Nuôi động vật hoang dã làm thú cưng nguy cơ lây bệnh cho con người

Bà Nguyễn Thu Thủy, đại diện Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) cảnh báo, nuôi rùa làm thú cưng ẩn chứa rất nhiều nguy cơ lây bệnh sang cho con người. Trẻ em có thể tiếp xúc với mầm bệnh trên cơ thể rùa qua cầm, nắm, ôm ấp.

Trào lưu nuôi động vật hoang dã làm thú cưng đang là vấn nạn nhức nhối diễn ra nhiều năm nay. (Ảnh minh họa)
Trào lưu nuôi động vật hoang dã làm thú cưng đang là vấn nạn nhức nhối diễn ra nhiều năm nay. (Ảnh minh họa)

Ngày 28/9, tại Hà Nội đã diễn ra Tọa đàm trực tuyến “Khi động vật hoang dã là thú cưng” nhằm thảo luận các giải pháp ngăn chặn tình trạng nuôi động vật hoang dã làm thú cưng trái pháp luật như hiện nay.

Phát biểu tại tọa đàm, bà Nguyễn Thu Thủy, đại diện Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) nhận định trong những năm gần đây, trào lưu nuôi thú cưng là động vật hoang dã nổi lên rầm rộ do sự phát triển của Internet và sự mở rộng toàn cầu, gây tác động nghiêm trọng tới việc bảo tồn các loài động vật hoang dã sinh sống trong tự nhiên, đặc biệt là nhóm rùa cạn và rùa nước ngọt.

Việt Nam được đánh giá cao về đa dạng sinh học với số lượng rùa cạn, rùa nước ngọt và rùa biển chiếm 9% trong số các loài rùa trên thế giới - 5 loài rùa biển và 26 loài rùa cạn và rùa nước ngọt. Tuy nhiên, theo bà Thủy, vấn nạn nuôi rùa cạn, rùa nước ngọt làm thú cưng hiện đang là vấn đề nhức nhối, diễn ra nhiều năm nay. Nhiều người nuôi không hoàn toàn ý thức được mình đang nuôi loài rùa gì, cũng như không có khả năng cung cấp hoặc không nghĩ đến việc cung cấp môi trường nuôi phù hợp cho các loài động vật này. Bên cạnh đó, nhiều người nuôi thậm chí không có hoặc thiếu kiến thức về loài và phương pháp chăm sóc đúng cách.

Bà Thủy cho biết, nuôi rùa làm thú cưng ẩn chứa rất nhiều nguy cơ lây bệnh sang cho con người. Trẻ em có thể tiếp xúc với mầm bệnh trên cơ thể rùa qua cầm, nắm, ôm ấp. Rùa và bò sát thường mang theo vi khuẩn Salmonella, khi xâm nhập vào cơ thể người gây tiêu chảy, sốt, co thắt dạ dày, thương hàn, thậm chí là tử vong (theo Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ - FDA). Ước tính vi khuẩn Salmonella gây bệnh cho khoảng 1,35 triệu người, với 26,500 người nhập viện, và 420 người tử vong hàng năm ở Mỹ (theo Trung tâm kiểm soát bệnh tật Mỹ - CDC).

Ngoài ra, theo bà Thủy, hoạt động mua bán rùa làm thú cưng tác động tới quần thể loài và hệ sinh thái, khi nó đe dọa sự tuyệt chủng nhiều loài do thu thập cả rùa con, săn bắt các loài quý hiếm có số lượng ngoài tự nhiên ít, loài khó tồn tại và sinh sản trong môi trường nuôi nhốt; đẩy một số loài trở thành ngoại lai xâm hại; phát tán dịch bệnh cho các loài bản địa, tăng áp lực và khó khăn đối với công tác bảo vệ thiên nhiên và bảo tồn loài.

