Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Văn Tiến, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai cho biết, biến đổi khí hậu và hiện tượng nóng lên toàn cầu đang khiến thiên tai trên thế giới diễn biến ngày càng cực đoan, gia tăng cả về tần suất và cường độ. Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của thiên tai, với nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.
Theo ông Nguyễn Văn Tiến, năm 2024, thiên tai diễn biến đặc biệt khốc liệt, trong đó bão số 3 (Yagi) làm 345 người chết và mất tích, gần 400.000 ngôi nhà bị hư hỏng, tổng thiệt hại ước tính hơn 81.800 tỷ đồng. Sang năm 2025, thiên tai tiếp tục diễn biến bất thường, xác lập nhiều kỷ lục mới về bão và mưa lũ, khiến tổng thiệt hại kinh tế ước gần 104.000 tỷ đồng - mức cao nhất từ trước đến nay.
Đối với tỉnh Lai Châu, địa phương có địa hình chia cắt mạnh, thường xuyên chịu tác động của lũ quét, sạt lở đất, lũ ống, mưa lớn cục bộ, dông lốc, mưa đá và rét đậm, rét hại. Trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp, lực lượng cấp xã, thôn, bản ngày càng giữ vai trò quan trọng trong công tác phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.
Thực tế những năm gần đây cho thấy nhiều trưởng bản, người có uy tín đã trở thành lực lượng xung kích tại cơ sở, kịp thời cảnh báo, vận động người dân sơ tán, góp phần giảm thiểu thiệt hại về người. Tiêu biểu là anh Ma Seo Chứ, Trưởng thôn Kho Vàng, xã Cốc Lầu, tỉnh Lào Cai, đã kịp thời di dời 115 người tránh sạt lở đất; anh Mùa A Thi, Trưởng bản Háng Pu Xi, xã Xa Dung, tỉnh Điện Biên, đã trực tiếp vận động, sơ tán hơn 90 người đến nơi an toàn trước khi thiên tai xảy ra.
Lớp tập huấn tập trung trang bị cho đội ngũ trưởng bản, người có uy tín các kiến thức về nhận diện nguy cơ thiên tai, kỹ năng tuyên truyền, vận động cộng đồng, sơ cấp cứu ban đầu và kinh nghiệm thực tiễn trong phòng ngừa, ứng phó thiên tai. Đồng thời, đây cũng là dịp để các học viên trao đổi, chia sẻ những mô hình, cách làm hiệu quả, góp phần xây dựng cộng đồng chủ động thích ứng, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.
Ban tổ chức kỳ vọng sau khóa học, đội ngũ trưởng bản, người có uy tín sẽ tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa chính quyền và nhân dân, trở thành lực lượng nòng cốt trong công tác phòng ngừa, ứng phó và giảm nhẹ rủi ro thiên tai ngay từ cơ sở.
