Nuôi động vật hoang dã làm thú cưng nguy cơ lây bệnh cho con người

Bà Nguyễn Thu Thủy, đại diện Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) cảnh báo, nuôi rùa làm thú cưng ẩn chứa rất nhiều nguy cơ lây bệnh sang cho con người. Trẻ em có thể tiếp xúc với mầm bệnh trên cơ thể rùa qua cầm, nắm, ôm ấp.

Trào lưu nuôi động vật hoang dã làm thú cưng đang là vấn nạn nhức nhối diễn ra nhiều năm nay. (Ảnh minh họa)
Trào lưu nuôi động vật hoang dã làm thú cưng đang là vấn nạn nhức nhối diễn ra nhiều năm nay. (Ảnh minh họa)

Ngày 28/9, tại Hà Nội đã diễn ra Tọa đàm trực tuyến “Khi động vật hoang dã là thú cưng” nhằm thảo luận các giải pháp ngăn chặn tình trạng nuôi động vật hoang dã làm thú cưng trái pháp luật như hiện nay.

Phát biểu tại tọa đàm, bà Nguyễn Thu Thủy, đại diện Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) nhận định trong những năm gần đây, trào lưu nuôi thú cưng là động vật hoang dã nổi lên rầm rộ do sự phát triển của Internet và sự mở rộng toàn cầu, gây tác động nghiêm trọng tới việc bảo tồn các loài động vật hoang dã sinh sống trong tự nhiên, đặc biệt là nhóm rùa cạn và rùa nước ngọt.

Việt Nam được đánh giá cao về đa dạng sinh học với số lượng rùa cạn, rùa nước ngọt và rùa biển chiếm 9% trong số các loài rùa trên thế giới - 5 loài rùa biển và 26 loài rùa cạn và rùa nước ngọt. Tuy nhiên, theo bà Thủy, vấn nạn nuôi rùa cạn, rùa nước ngọt làm thú cưng hiện đang là vấn đề nhức nhối, diễn ra nhiều năm nay. Nhiều người nuôi không hoàn toàn ý thức được mình đang nuôi loài rùa gì, cũng như không có khả năng cung cấp hoặc không nghĩ đến việc cung cấp môi trường nuôi phù hợp cho các loài động vật này. Bên cạnh đó, nhiều người nuôi thậm chí không có hoặc thiếu kiến thức về loài và phương pháp chăm sóc đúng cách.

Bà Thủy cho biết, nuôi rùa làm thú cưng ẩn chứa rất nhiều nguy cơ lây bệnh sang cho con người. Trẻ em có thể tiếp xúc với mầm bệnh trên cơ thể rùa qua cầm, nắm, ôm ấp. Rùa và bò sát thường mang theo vi khuẩn Salmonella, khi xâm nhập vào cơ thể người gây tiêu chảy, sốt, co thắt dạ dày, thương hàn, thậm chí là tử vong (theo Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ - FDA). Ước tính vi khuẩn Salmonella gây bệnh cho khoảng 1,35 triệu người, với 26,500 người nhập viện, và 420 người tử vong hàng năm ở Mỹ (theo Trung tâm kiểm soát bệnh tật Mỹ - CDC).

Ngoài ra, theo bà Thủy, hoạt động mua bán rùa làm thú cưng tác động tới quần thể loài và hệ sinh thái, khi nó đe dọa sự tuyệt chủng nhiều loài do thu thập cả rùa con, săn bắt các loài quý hiếm có số lượng ngoài tự nhiên ít, loài khó tồn tại và sinh sản trong môi trường nuôi nhốt; đẩy một số loài trở thành ngoại lai xâm hại; phát tán dịch bệnh cho các loài bản địa, tăng áp lực và khó khăn đối với công tác bảo vệ thiên nhiên và bảo tồn loài.

Nuôi động vật hoang dã làm thú cưng - Thực trạng và giải pháp -0
(Nguồn: Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á - ATP)

Bàn về việc nuôi động vật hoang dã làm thú cưng - nhìn từ góc độ phúc lợi động vật, ông Nguyễn Tam Thanh, đại diện AAF cho biết, hầu hết các loài động vật hoang dã bị bắt từ tự nhiên để mang vào môi trường nuôi nhốt, quá trình vận chuyển khiến động vật không được bảo đảm về mặt sức khỏe và tâm lý, ảnh hưởng trực tiếp đến yếu tố phúc lợi động vật của các loài liên quan. Động vật hoang dã bị bắt làm thú cưng thường được nuôi nhốt trong điều kiện không phù hợp so với những điều kiện trước đó hoặc trong môi trường tự nhiên, hậu quả là nhiều loài có hành vi trở nên bất thường.

Tại tọa đàm, các đại biểu cũng tập trung thảo luận một số vấn đề chính như rủi ro sức khỏe khi động vật hoang dã là thú cưng; khía cạnh pháp lý trong vấn đề nuôi động vật hoang dã là thú cưng; tác động đối với vấn đề bảo tồn động vật hoang dã; phúc lợi động vật.

Để ngăn chặn tình trạng nuôi động vật hoang dã làm thú cưng trái pháp luật, các chuyên gia khuyến nghị cần rà soát cơ sở gây nuôi, khảo sát thị trường để xác định điểm nóng và có can thiệp phù hợp; thúc đẩy hợp tác quốc tế (vấn nạn nhập khẩu động vật hoang dã làm thú cưng từ các quốc gia); tăng cường truyền thông thay đổi hành vi. Bên cạnh đó, cần nâng cao năng lực cán bộ thực thi pháp luật trong việc nhận diện loài, qua đó giúp họ nhận diện được các loài bị buôn bán trái phép, nhất là khi có thể đưa các loài động vật rừng thông thường vào nhóm được bảo vệ.

