Tạo môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng

Quản lý thuế: Cần lộ trình hợp lý cho hộ kinh doanh

Việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai là xu thế tất yếu nhằm hiện đại hóa công tác quản lý thuế, nâng cao tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh, góp phần đạt mục tiêu cả nước có 2 triệu doanh nghiệp đang hoạt động vào năm 2030 và 3 triệu doanh nghiệp vào năm 2045 theo Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Hoạt động kinh doanh, buôn bán tại chợ Hàn, Thành phố Đà Nẵng. (Ảnh ANH ĐÀO)
Hoạt động kinh doanh, buôn bán tại chợ Hàn, Thành phố Đà Nẵng. (Ảnh ANH ĐÀO)

Dân hiểu, dân tin

Triển khai thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 198/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết số 139/NQ-CP của Chính phủ về triển khai Nghị quyết 198/2025/QH15, thành phố Đà Nẵng sẽ rà soát và ban hành Đề án phát triển kinh tế tư nhân. Đề án tập trung xác định các nhiệm vụ nhằm đạt mục tiêu cả nước có 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030. Đồng thời, Đà Nẵng sẽ ban hành chính sách riêng góp phần phát triển mạnh mẽ khu vực kinh tế tư nhân.

Theo chuyên gia kinh tế, Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung, khu vực kinh tế tư nhân được chính thức thừa nhận trong Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ VI (tháng 12/1986). Tuy nhiên, hộ kinh doanh là hình thức kinh tế đã tồn tại từ trước đó, với bản chất là các đơn vị sản xuất hàng hóa quy mô nhỏ, bao gồm các hộ và cá nhân sản xuất thủ công, các nhà cung cấp dịch vụ mang tính chất là kinh tế phụ gia đình. Đây là yếu tố mang tính chất đặc thù của nền kinh tế Việt Nam.

Sau thời kỳ Đổi mới, hình thức hộ kinh doanh trở nên phổ biến nhờ thủ tục đơn giản và chi phí thấp. Qua hàng chục năm, khu vực kinh tế cá thể đã tồn tại dưới nhiều hình thức, từ quán nước, thúng xôi vỉa hè, quầy tạp hóa nhỏ, cửa hàng cắt tóc, gội đầu, tiệm may đến các hộ kinh doanh lớn như ki-ốt tại chợ đầu mối, nhà hàng, khách sạn,…

Có hộ, cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ kiếm thêm thu nhập, nhưng cũng có hộ đạt quy mô lớn, hoạt động trong các ngành, nghề kinh doanh có điều kiện mà vẫn không tuân thủ hệ thống quy chuẩn của doanh nghiệp. Do đó, môi trường pháp lý giữa doanh nghiệp và hộ kinh doanh có sự khác biệt lớn. Nhiều quy định cho doanh nghiệp không thể triển khai với khu vực kinh tế cá thể do hạn chế về kỹ năng và chi phí.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung, việc thay đổi quản lý thuế để minh bạch hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo sự công bằng giữa các thành phần kinh tế là cần thiết nhưng phải có bước đi phù hợp với lộ trình. Điều này nghĩa là phải bảo đảm hài hòa giữa các yếu tố kinh tế, văn hóa, lịch sử hình thành phát triển khu vực kinh tế cá thể. Cần cắt bỏ nhiều thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp siêu nhỏ. Khi ranh giới giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp ít khác biệt, sẽ khuyến khích các hộ kinh doanh chuyển đổi.

“Cần tập trung tuyên truyền để người dân hiểu và tin tưởng chính sách của Đảng, Nhà nước, tin tưởng vào sự đồng hành của Chính phủ trong phát triển kinh tế tư nhân. Đồng thời, quá trình chuyển đổi này cần thời gian vì hộ kinh doanh đã tồn tại và phát triển qua một chặng đường lịch sử. Mục tiêu là môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng không phải tăng thu ngân sách nhà nước. Người dân sẽ tự nguyện chuyển đổi thành doanh nghiệp khi thấy nhiều lợi ích và ít rủi ro”, Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung nhấn mạnh.

