Những vấn đề đặt ra đối với văn học, nghệ thuật trước yêu cầu mới

Đến hẹn lại lên, vào ngày 15/3 âm lịch, nhân dân, du khách thập phương cùng hậu duệ nhà Lý lại náo nức về trảy hội Đền Đô (phường Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh), dự lễ kỷ niệm ngày Đức vua Lý Thái Tổ đăng quang, thành kính tri ân công đức các vị vua triều Lý.

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Tối 30/4, đông đảo người dân đổ về khu vực trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh để vui chơi, thưởng lãm màn bắn pháo hoa kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026).

Tối 30/4, Ủy ban nhân dân thành phố Đồng Nai tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt và bắn pháo hoa tầm cao tại khu vực sông Đồng Nai, phường Trấn Biên nhằm thiết thực chào mừng  kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026) và thành lập thành phố Đồng Nai.

Có mặt tại Hà Nội trong chuyến giao lưu nhân Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam, nhà văn Mexico Juan Villoro đã chia sẻ về quan điểm của mình trong việc viết lách, cũng như những yếu tố cần thiết phải có của một nhà văn.

Ngày 30/4, trong không khí sôi động của Giải đua xe đạp toàn quốc tranh Cúp Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ 38 năm 2026 với chủ đề “Non sông liền một dải”, một điểm nhấn văn hóa đã để lại nhiều ấn tượng với người dân và giới chuyên môn thông qua hình ảnh món phở.

Dịp lễ 30/4 và 1/5, nhiều hoạt động văn hóa đã được diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh, mang đến một không khí sôi nổi, phấn khởi, đồng thời lan tỏa giá trị tốt đẹp đến với mỗi người dân.

Trong dòng chảy của đời sống hiện đại, hình ảnh người phụ nữ Việt Nam ngày càng được định hình không chỉ bởi vẻ đẹp ngoại hình mà còn ở tri thức, bản lĩnh và tinh thần cống hiến cho cộng đồng.

Từ ngày 30/4 đến 2/5 (tức ngày 14 đến 16/3 năm Bính Ngọ 2026), tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Gò Tháp (xã Đốc Binh Kiều), tỉnh Đồng Tháp tổ chức Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ năm 2026.

Những ngày tháng Tư đầy nắng gió, trên sân khấu dã chiến rộn rã tiếng nhạc, lời ca, cán bộ, chiến sĩ trên các đảo của đặc khu Trường Sa hào hứng theo dõi chương trình biểu diễn văn nghệ của giảng viên, học viên đến từ Học viện Múa Việt Nam.

Sau thành công của “Tử chiến trên không”, Điện ảnh Công an nhân dân và đạo diễn Hàm Trần đã có “cú bắt tay” mới với dự án “Nữ biệt động Sài Gòn”. Dự án hiện bước vào giai đoạn tuyển chọn diễn viên (casting call) trên toàn quốc.

Nhân dịp Kỷ niệm 51 năm Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026), Nhà xuất bản Kim Đồng cho ra mắt ấn phẩm mới “Vũ Xuân Thiều và chuyến bay bất tử”.

Chương trình Hội ngộ Nhiếp ảnh Quốc tế PSA lần thứ 4 năm 2026 (4th PSA International Photo Gathering 2026) đã chính thức bế mạc tối 29/4 tại Hà Nội, sau hành trình sáng tác nhiếp ảnh đi qua nhiều vùng đất giàu bản sắc của Việt Nam.

Chiều 29/4, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì cuộc làm việc với các bộ, ngành về phương án chuyển giao Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam về Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội quản lý.

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Hai triển lãm mỹ thuật “Giai điệu Thống nhất” và “Việt Nam quê hương tôi” vừa khai mạc tại tòa nhà Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, tạo nên một điểm đến nghệ thuật đặc sắc trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5 bên hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội).

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Tối 29/4, tại Công viên APEC (thành phố Đà Nẵng) đã diễn ra lễ khai mạc chuỗi sự kiện chương trình Gala "Tổ quốc bình yên" nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026); hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946-12/7/2026).

Trong tháng 5, tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (xã Đoài Phương, Hà Nội) diễn ra chuỗi sự kiện văn hóa nghệ thuật đặc sắc với chủ đề “Bác Hồ trong trái tim đồng bào”.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa ban hành Kế hoạch thực hiện Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045, trong đó giai đoạn 2026-2030 thực hiện 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.

Nghệ sĩ trẻ Lê Thanh Phong, người đau đáu với câu ví, giặm, đã thành công mang làn điệu quê hương tới đêm concert quốc gia” "Âm vang Tổ quốc" tại Mỹ Đình, trình diễn trước hơn 40 nghìn khán giả.

Sau thành công của “Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối”, đạo diễn Bùi Thạc Chuyên đã chính thức công bố dự án phim điện ảnh mới với đề tài chiến tranh cách mạng mang tên “Cận kề cái chết”.

Triển lãm tranh cổ động kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước không chỉ là hoạt động trưng bày triển lãm, mà còn là không gian của ký ức lịch sử, của niềm tự hào dân tộc và của những thông điệp sâu sắc về lý tưởng cách mạng.