Nhà báo Hà Đăng và “Tinh hoa cách mạng Việt Nam”

Nhân kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2025), Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách Tinh hoa cách mạng Việt Nam của nhà báo lão thành Hà Đăng. 

Nhà báo Hà Đăng. (Ảnh: HOÀNG NHƯỠNG)
Nhà báo Hà Đăng. (Ảnh: HOÀNG NHƯỠNG)

Với tình cảm và sự trân trọng đối với bậc tiền bối của làng báo chí cách mạng Việt Nam đã dành trọn cuộc đời cho công tác tư tưởng của Đảng, đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam đã viết Lời giới thiệu cuốn sách. Báo Nhân Dân trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Cầm trên tay cuốn sách Tinh hoa cách mạng Việt Nam, gồm hơn 100 bài báo được tuyển chọn từ hàng nghìn bài viết, cá nhân tôi vô cùng khâm phục sức làm việc dẻo dai, phi thường của nhà báo Hà Đăng, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Đại biểu Quốc hội khóa VIII, IX, nguyên Trưởng Ban Tư tưởng-Văn hóa Trung ương, nguyên Tổng Biên tập Báo Nhân Dân và Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản, nguyên Trợ lý của hai Tổng Bí thư Lê Duẩn, Nông Đức Mạnh, nguyên Thành viên - Trợ lý Trưởng Đoàn đại biểu Mặt trận giải phóng dân tộc miền Nam Việt Nam và Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam. Sống gần trọn một thế kỷ, nhà báo Hà Đăng đã dành toàn bộ cuộc đời mình cho công tác tư tưởng của Đảng, cống hiến cho báo chí cách mạng Việt Nam.

df5c92484d6ef930a07f-6582.jpg
(Ảnh: SƠN TÙNG)

Cuộc đời của ông là cả một kho tàng phong phú các sự kiện, nhân vật, miền đất, thế thái nhân tình đã trải qua. Ông đã viết hàng nghìn bài báo, trong đó có những bài bút chiến sắc bén vạch trần bộ mặt kẻ thù, đấu tranh với những quan điểm, nhận thức sai trái; những bài ghi chép, phóng sự công phu, tinh tường, phát hiện những điển hình tiên tiến, mở ra phong trào thi đua mới và những bài chính luận mang tầm tư tưởng và có sức khái quát cao.

Ông đã xuất bản ba cuốn sách mang những chủ đề lớn, gồm Thế ta phải thắng, Đi lên từ sản xuất nhỏ, Cái mới trong đổi mới. Và lần này là cuốn sách Tinh hoa cách mạng Việt Nam, tập hợp những bài viết tinh hoa trong cuộc đời làm báo của ông, hướng tới chào mừng kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2025)...

Cả sự nghiệp cầm bút gắn với sự nghiệp làm báo Đảng, ông luôn trăn trở: Viết về Đảng thì viết về điều gì và nên viết như thế nào, và đi đến đúc kết để có những tác phẩm báo chí hay về Đảng thì nhà báo phải có khả năng chọn lọc, cách đánh giá khoa học mọi vấn đề và làm việc nghiêm túc ở mức cao nhất. Những tâm huyết này, ông gửi gắm vào Phần I: Chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước của cuốn sách. Đây là những bài báo chính luận viết về đạo đức và tư tưởng Hồ Chí Minh, về các nghị quyết quan trọng của Đảng qua các kỳ đại hội, về xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền, về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, về quyền làm chủ của nhân dân... Đó là những đề tài khó đối với bất kỳ người làm báo nào, nhưng bằng năng lực suy ngẫm và sáng tạo, nhà báo Hà Đăng đã chuyển tải những vấn đề lớn, quan trọng và phức tạp ấy qua ngôn ngữ báo chí sinh động và giàu sức thuyết phục, đưa các nghị quyết, chủ trương, đường lối của Đảng từ lý luận vào cuộc sống và từ cuộc sống đến với nhân dân.

Phần II: Về lãnh tụ và một số nhà lãnh đạo của cách mạng Việt Nam của cuốn sách, đúng như tên gọi, là chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh, các nhà cách mạng cao cấp của Đảng và Nhà nước mà trong đời ông hằng ngưỡng mộ. Nửa đầu của Phần II là những bài viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chân dung Bác Hồ đã được ông xây dựng với lòng kính yêu vô hạn, thông qua những trước tác, những chỉ đạo, những lời dạy, tấm gương đạo đức và tinh thần nhân văn cao cả mà Người để lại cho dân tộc. Không thuần túy ngợi ca, nhà báo Hà Đăng đã có nghiên cứu, tìm hiểu kỹ lưỡng và khoa học, đưa ra những phân tích sắc sảo về chiều sâu tư tưởng và phong cách, phẩm chất cao quý và giản dị của Người thông qua những câu chuyện vô cùng sinh động, gần gũi.

