Tuy nhiên, còn một số vướng mắc, khó khăn, cần sự hỗ trợ của các cấp ngành Trung ương và tỉnh Nghệ An để các đơn vị y tế còn lại hoàn thành bệnh án điện tử theo đúng kế hoạch.
Tiên phong đột phá
Với quyết tâm hoàn thiện mô hình “Bệnh viện thông minh, không giấy tờ”, Bệnh viện Đa khoa thành phố Vinh là một trong những đơn vị đầu tiên trên cả nước triển khai thành công bệnh án điện tử thay thế toàn bộ bệnh án giấy từ năm 2019.
Bệnh viện đã nỗ lực đầu tư cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin đáp ứng mức 7 - mức cao nhất theo quy định của Bộ Y tế; đồng bộ các hệ thống phần mềm quản lý khám, chữa bệnh và thanh toán Bảo hiểm y tế, như: Hệ thống thông tin bệnh viện (HIS), hệ thống quản lý thông tin xét nghiệm (LIS), hệ thống lưu trữ, truyền tải và hội chẩn hình ảnh y khoa (PACS).
Trong quá trình điều trị, người bệnh được đo huyết áp, điện tim,… bằng xe tích hợp đến từng giường bệnh. Kết quả cận lâm sàng, tình trạng bệnh lý hiện tại,… được cập nhật trên ứng dụng “BVTP VINH”. Bệnh án điện tử đã giúp công tác quản lý hồ sơ người bệnh thuận tiện, nhất là tích hợp các xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và liên thông các bệnh viện khác.
Tiến sĩ, bác sĩ, Chuyên khoa 2 Nguyễn Hồng Trường, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa thành phố Vinh cho biết: Bệnh viện còn vận dụng hiệu quả nhiều tiện ích “thông minh” vào hoạt động khám, chữa bệnh như: Hệ thống báo động đỏ trong cấp cứu người bệnh nội viện, liên viện và sự cố an ninh.
Hệ thống được triển khai tại 23 khoa, phòng và triển khai cài đặt ứng dụng trên điện thoại thông minh của lãnh đạo, bác sĩ, nhân viên y tế trong bệnh viện phục vụ công tác chuyên môn. Hệ thống sẽ thông báo, báo động đến tận các khoa, phòng thông qua màn hình cảm ứng và đến điện thoại của lãnh đạo, bác sĩ, cán bộ y tế bệnh viện thông qua app trên điện thoại, cho dù bác sĩ ở khoa hay ở ngoài vẫn nhận được thông tin về báo động đỏ.
Là đơn vị đầu tiên trên cả nước thực hiện bệnh án điện tử, bệnh viện không giấy tờ đã giúp giải quyết các thủ tục ra vào viện nhanh chóng, giảm thời gian chờ đợi cho người bệnh. Điểm nhấn năm 2024 là bệnh viện đã thực hiện việc thanh toán không dùng tiền mặt.
Trong đó, triển khai thành công tạm ứng thanh toán và hoàn ứng online cho người bệnh nội trú ngay tại khoa, tạo thuận tiện, giảm thiểu thời gian thanh toán cho người bệnh. Đơn vị còn thường xuyên cập nhật, triển khai và giám sát các quy trình khám, chữa bệnh, quy trình quản lý thống nhất toàn viện.
Nếu Bệnh viện Đa khoa thành phố Vinh và các bệnh viện lớn ở thành phố Vinh đi đầu trong triển khai bệnh án điện tử thì mới đây tại các bệnh viện, trung tâm y tế ở miền núi Nghệ An cũng triển khai thành công bệnh án điện tử, điển hình là Trung tâm Y tế Kỳ Sơn.
Là đơn vị xa nhất tỉnh Nghệ An-cách thành phố Vinh hơn 250 km, nhưng mới đây đơn vị đã tạo nên kỳ tích khi chính thức vận hành hệ thống bệnh án điện tử. Bác sĩ Sầm Văn Hải, Giám đốc Trung tâm Y tế Kỳ Sơn cho biết: “Sau thời gian chuẩn bị kỹ lưỡng, đơn vị chính thức vận hành hệ thống bệnh án điện tử từ ngày 11/7. Việc áp dụng bệnh án điện tử đã giúp đơn vị có một bước tiến dài trong lộ trình chuyển đổi số.
Công nghệ PACS cho phép bác sĩ xem hình ảnh chẩn đoán rõ nét ngay trên máy tính hoặc điện thoại. Việc triển khai khám chữa bệnh từ xa (telemedicine) kết nối với các bệnh viện tuyến trên đã nâng cao chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh. Hệ thống kiosk thông minh, gọi số tự động cùng các hình thức thanh toán qua mã QR cũng giúp người dân đăng ký khám và thanh toán viện phí nhanh chóng, thuận tiện hơn rất nhiều.