Kiến nghị chưa vội xử phạt

Từ thực tế triển khai thực hiện Nghị định số 70/NĐ-CP về quy định hóa đơn điện tử của hộ, cá nhân kinh doanh, chuyên gia kinh tế Phạm Minh Thảo cho rằng, cần xem xét để các hộ kinh doanh có thời gian tìm hiểu quy định, làm quen với kỹ năng sử dụng và chuẩn bị chi phí mua sắm thiết bị.

Điều này rất cần thiết vì phần lớn các hộ kinh doanh nhỏ, quầy bán rau quả, nông, hải sản ở chợ chưa thể xuất hóa đơn ngay khi bán hàng. Thời gian này giúp cơ quan thuế tuyên truyền, hướng dẫn người nộp thuế, chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai và sử dụng hóa đơn điện tử. Sau đó, các hộ cố tình vi phạm mới bị xử phạt, truy thu thuế.

Các quy định về chính sách thuế mới cần đơn giản, dễ hiểu, dễ thực hiện. Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam Nguyễn Văn Thân đề xuất Chính phủ cung cấp ứng dụng (app) kế toán miễn phí để hộ kinh doanh tự kê khai, tính thuế. Giải pháp này giúp người nộp thuế quản lý kinh doanh, vừa bảo đảm công khai, minh bạch và giảm tải công tác quản lý cho ngành thuế.

Theo các chuyên gia, để giảm tâm lý lo ngại của các hộ, cá nhân kinh doanh khi chuyển sang sử dụng hóa đơn điện tử, cần hướng dẫn cụ thể, “cầm tay chỉ việc” từng hộ hoặc nhóm hộ kinh doanh cùng ngành nghề, địa điểm. Vì cơ quan thuế không có đủ nhân sự nên phối hợp với đại lý thuế để hỗ trợ trực tiếp cho khách hàng tại địa chỉ kinh doanh.

Từ thực tế này, Cục Thuế đã gửi văn bản đề nghị các đơn vị cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử phối hợp triển khai thực hiện tập trung cao điểm trong tháng 6 và tháng 7/2025, thiết lập kênh hỗ trợ kỹ thuật phản ứng nhanh, chuyên trách để tiếp nhận, xử lý ngay sự cố kỹ thuật phát sinh trong quá trình sử dụng hóa đơn điện tử.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt, Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, tính đến cuối năm 2024, cả nước có khoảng 5 triệu hộ kinh doanh, trong đó có 3,6 triệu hộ có mã số thuế nhưng chỉ đóng góp khoảng 4,5% tổng số thuế VAT, thuế thu nhập cá nhân. Con số này cho thấy chưa có sự công bằng trong thực hiện nghĩa vụ thuế giữa doanh nghiệp và các hộ, cá nhân kinh doanh. Nếu tiếp tục duy trì thuế khoán thì không thể xóa bỏ “vùng xám” phi chính thức trong khu vực kinh tế.

Tuy nhiên, cơ quan quản lý cần uyển chuyển khi thực thi chính sách, không nên hành chính hóa vì đây là chuyển đổi mang tính bước ngoặt trong công tác quản lý thuế, tác động lớn đến hàng triệu hộ kinh doanh. Quy định mới phải dễ thực hiện, phù hợp với năng lực của hộ kinh doanh, bảo đảm lợi ích đạt được lớn hơn chi phí tuân thủ.

>> Hóa đơn điện tử - bước ngoặt trong công tác quản lý thuế

Có thể bạn quan tâm

Chuyển đổi xanh không trở thành yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính trước mắt, vừa là chiến lược dài hạn của ngành.

Chuyển xanh logistics: Đòn bẩy ứng phó biến động và kiến tạo tăng trưởng bền vững

Trong bối cảnh địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, ngành logistics toàn cầu nói chung và tại Việt Nam nói riêng đang chịu tác động mạnh mẽ từ các cú sốc về năng lượng và đứt gãy chuỗi cung ứng. Chuyển đổi xanh không trở thành yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính trước mắt, vừa là chiến lược dài hạn của ngành.

