Qua đó, việc quản lý khai thác thủy sản và chống khai thác IUU đạt được những kết quả tích cực, góp phần cùng với cả nước gỡ cảnh báo “thẻ vàng”, từng bước phát triển nghề cá theo hướng bền vững, hội nhập.
Tỉnh Quảng Ngãi có bốn huyện, thành phố ven biển và một huyện đảo, với bờ biển dài khoảng 130 km. Trên địa bàn tỉnh có 6 cửa sông thuận lợi cho việc xây dựng các cảng, bến cá và các khu dịch vụ hậu cần nghề cá. Ngư dân Quảng Ngãi có truyền thống và kinh nghiệm đánh bắt xa bờ, góp phần phát triển kinh tế-xã hội và bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.
Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hồ Trọng Phương cho biết, tính đến tháng 9/2023, toàn tỉnh có 4.292 tàu cá, với tổng công suất hơn 1,7 triệu CV, trong đó tàu có chiều dài từ 15 m trở lên (khai thác xa bờ) có 3.127 chiếc. Toàn tỉnh có khoảng 38 nghìn lao động trực tiếp trên biển.
Với quyết tâm gỡ cảnh báo “thẻ vàng” IUU, từ năm 2019, Ủy ban nhân dân tỉnh đã thành lập Ban Chỉ đạo về chống khai thác IUU. Bên cạnh sự chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh còn ban hành kế hoạch thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác IUU từng năm cũng như giai đoạn 2023-2025. Kế hoạch này được Ban Chỉ đạo của tỉnh cùng các sở, ngành chức năng và địa phương thực hiện xuyên suốt, liên tục.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm mà tỉnh tập trung triển khai thực hiện đạt khá hiệu quả, thực chất, đó là việc kiểm soát chặt chẽ tàu cá và xử lý nghiêm các chủ tàu, thuyền trưởng vi phạm chống khai thác IUU.
Đến thời điểm này, toàn tỉnh có hơn 97% tổng số tàu cá đã đăng ký, trong đó 100% tàu cá đã đăng kiểm thực hiện đánh dấu tàu cá; hơn 83,3% tàu cá đã được cấp Giấy phép khai thác thủy sản. Toàn bộ số liệu tàu cá đã đăng ký, đăng kiểm và cấp Giấy phép khai thác thủy sản đều được nhập vào hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia.
Hơn 99% tàu cá có chiều dài từ 15 m trở lên đang hoạt động được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình. Đáng chú ý, tỉnh rất cương quyết trong xử lý các chủ tàu, thuyền trưởng vi phạm IUU.
Đơn cử, từ đầu năm 2023 đến nay, đã xử phạt vi phạm hành chính 33 chủ tàu, thuyền trưởng với số tiền hơn 523 triệu đồng do mất tín hiệu giám sát hành trình trên 10 ngày, khai thác sai luồng, sai tuyến…
Theo ghi nhận của phóng viên Báo Nhân Dân, thông qua việc tuyên truyền, ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân từng bước nâng cao. Trước mỗi chuyến ra khơi, chủ tàu, thuyền trưởng đều vào các Trạm kiểm soát biên phòng khai báo, làm các thủ tục giấy tờ theo quy định.
Ông Bùi Ngọc Xô, chủ tàu cá QNg 91071TS bộc bạch, bây giờ ngư dân rất mong sớm gỡ “thẻ vàng”, nên khi hành nghề đánh bắt hải sản trên biển đều chấp hành tốt các quy định. Mỗi ngày đánh bắt mỗi tọa độ khác nhau, đánh mẻ lưới nào đều ghi chép vào nhật ký đầy đủ để vào cảng truy xuất nguồn gốc rõ ràng.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trần Phước Hiền cho biết, các nhiệm vụ chống khai thác IUU mà tỉnh đã và đang triển khai được ngư dân và các chủ tàu đồng thuận, ủng hộ vì mang lại lợi ích cho gia đình các ngư dân cũng như cho đất nước.
Đây chính là yếu tố cốt lõi tạo nên những chuyển biến tích cực trong công tác chống khai thác IUU ở địa phương. Do vậy, gần ba năm qua, không có tàu cá của ngư dân Quảng Ngãi vi phạm vùng biển nước ngoài để khai thác thủy sản bất hợp pháp.
Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hồ Trọng Phương, để triển khai hiệu quả công tác chống khai thác IUU, góp phần cùng với cả nước gỡ cảnh báo “thẻ vàng”, thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục triển khai nhiều biện pháp mạnh.
Cụ thể, đối với các trường hợp tàu cá chưa cấp giấy phép khai thác thủy sản và lắp đặt thiết bị giám sát hành trình phải được lập danh sách, có lý do cụ thể, theo dõi quản lý chặt chẽ, xử lý nghiêm khi không tuân thủ quy định nhưng vẫn đưa tàu cá đi khai thác thủy sản. Tăng cường thực hiện các biện pháp bảo đảm ngăn chặn, chấm dứt, không để xảy ra tình trạng tàu cá vi phạm khai thác thủy sản ở vùng biển nước ngoài.
Quảng Ngãi cũng tăng cường tuyên truyền, giáo dục ngư dân nắm và chấp hành các quy định của pháp luật trong hoạt động thủy sản; tăng cường thực thi pháp luật bảo đảm việc tuần tra, kiểm tra, kiểm soát trên biển, tại các cửa biển, cảng cá bảo đảm các hành vi vi phạm khai thác IUU được phát hiện, ngăn chặn; nhất là các hành vi vi phạm về Giấy phép khai thác thủy sản, lắp đặt và vận hành thiết bị giám sát hành trình đối với tàu cá.
Phối hợp với các tỉnh bạn và các lực lượng chức năng siết chặt quản lý tàu cá của tỉnh tham gia hoạt động khai thác thủy sản.
Triển khai đầu tư xây dựng, nâng cấp hạ tầng cảng cá bảo đảm phục vụ hoạt động khai thác thủy sản và chống khai thác IUU; tăng cường công tác kiểm tra tàu cá, giám sát sản lượng thủy sản tại cảng, thu nhật ký khai thác thủy sản và xác nhận, chứng nhận thủy sản từ khai thác; chú trọng thực hiện giám sát sản lượng thủy sản bốc dỡ qua cảng bảo đảm độ tin cậy trong công tác truy xuất nguồn gốc, ghi chép và lưu trữ hồ sơ đầy đủ.
Mới đây, tại buổi kiểm tra, làm việc với tỉnh Quảng Ngãi về công tác chống khai thác IUU, Thứ trưởng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến cho rằng, không còn tàu vi phạm vùng biển nước ngoài là lợi thế của Quảng Ngãi; song, tỉnh cần quản lý chặt chẽ đội tàu cá, sản lượng khai thác, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, góp phần phát triển ngành thủy sản bền vững, hội nhập với quốc tế.