Theo TS Phạm Đức Phúc, Đại học Y tế công cộng, Việt Nam chưa có hệ thống dữ liệu đủ mạnh để góp ý cho các nhà chính sách, do đó cần xây dựng liên minh thu thập dữ liệu trong nước và quốc tế, tận dụng dữ liệu sẵn có và thực tế tại Việt Nam. Ngoài ra, cần khắc phục thiếu sự hợp tác giữa các bên và thúc đẩy chia sẻ thông tin, thúc đẩy truyền thông nâng cao nhận thức về bảo tồn động vật hoang dã.

Tọa đàm do Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature), Tổ chức Động vật châu Á (AAF) và Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) phối hợp tổ chức trong khuôn khổ Dự án Cùng lên tiếng bảo vệ các Hệ sinh thái vì Thiên nhiên và Con người (VfD), với sự điều phối thực hiện của Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam).

Có thể bạn quan tâm

Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 6/5/2026: Cả nước ngày nắng, chiều tối đề phòng mưa dông

Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 6/5/2026: Cả nước ngày nắng, chiều tối đề phòng mưa dông

Trong đêm nay và ngày mai, thời tiết trên cả nước nhìn chung khá ổn định với ngày nắng, ít mưa ở nhiều khu vực. Bắc Bộ duy trì không khí dễ chịu về đêm và sáng sớm; miền Trung tiếp tục có thời tiết khá thuận lợi, trong khi Nam Bộ cần lưu ý khả năng xuất hiện mưa dông mạnh vào chiều tối.

Lãnh đạo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi phát động Tuần lễ quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2026.

Phát động Tuần lễ quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2026

Ngày 5/5, tại xã Nhữ Khê, tỉnh Tuyên Quang, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang, UNICEF Việt Nam tổ chức Lễ phát động Tuần lễ quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2026 với chủ đề “Cấp nước an toàn - Ứng dụng công nghệ số - Phát triển bền vững”.

(Ảnh minh họa)

Thời tiết ngày 5/5: Cả nước có nắng nhưng không xuất hiện nắng nóng, mưa dông vào chiều tối và đêm

Dự báo, ngày 5/5, hầu hết các khu vực trên cả nước ban ngày trời nắng nhưng không xuất hiện nắng nóng, mưa dông giải nhiệt tập trung vào chiều tối và đêm. Khu vực Hà Nội không mưa, trưa chiều giảm mây trời nắng, thời tiết dễ chịu, nhiệt độ thấp nhất từ 22-24 độ C, cao nhất từ 28-30 độ C.

Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, Cục Khí tượng thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chia sẻ về hiện tượng thời tiết cực đoan.

Mưa đá xuất hiện trên diện rộng ở miền bắc là hiện tượng hiếm gặp

Những ngày đầu tháng 5, hàng loạt địa phương ở khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ liên tiếp ghi nhận dông, lốc, sét, mưa đá với cường độ mạnh, gây thiệt hại về nhà cửa, hoa màu và tài sản của người dân. Đáng chú ý, mưa đá không chỉ xuất hiện ở khu vực miền núi mà còn lan rộng xuống trung du, đồng bằng, thậm chí cả Thủ đô Hà Nội.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 4/5/2026: Mưa giảm, trời chuyển nắng trên nhiều khu vực

[Video] Dự báo thời tiết ngày 4/5/2026: Mưa giảm, trời chuyển nắng trên nhiều khu vực

Thời tiết hôm nay trên cả nước có xu hướng chuyển biến nhanh. Từ Bắc Bộ đến Trung Bộ, mưa dông giảm dần, trời chuyển nắng vào trưa chiều. Trong khi đó, khu vực Cao nguyên và Nam Bộ duy trì trạng thái ngày nắng, chiều tối có mưa dông quay trở lại cục bộ, kèm theo những hiện tượng thời tiết nguy hiểm trong dông.

[Video] Cảnh báo mưa dông diện rộng ở Bắc Bộ

[Video] Cảnh báo mưa dông diện rộng ở Bắc Bộ

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, hiện khối không khí lạnh ở phía Bắc đang di chuyển xuống phía Nam, gây mưa dông diện rộng ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, có nơi mưa rất to, nhiệt độ giảm.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 3/5/2026: Không khí lạnh tràn xuống, Bắc Bộ chuyển mưa dông, Trung Bộ còn nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết ngày 3/5/2026: Không khí lạnh tràn xuống, Bắc Bộ chuyển mưa dông, Trung Bộ còn nắng nóng

Không khí lạnh bắt đầu tác động đến thời tiết nước ta trong ngày hôm nay, khiến khu vực Bắc Bộ chuyển sang trạng thái mưa dông từ trưa và chiều. Trong khi đó, miền Trung vẫn duy trì nắng nóng diện rộng trước khi mưa dông xuất hiện vào chiều tối và đêm. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục có nắng ban ngày.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/5/2026: Bắc Bộ sắp đón mưa lớn, Trung Bộ và Nam Bộ duy trì nắng mạnh ban ngày

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/5/2026: Bắc Bộ sắp đón mưa lớn, Trung Bộ và Nam Bộ duy trì nắng mạnh ban ngày

Không khí lạnh từ phía Bắc sẽ bắt đầu tác động đến nước ta từ ngày mai 3/5, khiến thời tiết Bắc Bộ chuyển mưa dông từ trưa và chiều. Trong khi đó, miền Trung vẫn duy trì trạng thái nắng nóng trước khi mưa dông xuất hiện vào cuối ngày; Nam Bộ tiếp tục ngày nắng, chiều tối có khả năng xuất hiện dông rải rác.