"Nền kinh tế bạc" có thể trở thành động lực tăng trưởng mới của Việt Nam

Chưa đầy một thập kỷ, Việt Nam sẽ trở thành quốc gia có dân số già. Mặc dù đây là thách thức về an sinh xã hội, tuy nhiên cũng mở ra "nền kinh tế bạc", lĩnh vực dự báo có giá trị hàng tỷ USD.

Già hóa dân số mở ra thị trường tỷ USD

Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ thuộc nhóm nhanh trên thế giới. Khi số lượng người cao tuổi ngày càng tăng, nhu cầu chăm sóc sức khỏe, chăm sóc dài hạn và các dịch vụ hỗ trợ cũng sẽ gia tăng mạnh mẽ.

Theo Phó Giáo sư Catherine Earl, Khoa Truyền thông và Thiết kế, Đại học RMIT Việt Nam, việc phát triển nền kinh tế chăm sóc không nên chỉ dừng ở việc mở rộng bệnh viện hay viện dưỡng lão.

Theo dự báo, thị trường chăm sóc tại nhà trong "nền kinh tế bạc" - hoạt động sản xuất và cung cấp hàng hóa, dịch vụ cho người cao tuổi của Việt Nam sẽ tăng từ 2,6 tỷ USD năm 2023 lên khoảng 4,8 tỷ USD vào năm 2034, gần gấp đôi chỉ sau hơn một thập kỷ.

Theo bà, nền kinh tế chăm sóc cần được nhìn nhận như một trụ cột phát triển mới, không chỉ phục vụ mục tiêu an sinh mà còn tạo thêm việc làm, hỗ trợ các gia đình và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Chuyên gia cho rằng nhiều lĩnh vực vẫn đang bị bỏ ngỏ như chăm sóc sức khỏe tinh thần, sa sút trí tuệ, chăm sóc cuối đời, dinh dưỡng, học tập suốt đời, hoạt động thể chất hay các mô hình chăm sóc liên thế hệ dành cho cả người cao tuổi và trẻ em.

Đáng chú ý, Indonesia đã xây dựng lộ trình phát triển nền kinh tế chăm sóc kết hợp chăm sóc trẻ em, chăm sóc dài hạn, bình đẳng giới và phát triển nguồn nhân lực. Theo Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), chiến lược này có thể tạo khoảng 10,4 triệu việc làm vào năm 2035, là kinh nghiệm đáng tham khảo đối với nhiều quốc gia trong khu vực.

Đầu tư để đón đầu "nền kinh tế bạc"

Theo Phó Giáo sư Catherine Earl, khi chăm sóc người cao tuổi được nhìn nhận như một ngành kinh tế thay vì chỉ là trách nhiệm của từng gia đình, Việt Nam sẽ ứng phó hiệu quả với quá trình già hóa dân số và tạo thêm một động lực tăng trưởng mới.

Bà đề xuất ba nhóm giải pháp gồm đào tạo linh hoạt tại nơi làm việc, mở rộng các chương trình đào tạo chính quy và thu hút có chọn lọc lao động có tay nghề cao trong lĩnh vực lão khoa.

Một trong những giải pháp là phát triển chứng chỉ vi mô (micro-credentials), các khóa đào tạo ngắn, tập trung vào kỹ năng thực hành và được công nhận ngay tại nơi làm việc.

ndo_br_z7977307829877-08998be93098228b787cdab2f8c2bc60.jpg
Việt Nam ứng phó với quá trình già hóa dân số.

Mô hình này đặc biệt phù hợp với Việt Nam khi khoảng 70% người cao tuổi hiện sinh sống ở khu vực nông thôn, nơi các dịch vụ chăm sóc chính thức còn thiếu, trong khi nhiều phụ nữ đã có kinh nghiệm chăm sóc nhưng chưa được công nhận bằng cấp hay kỹ năng nghề nghiệp.

Bên cạnh phát triển nguồn nhân lực, già hóa dân số cũng mở ra dư địa lớn cho AgeTech - các công nghệ dành cho người cao tuổi. Các nền tảng y tế số, công cụ giao tiếp trực tuyến và các giải pháp công nghệ hỗ trợ chăm sóc sẽ góp phần giúp người cao tuổi sống độc lập, khỏe mạnh hơn, đồng thời tạo cơ hội cho doanh nghiệp công nghệ và các startup phát triển.

Chính sách cần tập trung hỗ trợ các gia đình thông qua đào tạo kỹ năng, phát triển dịch vụ cộng đồng và phân chia trách nhiệm chăm sóc công bằng hơn giữa các thành viên trong gia đình, thay vì để phụ nữ tiếp tục gánh phần lớn công việc chăm sóc không được trả lương.