Nuôi động vật hoang dã làm thú cưng - Thực trạng và giải pháp -0
(Nguồn: Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á - ATP)

Bàn về việc nuôi động vật hoang dã làm thú cưng - nhìn từ góc độ phúc lợi động vật, ông Nguyễn Tam Thanh, đại diện AAF cho biết, hầu hết các loài động vật hoang dã bị bắt từ tự nhiên để mang vào môi trường nuôi nhốt, quá trình vận chuyển khiến động vật không được bảo đảm về mặt sức khỏe và tâm lý, ảnh hưởng trực tiếp đến yếu tố phúc lợi động vật của các loài liên quan. Động vật hoang dã bị bắt làm thú cưng thường được nuôi nhốt trong điều kiện không phù hợp so với những điều kiện trước đó hoặc trong môi trường tự nhiên, hậu quả là nhiều loài có hành vi trở nên bất thường.

Tại tọa đàm, các đại biểu cũng tập trung thảo luận một số vấn đề chính như rủi ro sức khỏe khi động vật hoang dã là thú cưng; khía cạnh pháp lý trong vấn đề nuôi động vật hoang dã là thú cưng; tác động đối với vấn đề bảo tồn động vật hoang dã; phúc lợi động vật.

Để ngăn chặn tình trạng nuôi động vật hoang dã làm thú cưng trái pháp luật, các chuyên gia khuyến nghị cần rà soát cơ sở gây nuôi, khảo sát thị trường để xác định điểm nóng và có can thiệp phù hợp; thúc đẩy hợp tác quốc tế (vấn nạn nhập khẩu động vật hoang dã làm thú cưng từ các quốc gia); tăng cường truyền thông thay đổi hành vi. Bên cạnh đó, cần nâng cao năng lực cán bộ thực thi pháp luật trong việc nhận diện loài, qua đó giúp họ nhận diện được các loài bị buôn bán trái phép, nhất là khi có thể đưa các loài động vật rừng thông thường vào nhóm được bảo vệ.

Theo TS Phạm Đức Phúc, Đại học Y tế công cộng, Việt Nam chưa có hệ thống dữ liệu đủ mạnh để góp ý cho các nhà chính sách, do đó cần xây dựng liên minh thu thập dữ liệu trong nước và quốc tế, tận dụng dữ liệu sẵn có và thực tế tại Việt Nam. Ngoài ra, cần khắc phục thiếu sự hợp tác giữa các bên và thúc đẩy chia sẻ thông tin, thúc đẩy truyền thông nâng cao nhận thức về bảo tồn động vật hoang dã.

Tọa đàm do Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature), Tổ chức Động vật châu Á (AAF) và Chương trình Bảo tồn Rùa châu Á (ATP) phối hợp tổ chức trong khuôn khổ Dự án Cùng lên tiếng bảo vệ các Hệ sinh thái vì Thiên nhiên và Con người (VfD), với sự điều phối thực hiện của Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam).

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/7/2026: Áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão; nhiều khu vực tiếp tục có mưa dông

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/7/2026: Áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão; nhiều khu vực tiếp tục có mưa dông

Trong đêm nay, áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông đang di chuyển theo hướng Tây Tây Bắc và có khả năng mạnh lên thành bão trong ngày mai. Trên đất liền, nhiều khu vực tiếp tục xuất hiện mưa dông, người dân cần chủ động theo dõi diễn biến thời tiết và đề phòng các hiện tượng cực đoan.

Đại diện Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đơn vị liên quan thực hiện nghi thức phát động cuộc thi.

Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khởi động Cuộc thi thiết kế công trình chống thiên tai

Hướng tới 2 nhóm đối tượng chuyên nghiệp (kiến trúc sư, kỹ sư, nhà quy hoạch) và không chuyên (học sinh, sinh viên, người Việt Nam ở nước ngoài), Cuộc thi "Thiết kế công trình và giải pháp thích ứng, phòng, chống thiên tai tại Việt Nam" đặt mục tiêu tìm kiếm những giải pháp có khả năng ứng dụng cao trong thực tiễn.

Cục Khí tượng thủy văn đề nghị các địa phương cần chủ động theo dõi diễn biến thời tiết để kịp thời ứng phó thiên tai.

Nhiều hình thái thiên tai có thể xuất hiện trong 10 ngày tới

Từ ngày 1/7, một vùng áp thấp có khả năng đi vào Biển Đông và mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới, sau đó có thể phát triển thành bão. Đồng thời, từ ngày 4/7 đến 7/7, khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa được dự báo xuất hiện một đợt mưa vừa, mưa to trên diện rộng, tiềm ẩn nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập úng cục bộ.