Nửa sau của Phần II là chân dung các nhà cách mạng và chính khách xuất sắc của cách mạng Việt Nam. Đó là Chủ tịch Tôn Đức Thắng - Người bạn lớn của Bác Hồ, là Tổng Bí thư Trường Chinh - Người anh cả trong làng báo; Tổng Bí thư Lê Duẩn - Hoài bão lớn về “làm chủ tập thể”; Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh - Một nhà lãnh đạo đổi mới kiên định; Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng - Những nhận thức sâu sắc về lý luận xây dựng Đảng; là Thủ tướng Phạm Văn Đồng - Dòng sông chảy mãi; Ủy viên Bộ Chính trị, Cố vấn tại Hội nghị Paris Lê Đức Thọ - Hai lần bàn kế sách; Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Phạm Hùng - Nụ cười và những trái tim nhân hậu; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng: Tố Hữu - Người lĩnh xướng; Hoàng Tùng - Cây đại thụ trong làng tư tưởng, báo chí…

Qua ngòi bút của ông, chân dung các nhân vật lớn của đất nước hiện lên đời thường, sống động và chân thực, bởi đó là những người ông đã may mắn tiếp cận trực tiếp, được phục vụ hoặc cùng làm việc trong một thời gian dài. Mỗi chân dung không chỉ khắc họa về một con người mà còn có tư tưởng, tính cách và những bài học vô cùng sâu sắc để lại cho bạn đọc. Những chân dung ấy vừa mang tính cá nhân, lại vừa là những tư liệu lịch sử vô giá được soi chiếu qua góc nhìn của một nhà báo lão thành.

Phần III: Những thành tựu thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước là những bài viết với nhiều thể loại: phóng sự, tùy bút, phân tích, bình luận tâm đắc của Hà Đăng trong cuộc đời làm báo. Có thể kể đến các bài: Ba lần đuổi kịp trung nông viết về Hợp tác xã Đại Phong, được Bác Hồ viết thư khen ngợi;... Trong Phần III, ông cũng dành nhiều bài viết bàn về nghề báo, tính chiến đấu của báo chí cách mạng, về vai trò của nhà báo trong tiến trình đổi mới đất nước.

Gần 80 năm cầm bút (ông bắt đầu làm báo từ năm 1947), nhà báo Hà Đăng đã để lại di sản báo chí đồ sộ. Trong cuốn sách này, bài báo xa nhất ông viết vào năm 1955 khi mới được điều ra công tác tại Báo Nhân Dân ở Hà Nội, còn bài gần nhất là tháng 7/2024, đăng trên Tạp chí Cộng sản.

Nhà báo Hà Đăng đã trải qua nhiều vị trí công tác quan trọng khác nhau, nhưng có lẽ Báo Nhân Dân là nơi ông gắn bó nhất. Ông luôn nhận mình là “nhà báo nhân dân” theo là cách chơi chữ hóm hỉnh và sâu sắc thường thấy trong khi ông trò chuyện.

Ở tuổi 95, ông vẫn giữ nếp sống lạc quan, yêu đời, mẫn tiệp, khiêm nhường và hài hước hiếm thấy. Ông vẫn thường xuyên viết báo, tham dự các sự kiện báo chí, đóng góp những ý kiến chân thành, sắc sảo và luôn bám sát thời cuộc. Nhà báo Hà Đăng là tấm gương sáng về lao động nghề nghiệp, là người nhiệt thành với tâm thức “mắt sáng, lòng trong, bút sắc” để nhiều thế hệ làm báo, đặc biệt là các nhà báo trẻ soi vào và noi theo.

Có thể bạn quan tâm

Lối vào Quảng trường Đỏ lịch sử ở Moskva. (Ảnh: THÙY VÂN)

Bí quyết bảo tồn và tri ân kiến trúc của nước Nga

Đằng sau sự trường tồn của các đô thị biểu tượng của nước Nga qua bao thăng trầm thời đại là một tư duy quy hoạch kiên định: giữ gìn di sản, tôn vinh con người và khéo léo kết hợp dòng chảy quá khứ vào nhịp sống đương đại, là tấm gương phản chiếu trực diện linh hồn của dân tộc.

Hậu trường MV “Lá ngọc cành vàng” của ca nương Kiều Anh. (Ảnh: Antiantiart)

Nghị quyết số 26-NQ/TW: Đòn bẩy phát triển du lịch từ các ngành công nghiệp văn hóa

Từ bộ phim Hộ linh tráng sĩ, đến MV Come My Way hay MV Lá ngọc cành vàng, có thể thấy địa điểm được lựa chọn cho một MV, một bộ phim hay một lễ hội không đơn thuần là câu chuyện của bối cảnh. Đằng sau mỗi lựa chọn không gian là cách một sản phẩm văn hóa được kết nối với một vùng đất và những bản sắc riêng biệt.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại”. (Ảnh: VH)

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại” chào mừng thành lập thành phố Bắc Ninh

Tối 19/9, tại Quảng trường 3/2, phường Bắc Giang diễn ra chương trình nghệ thuật đặc biệt với chủ đề “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại”, chào mừng Lễ công bố Nghị quyết của Quốc hội về thành lập thành phố Bắc Ninh và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.