Ông La Minh Vân, người dân xã Hữu Kiệm (Nghệ An), chia sẻ: “Trung tâm Y tế giờ có nhiều thiết bị khám, chữa bệnh mới, hiện đại, mang lại sự tin tưởng cũng như việc thực hiện bệnh án điện tử rất tiện lợi cho bệnh nhân. Tôi đăng ký khám rất nhanh, chỉ cần điện thoại thông minh đã đăng ký định danh điện tử mức độ 2. Quá trình khám minh bạch; kết quả xét nghiệm, khám, chữa bệnh gửi thẳng về điện thoại rất tiện lợi”.
Trong thời gian này, ngoài Trung tâm Y tế Kỳ Sơn, nhiều đơn vị y tế khác trên địa bàn cũng đã hoàn tất thẩm định và được công nhận đủ điều kiện sử dụng hồ sơ bệnh án điện tử, trong đó có Bệnh viện Chấn thương-Chỉnh hình Nghệ An; các bệnh viện đa khoa: Thanh Chương, Nghi Lộc, Quỳnh Lưu, Phủ Diễn... cùng các trung tâm Y tế: Tương Dương, Quỳ Hợp, Quỳ Châu…
Theo báo cáo của Sở Y tế Nghệ An, bệnh án điện tử được coi là nền tảng quan trọng trong quá trình chuyển đổi số ngành y tế. Việc áp dụng bệnh án điện tử giúp chuẩn hóa thông tin khám, chữa bệnh, giảm thủ tục hành chính, kết nối dữ liệu giữa các tuyến y tế và nâng cao hiệu quả điều trị nhưng đến giữa tháng 8 mới chỉ có 36/51 đơn vị đủ điều kiện và triển khai bệnh án điện tử, gồm 26/40 bệnh viện và 10/11 trung tâm y tế có giường bệnh.
Trong số 15 đơn vị chưa bảo đảm tiến độ đề ra, tập trung tại 11 bệnh viện ngoài công lập cùng ba bệnh viện tuyến tỉnh và một trung tâm y tế huyện.
Còn đó những khó khăn
Mới đây, Sở Y tế Nghệ An đã có văn bản yêu cầu các giám đốc đơn vị khám, chữa bệnh chưa thực hiện phải hoàn thành bệnh án điện tử trước ngày 31/8 này.
Theo tìm hiểu, một số đơn vị y tế chưa thể hoàn thành do thiếu kinh phí đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin gồm máy chủ, hệ thống lưu trữ dữ liệu, bảo mật, đường truyền mạng, thiết bị đầu cuối, phần mềm quản lý bệnh án...
Nhiều đơn vị vẫn sử dụng hệ thống công nghệ thông tin lạc hậu, nhân lực chuyên trách còn thiếu, trong khi kỹ năng công nghệ của một bộ phận cán bộ lớn tuổi còn hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả vận hành. Chưa có cơ chế tài chính rõ ràng, chi phí đầu tư và vận hành bệnh án điện tử chưa được tính vào cơ cấu giá dịch vụ khám, chữa bệnh, gây khó khăn trong huy động nguồn lực.
Bên cạnh đó, do nhu cầu triển khai đồng loạt trên toàn quốc khiến các nhà cung cấp phần mềm quá tải, dẫn đến chậm tiến độ; thủ tục mua sắm, đấu thầu thiết bị và phần mềm còn vướng mắc từ các quy định, kéo dài thời gian thực hiện.
Lãnh đạo Sở Y tế Nghệ An cho biết, Sở Y tế đã báo cáo và kiến nghị Bộ Y tế xem xét đưa chi phí ứng dụng công nghệ thông tin vào giá dịch vụ khám, chữa bệnh. Đồng thời, đề xuất thực hiện định mức kinh tế kỹ thuật cho các dịch vụ chẩn đoán hình ảnh trên hệ thống RIS-PACS, làm cơ sở để xây dựng và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt giá dịch vụ sử dụng hệ thống này mà không cần in phim.
Sở cũng kiến nghị Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An bổ sung nguồn kinh phí để triển khai Đề án phát triển Y tế thông minh đến năm 2030, ưu tiên cấp vốn trong năm 2025 nhằm hỗ trợ các đơn vị hoàn thành việc áp dụng hồ sơ bệnh án điện tử. Có cơ chế tăng cường nhân lực công nghệ thông tin cho ngành y tế Nghệ An, bảo đảm quá trình chuyển đổi số được triển khai hiệu quả.