Có thể bạn quan tâm

Viện thẩm mỹ Kamly được quảng cáo cung cấp các dịch vụ làm đẹp bị yêu cầu dừng hoạt động từ 3/8. (Ảnh chụp màn hình)

Sở Y tế Hà Nội: Phòng khám đa khoa Kamly thực hiện các kỹ thuật chưa được Bộ Y tế phê duyệt

Liên quan phản ánh của báo chí về việc một cơ sở thẩm mỹ tư vấn truyền NMN, NAD+ và tế bào gốc chưa được cấp phép, Đoàn kiểm tra Sở Y tế Hà Nội đã yêu cầu Phòng khám đa khoa Kamly dừng hoạt động khám bệnh, chữa bệnh từ 18 giờ 30 phút ngày 3/8; phải tháo gỡ toàn bộ các nội dung quảng cáo không đúng theo quy định của pháp luật.

Các cơ quan chức năng phát hiện nhiều cơ sở sản xuất, kinh doanh răng giả trên địa bàn thành phố Hà Nội. (Ảnh: Diệu Linh)

Phát hiện nhiều vi phạm trong sản xuất, kinh doanh răng giả trên địa bàn Hà Nội

Qua bốn đợt kiểm tra, các đoàn kiểm tra của Sở Y tế Hà Nội đã phát hiện và xử lý vi phạm hành chính đối với 33/74 (44,6%) cơ sở sản xuất, kinh doanh thiết bị y tế thuộc loại B (răng giả); ban hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính, với tổng số tiền xử phạt lên đến hơn 1,3 tỷ đồng.

Bàn tay bệnh nhi sau khi được phẫu thuật tái tạo ngón cái.

Tái tạo ngón cái cho trẻ bằng chính ngón trỏ, mở ra cơ hội mới cho trẻ mắc dị tật bẩm sinh

Một bé 5 tuổi bị thiểu sản ngón cái ở cả hai bàn tay đã được các bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thực hiện phẫu thuật "cái hóa" - chuyển ngón trỏ thành ngón cái mới. Sau ca mổ đầu tiên, trẻ đã có thể cầm bút, dùng đũa và tự chăm sóc bản thân, mở ra hy vọng phục hồi chức năng cho những trường hợp dị tật ngón cái bẩm sinh nặng.

Ê-kíp bác sĩ Bệnh viện K phẫu thuật cho bệnh nhân. (Ảnh: THÁI HÀ)

Phát hiện ung thư thận từ cơn đau vùng thắt lưng

Người đàn ông 64 tuổi, đến bệnh viện khám sau nhiều ngày đau vùng thắt lưng, các bác sĩ phát hiện khối u thận phải kích thước khoảng 3cm, nghi ngờ ung thư biểu mô tế bào thận. Với khối u còn ở giai đoạn sớm, người bệnh được chỉ định cắt bán phần thận phải bằng phẫu thuật robot thay vì phải cắt bỏ toàn bộ quả thận như trước đây.

Các y, bác sĩ Trạm Y tế xã Ba Vì (thành phố Hà Nội) khám sức khỏe cho trẻ em trên địa bàn.

Đáp ứng nhu cầu khám, chữa bệnh của người dân

Sau hơn một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, ngành y tế Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh đã tạo được những chuyển biến tích cực từ công tác tổ chức bộ máy, quản lý, chỉ đạo điều hành cho đến việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

Ngày hội tư vấn vô sinh, hiếm muộn được Bệnh viện Bưu điện tổ chức ngày 1/8.

Kết hợp hỗ trợ sinh sản với di truyền ngăn ngừa nguy cơ truyền bệnh sang thế hệ sau

Bệnh viện Bưu điện khẳng định sẽ luôn đồng hành, không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng chuyên môn và dịch vụ để biến những điều tưởng chừng “không thể” thành “có thể”, giúp ngày càng nhiều gia đình vô sinh, hiếm muộn sớm tìm được hạnh phúc trọn vẹn, đón con yêu khỏe mạnh chào đời.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà (thứ 3 từ trái qua) khảo sát thực tế Dự án Bệnh viện đa khoa Cà Mau quy mô 1.200 giường.

Đồng hành gỡ “nút thắt”, nâng tầm y tế Cà Mau

Ngày 1/8, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng cho biết, sau khi đến khảo sát thực tế Dự án Bệnh viện đa khoa Cà Mau quy mô 1.200 giường và Bệnh viện Sản-Nhi Cà Mau, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà, cùng đoàn công tác của bộ có buổi làm việc với tỉnh về công tác y tế sau hợp nhất tỉnh.