Các đại biểu nghe giới thiệu về cây xanh Hà Nội qua nhiều tư liệu ảnh quý.

Đánh thức trách nhiệm mỗi người về cây xanh Hà Nội

Những bức ảnh về cây xanh Hà Nội qua năm tháng, từ những cây cổ thụ gắn với các di tích lịch sử, những hàng cây đặc trưng cho các con phố hay sự mong manh của cây xanh trong đời sống... không chỉ cho mỗi người cảm nhận về vẻ đẹp, mà còn đánh thức trách nhiệm với cây xanh Hà Nội.

MC Tuấn Tú và Quán quân Thiên An. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

Thiên An, Quán quân 5 tuổi của cuộc thi Tìm kiếm Gương mặt MC Nhí Truyền hình mùa 2

Mới 5 tuổi, chưa bước vào lớp 1 nhưng Thiên An đã gây ấn tượng bởi khả năng đọc chữ vanh vách, sự tự tin trên sân khấu và tư duy dẫn dắt tự nhiên. Với phần thi “Nắng nóng: Lời cảnh báo từ thiên nhiên”, cô bé xuất sắc giành ngôi Quán quân MC Nhí Tiếng Việt tại Tìm kiếm Gương mặt MC Nhí Truyền hình mùa 2.

Gốc đa của Báo Nhân Dân sẽ trở thành sân khấu của chuỗi hoạt động văn hóa nghệ thuật "Tán Đa". (Ảnh: BÁO NHÂN DÂN)

Báo Nhân Dân ra mắt không gian nghệ thuật cộng đồng với chương trình âm nhạc “Tán Đa”

Ngày 19/9, Báo Nhân Dân phối hợp cùng BEAT Network tổ chức số đầu tiên của Show “Tán Đa” tại 71 Hàng Trống, Hà Nội. Chương trình mở đầu cho chuỗi hoạt động được định hướng trở thành một điểm hẹn văn hóa-sáng tạo, nơi âm nhạc, nghệ thuật và những chất liệu ký ức của Hà Nội được kể lại bằng ngôn ngữ gần gũi với thế hệ trẻ.

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn là nhịp cầu văn hóa bền chặt kết nối các cộng đồng. Với thông điệp đầy cảm hứng “Ngôn ngữ kết nối”, Ngày hội Ngôn ngữ châu Âu 2026 sẽ chính thức khai mạc 26/9 tới đây tại Hà Nội, hứa hẹn một hành trình khám phá đa sắc màu ngay giữa lòng thủ đô.

Ảnh thiết kế có sử dụng AI.

Giữ hồn Việt trong Tết Trung thu thời hiện đại

Trung thu đang cận kề, Hà Nội những ngày này đã rộn ràng sắc màu mùa trăng tháng Tám. Trên phố Lương Văn Can, Hàng Mã..., dòng người tấp nập mua sắm, chụp ảnh giữa những gian hàng ngập tràn đồ chơi và bánh Trung thu.

Tác phẩm nhiếp ảnh ghi lại hình ảnh gia đình người Xơ Đăng chăm sóc sâm Ngọc Linh. (Ảnh KIM LIÊN)

Nhiếp ảnh kể chuyện núi rừng

Ở vùng núi cao tây nam Đà Nẵng, nơi sinh sống từ bao đời của đồng bào: Xơ Đăng, Ca Dong, Mơ Nông, Cơ Tu... nghệ thuật nhiếp ảnh đang được sử dụng như một phương thức kể chuyện về đất và người.

Trẻ em đọc sách tại Bệnh viện Nhi đồng 1, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Phương Huyền)

Mở rộng không gian tiếp cận sách

Bên cạnh đổi mới nội dung, chuyển đổi số, bảo vệ bản quyền, những mô hình đưa sách đến gần cộng đồng đang mở thêm không gian cho văn hóa đọc và đặt ra yêu cầu đổi mới thị trường xuất bản, phát hành Thành phố Hồ Chí Minh để xuất bản từng bước trở thành ngành công nghiệp văn hóa hiện đại.

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo hướng dẫn các thành viên Câu lạc bộ Bảo tồn văn hóa dân tộc Cao Lan xã Phú Lương đánh trống sành.

Lan tỏa tình yêu văn hóa dân tộc

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo ở thôn Mãn Hóa, xã Phú Lương (Tuyên Quang) đã dành gần 20 năm gìn giữ văn hóa Cao Lan. Từ những giá trị được tiếp nhận trong cộng đồng, anh lặng lẽ học hỏi, sưu tầm và tìm cách trao truyền để những nét văn hóa của dân tộc mình không bị lãng quên theo thời gian.

Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo Trung ương Trần Thanh Lâm và Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam Ngô Phương Lan trao giải nhất cho tác giả Hoàng Hà Lê. (Ảnh: VIỆT HÙNG/MCST)

Trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”

Tối 17/9, tại Viện Phim Hà Nội đã diễn ra lễ trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” do Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám tổ chức.