(Ảnh minh họa)

Cảnh báo mưa cường suất lớn tại Bắc Bộ

Từ ngày 30/6 đến đêm 1/7, ở khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ, Quảng Ninh và thành phố Hải Phòng có mưa vừa, mưa to và dông với lượng mưa phổ biến 50-100mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 250mm (thời gian mưa tập trung vào chiều tối, đêm và sáng). Cảnh báo nguy cơ mưa có cường độ lớn (>100mm/3 giờ).

Tỉnh Quảng Trị hiện có khoảng 250.000ha rừng có nguy cơ cháy cao, tập trung chủ yếu ở vùng cát ven biển.

Chủ động ứng phó nguy cơ cháy rừng

Thời gian vừa qua, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị liên tục xuất hiện các vụ cháy rừng, chủ yếu các rừng phòng hộ ven biển. Đáng chú ý, nhiều đám cháy sau khi được dập tắt lại bùng phát trở lại, kéo dài nhiều ngày khiến công tác chữa cháy gặp nhiều khó khăn.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 30/6/2026: Mưa dông gia tăng, nắng nóng giảm mạnh trên cả ba miền

[Video] Dự báo thời tiết ngày 30/6/2026: Mưa dông gia tăng, nắng nóng giảm mạnh trên cả ba miền

Ngày hôm nay, thời tiết cả nước tiếp tục phân hóa rõ rệt. Miền Bắc duy trì mưa lớn diện rộng do nhiễu động khí quyển mạnh, trong khi Trung Bộ ghi nhận xu hướng giảm nắng nóng. Khu vực phía Nam và Cao nguyên Trung Bộ tiếp tục chịu tác động của gió mùa Tây Nam, khiến mưa dông xuất hiện nhiều hơn vào chiều tối và tối.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 30/6/2026: Mưa dông diện rộng bao trùm Bắc Bộ, Trung Bộ hạ nhiệt sâu

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 30/6/2026: Mưa dông diện rộng bao trùm Bắc Bộ, Trung Bộ hạ nhiệt sâu

Bắc Bộ tiếp tục là tâm điểm của đợt mưa lớn với nhiều nơi xuất hiện mưa vừa, mưa to, cục bộ mưa rất to và nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất. Trong khi đó, nắng nóng tại Trung Bộ tiếp tục suy giảm và dự kiến sẽ chấm dứt trong vài ngày tới. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì mưa rào, dông vào chiều tối và tối. 

Dự báo khu vực vùng núi Bắc Bộ có mưa vừa, mưa to và dông. (Ảnh minh họa: Đ.T)

Cảnh báo mưa lớn ở khu vực Bắc Bộ, Thanh Hóa và cảnh báo lũ trên các sông khu vực Bắc Bộ

Đêm qua và sáng nay (29/6), khu vực Bắc Bộ có mưa vừa, mưa to và dông, cục bộ có nơi mưa rất to. Lượng mưa tính từ 19 giờ ngày 28/6 đến 8 giờ ngày 29/6 có nơi trên 100mm. Từ hôm nay đến ngày 30/6, trên các sông nhỏ, thượng nguồn các sông chính khu vực Bắc Bộ có khả năng xuất hiện một đợt lũ, biên độ lũ lên trên các sông từ 2-4m.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 29/6/2026: Mưa dông giúp giảm nhiệt tại Bắc Bộ, Trung Bộ

[Video] Dự báo thời tiết ngày 29/6/2026: Mưa dông giúp giảm nhiệt tại Bắc Bộ, Trung Bộ

Hôm nay, thời tiết tại Bắc Bộ chịu tác động của rãnh áp thấp kết hợp hội tụ gió trên cao nên mưa dông gia tăng, tập trung vào sáng sớm và chiều tối. Trong khi đó, Trung Bộ vẫn duy trì nắng nóng, dù khu vực phía Bắc có xu hướng dịu hơn. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục có nắng ban ngày, chiều tối xuất hiện mưa dông.