Hướng tới nền nông nghiệp carbon thấp là chìa khóa để Việt Nam khẳng định vị thế trong nền kinh tế xanh toàn cầu. (Ảnh: NGUYỄN THỊ THÚY HẰNG)

Phát triển nông nghiệp theo chuỗi giá trị: Từ liên kết sản xuất đến kiến tạo hệ sinh thái bền vững

Trong bối cảnh nông nghiệp Việt Nam đang dần “chuyển mình” từ tư duy sản lượng sang tư duy giá trị, phát triển theo chuỗi giá trị đang không còn là lựa chọn, mà trở thành con đường tất yếu để nâng cao sức cạnh tranh, cải thiện thu nhập cho nông dân và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Người sáng lập thương hiệu thịt lợn sạch Sáng Nhung: “Làm nông nghiệp sạch không có chỗ cho thử nghiệm”

Người sáng lập thương hiệu thịt lợn sạch Sáng Nhung: “Làm nông nghiệp sạch không có chỗ cho thử nghiệm”

Từ một người nông dân từng trải qua biến cố với thực phẩm bẩn, ông Nguyễn Ngọc Sáng, Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất và Chế biến thực phẩm an toàn Sáng Nhung (Tuyên Quang) đã lựa chọn con đường khó: Xây dựng chuỗi nông nghiệp sạch khép kín, nuôi lợn bằng thảo dược và theo đuổi mô hình kinh tế tuần hoàn.  

Một góc đô thị tại Vinhomes Oceanpark 2 (Hưng Yên).

Sức bật mạnh mẽ của Hưng Yên

Sau khi hợp nhất, tỉnh Hưng Yên có thế và lực rất lớn để tăng tốc phát triển trên nhiều lĩnh vực. Nằm giữa vùng tăng trưởng động lực phía bắc gồm Hà Nội, Hải Phòng và Quảng Ninh, tỉnh có điều kiện thuận lợi thu hút đầu tư, tăng thu ngân sách, tập trung đầu tư đồng bộ cơ sở hạ tầng và nâng cao đời sống cho nhân dân.

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

Trong bối cảnh ngành y tế Việt Nam đứng trước yêu cầu đổi mới về công nghệ và nâng cao chất lượng điều trị, việc xuất hiện những sản phẩm “Make in Vietnam” mang hàm lượng khoa học cao không chỉ góp phần cải thiện hiệu quả chăm sóc sức khỏe mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ của doanh nghiệp trong nước.

EVNNPC chủ động các giải pháp linh hoạt, bền vững bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng.

EVNNPC chủ động các giải pháp linh hoạt, bền vững bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng

Trong bối cảnh mùa hè năm 2026 được dự báo tiếp tục xuất hiện nhiều đợt nắng nóng gay gắt, nhu cầu sử dụng điện tăng cao trên diện rộng, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định cho sản xuất và sinh hoạt của người dân.

PV GAS đã tiếp nhận tàu PACIFIC SUCCESS với hơn 71.000 tấn LNG nhập khẩu từ Australia.

PV GAS nhập khẩu gần 120 nghìn tấn LNG và LPG

Ngày 29/4, Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) cho biết, đơn vị đã nhập khẩu gần 120 nghìn tấn LNG và LPG nhằm bảo đảm duy trì ổn định cung ứng năng lượng phục vụ nhu cầu trong nước và xuất khẩu.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 29/4: VN-Index giảm gần 22 điểm, khối ngoại bán mạnh VIC

Phiên giao dịch ngày 29/4, sắc đỏ bao trùm thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn ghi nhận áp lực bán mạnh mẽ khiến các chỉ số chính giảm sâu. Ngành bất động sản có mức giảm mạnh nhất thị trường với 3,41% chủ yếu đến từ mã VIC, VHM, BCM. Chốt phiên, VN-Index giảm 21,74 điểm, xuống mức 1.854,1 điểm.