Sự kiện do Bộ Biên tập Tạp chí Cộng sản và Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam (VNR) phối hợp tổ chức, nhằm làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về vị trí của di sản, văn hóa đường sắt trong chiến lược phát triển kinh tế, du lịch, quảng bá hình ảnh đất nước và nâng cao sức mạnh mềm quốc gia trong kỷ nguyên mới.
Đây cũng là dịp tôn vinh truyền thống 145 năm hình thành (1881-2026), phát triển và 80 năm Ngày truyền thống ngành Đường sắt (1946-2026); lan tỏa hình ảnh người lao động đường sắt kỷ luật, tận tụy, sáng tạo, phục vụ nhân dân.
Các tham luận và ý kiến tại hội thảo sẽ tập trung phân tích sâu sắc các quan điểm, chủ trương của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh qua các thời kỳ lịch sử đối với mạng lưới giao thông đường sắt. Làm rõ vai trò "mạch máu giao thông quốc gia" không chỉ trong nhiệm vụ hậu cần chiến tranh, phục vụ giải phóng dân tộc trước đây, mà còn là trụ cột kết nối không gian kinh tế, bảo đảm quốc phòng-an ninh và kiến tạo hình ảnh đất nước trong thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội và hội nhập quốc tế.
Đồng thời, phân tích quá trình hình thành, tôi luyện bản lĩnh và tinh thần kiên cường của giai cấp công nhân hỏa xa qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, công cuộc xây dựng đất nước.
Bên cạnh giá trị lịch sử, hội thảo tập trung đánh giá thực tiễn kinh tế di sản, mô hình du lịch và sản phẩm trải nghiệm đường sắt; phân tích bước chuyển của Tập đoàn Đường sắt Việt Nam từ tư duy "vận tải hành khách thuần túy" sang tư duy "cung ứng dịch vụ văn hóa và trải nghiệm du lịch"; làm rõ cách thức đưa yếu tố văn hóa vào từng khâu quản trị và quy trình phục vụ khách hàng.
Các đại biểu cũng đồng thời thảo luận và đề xuất các cơ chế, hành lang pháp lý vượt trội nhằm thu hút tối đa nguồn lực xã hội hóa (bao gồm các mô hình hợp tác công - tư PPP) để cải tạo, phát triển hạ tầng di sản và hạ tầng kỹ thuật ngành đường sắt, gắn với lộ trình xanh hóa, hiện đại hóa và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế của ngành.
Cùng đó là định hướng việc ứng dụng dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống vé điện tử cá nhân hóa và Bản đồ số di sản đường sắt Việt Nam nhằm tối ưu hóa trải nghiệm khách hàng, quản trị danh mục tài sản di sản và bảo tồn ký ức lịch sử trên các nền tảng số đa phương tiện.
Thông qua các tham luận và nội dung trao đổi, hội thảo hướng tới cung cấp luận cứ phục vụ hoạch định chính sách, góp phần hỗ trợ thiết thực cho ngành đường sắt phát triển mạnh mẽ trong bối cảnh mới, tạo động lực cho kinh tế Việt Nam phát triển trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.