hồ không chỉ mang lại không khí vui tươi mà còn khuyến khích rèn luyện thể chất, nâng cao đời sống tinh thần cho người dân và du khách.
Ở Thành phố Hồ Chí Minh, Lễ hội Áo dài lần thứ 12 có chủ đề “Sợi tơ vàng son-Dệt nên khát vọng” góp phần làm không khí tháng ba thêm sôi động, hân hoan. Lễ hội gồm 17 hoạt động trải dài khắp địa bàn, từ lễ khai mạc tối 6/3 tại Công viên Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh và Phố đi bộ Nguyễn Huệ, đến đồng diễn, diễu hành tại nhiều địa điểm du lịch, di tích lịch sử, công viên.
Năm nay, lễ hội quy tụ 37 nhà thiết kế, 600 diễn viên, người mẫu và 37 đại sứ thuộc nhiều lĩnh vực. Sự tham gia đông đảo của giới sáng tạo cho thấy áo dài không chỉ là ký ức truyền thống mà còn là nguồn cảm hứng để làm mới, đáp ứng thị hiếu thẩm mỹ ngày càng đa dạng.
Tại Điện Biên, “Tuần lễ Áo dài” diễn ra gần sát thời điểm Lễ hội Hoa Ban năm 2026. Hàng nghìn phụ nữ đa dạng lứa tuổi, nghề nghiệp đã diễu hành trên các tuyến đường ngập sắc hoa ban tinh khôi, tạo điểm nhấn làm đẹp không gian văn hóa, du lịch của địa phương.
Ở Huế, vùng đất được định hướng xây dựng thương hiệu “Kinh đô Áo dài”, các chương trình vận động phụ nữ mặc áo dài nơi làm việc và trong sự kiện cộng đồng tiếp tục được duy trì. Chương trình “Áo dài yêu thương” đã trao gần 2.000 bộ áo dài tặng cho hội viên có hoàn cảnh khó khăn ở các xã, phường, phấn đấu 100% hội viên có áo dài để mặc trong những dịp quan trọng, trong đó có ngày bầu cử sắp tới… Sự lan tỏa đó cho thấy áo dài vẫn giữ vị trí bền vững trong đời sống đương đại.
Dẫu thời trang có thay đổi liên tục với vô vàn xu hướng, trong tủ quần áo của hầu hết phụ nữ Việt Nam, áo dài luôn có một vị trí trang trọng. Thói quen mặc áo dài trong lễ, Tết, đám hỏi, đám cưới, các sự kiện quan trọng được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Áo dài hiện diện như một biểu tượng, một cách giới thiệu quê hương xứ sở khi đại diện Việt Nam có mặt trên các diễn đàn ngoại giao quốc tế, trên sân khấu các cuộc thi nghệ thuật và sắc đẹp khắp năm châu…
Trước khi khoác lên mình bộ trang phục ấy, người mặc luôn cẩn thận là lượt, chỉnh sửa từng nếp áo. Hành động nhỏ ấy như một nghi thức thầm lặng, nhắc nhở về sự chỉn chu, ý thức gìn giữ hình ảnh không chỉ của cá nhân mà còn của văn hóa dân tộc.
Tiến sĩ Đặng Thị Bích Liên, nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Áo dài Việt Nam nhiều lần khẳng định, áo dài là biểu tượng của cốt cách người Việt, là “di sản sống” cần được gìn giữ và lan tỏa.
Áo dài ngày càng hiện diện rõ nét trong lễ hội, sinh hoạt cộng đồng, giáo dục và du lịch. Thời gian qua, Hiệp hội Văn hóa Áo dài Việt Nam phối hợp tổ chức nhiều sự kiện diễu hành, triển lãm, đồng diễn tại Hà Nội, Thái Nguyên; đồng thời triển khai chương trình “Áo dài kết nối” cùng Bộ Ngoại giao, thành lập các câu lạc bộ di sản áo dài tại châu Á, châu Âu, đưa hình ảnh áo dài đến gần hơn với bạn bè quốc tế.
Qua nhiều năm triển khai, “Tuần lễ Áo dài” đã trở thành hoạt động văn hóa có sức lan tỏa rộng khắp. Mỗi tà áo được khoác lên không chỉ tôn vinh vẻ đẹp dịu dàng, nền nã của người phụ nữ Việt Nam, mà còn gửi gắm niềm tự hào về truyền thống đến đông đảo công chúng trong và ngoài nước.
Quan trọng hơn, đó là cách cụ thể để mỗi cá nhân tham gia gìn giữ, phát huy giá trị di sản trong bối cảnh hội nhập. Đó là bước đi thiết thực để giá trị của áo dài sớm được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, và xa hơn nữa là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.
