Nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo nội sinh

Hằng năm, khi Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) công bố Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII), các quốc gia đều nhìn vào đó để thấy bức tranh phát triển dựa trên tri thức, khoa học và công nghệ của các nước.

Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam từ 25-26/9/2025, ông Daren Tang, Tổng Giám đốc Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) tham quan các mô hình công nghệ của sinh viên Học viện Bưu chính viễn thông.
Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam từ 25-26/9/2025, ông Daren Tang, Tổng Giám đốc Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) tham quan các mô hình công nghệ của sinh viên Học viện Bưu chính viễn thông.

Chỉ số này đã trở thành công cụ tham chiếu quan trọng, giúp nhận diện điểm mạnh, điểm yếu, từ đó hoạch định chính sách, phân bổ nguồn lực và tạo động lực cải cách. Những quốc gia có bước tiến nhanh trên bảng xếp hạng đều coi đổi mới sáng tạo là yếu tố then chốt, giúp nền kinh tế phục hồi sau khó khăn, duy trì tăng trưởng bền vững và nâng cao khả năng cạnh tranh.

Thực tế, có đến 77% quốc gia thành viên WIPO đã dùng kết quả GII để thiết kế chiến lược khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cho quốc gia mình.

Gần 10 năm qua, Việt Nam đã bền bỉ cải thiện thứ hạng Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu. Từ vị trí 59 năm 2016, đến năm 2024 nước ta đã vươn lên hạng 44/133 nền kinh tế, năm 2025 tiếp tục duy trì hạng 44/139.

Việc duy trì thứ hạng này trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu về đổi mới sáng tạo ngày càng khốc liệt cho thấy nỗ lực của Việt Nam trong việc nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo, khẳng định con đường phát triển dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số mà Đảng và Chính phủ đề ra là đúng đắn.

Năm nay, Việt Nam tiếp tục cải thiện thứ hạng đầu vào đổi mới sáng tạo (tập trung ở trụ cột Thể chế, Trình độ phát triển của thị trường và Trình độ phát triển của doanh nghiệp) và đầu ra đổi mới sáng tạo giữ vị trí cao hơn đầu vào (cải thiện ở các trụ cột Sản phẩm tri thức và công nghệ; Sản phẩm sáng tạo).

Theo đánh giá của các chuyên gia, Việt Nam luôn có kết quả đổi mới sáng tạo cao hơn so với mức độ phát triển phản ánh hiệu quả của các chính sách, nhất là thúc đẩy chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ mới và hội nhập chuỗi giá trị toàn cầu. Việt Nam tiếp tục đứng đầu về nhập khẩu công nghệ cao, xuất khẩu công nghệ cao phản ánh chủ trương hội nhập, hấp thụ và lan tỏa công nghệ, giúp doanh nghiệp học hỏi, nâng cao năng suất, cải thiện năng lực cạnh tranh...

image-1.jpg
Lễ bấm nút Liên minh Hợp tác Sở hữu trí tuệ và đổi mới sáng tạo trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam từ 25-26/9/2025 của ông Daren Tang (thứ 4 từ phải sang), Tổng Giám đốc Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO).

Trong khu vực ASEAN, Việt Nam đứng thứ 3, sau Singapore, Malaysia về thứ hạng Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu. Tuy nhiên, xếp hạng GII của Việt Nam vài năm gần đây có dấu hiệu chững lại. Điều đó cho thấy vai trò và đóng góp của đổi mới sáng tạo chưa tương xứng với mức độ phát triển quốc gia cũng như xu hướng chung của thế giới.

Các chỉ số về chất lượng quy định pháp luật và hiệu quả thực thi vẫn ở mức thấp; chi cho giáo dục, %/GDP giảm mạnh, tỷ lệ học sinh/giáo viên trung học, tỷ lệ sinh viên nước ngoài học tập trong nước đều ở mức thấp; hạ tầng công nghệ thông tin, bền vững sinh thái cũng chưa đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững…

Các chủ trương của Đảng trong các Nghị quyết gần đây như Nghị quyết số 57-NQ/TW, Nghị quyết số 59-NQ/TW, Nghị quyết số 68-NQ/TW, Nghị quyết số 193/2025/QH15 của Quốc hội, Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo và những chuyển biến tích cực, mạnh mẽ từ cuối năm 2024 trở lại đây được kỳ vọng sẽ tạo ra những đột phá về khoa học, công nghệ.

Các chuyên gia cho rằng, Việt Nam phải đặt mục tiêu nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo nội sinh, tập trung vào ba trụ cột then chốt là thể chế, nguồn nhân lực, hạ tầng khoa học, công nghệ.

Cần bảo đảm chính sách đi vào thực tiễn, từ ưu đãi dành cho hoạt động đổi mới sáng tạo, bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ đến cơ chế thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Thủ tục hành chính cần được tinh gọn, minh bạch hơn, doanh nghiệp thật sự là hạt nhân của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Cùng với đó, cần gia tăng đầu tư cho R&D và đổi mới công nghệ trong khu vực doanh nghiệp, khuyến khích tư nhân, nhất là các start-up công nghệ, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Việc xây dựng các trung tâm đổi mới sáng tạo, phòng thí nghiệm trọng điểm hay khu công nghệ cao sẽ tạo nền tảng vững chắc cho đổi mới sáng tạo.

Ngoài ra, cần thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số trong chính quyền địa phương và các ngành dịch vụ trọng yếu.

Trên cơ sở Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu đã công bố, các địa phương cần chủ động nắm bắt xu hướng chung của quốc gia cũng như thế giới để xây dựng chiến lược phát triển kinh tế-xã hội dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trên cơ sở lợi thế của địa phương.

Bộ Khoa học và Công nghệ cần tăng cường tuyên truyền, phổ biến và hướng dẫn, giúp các địa phương cách vận dụng Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu trong hoạch định chính sách và đánh giá hiệu quả thực hiện.

Có thể bạn quan tâm

Bà Phạm Thị Minh Hường tin tưởng cuộc bầu cử sẽ lựa chọn được những người thực sự có tâm, có tầm, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân.

Tin tưởng cuộc bầu cử sẽ lựa chọn được những người thực sự có tâm, có tầm

Bà Phạm Thị Minh Hường (kiều bào tại Lào) cho rằng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 không chỉ là ngày hội toàn dân mà còn là dấu mốc khẳng định sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc và sự vững mạnh của hệ thống chính trị Việt Nam trong kỷ nguyên mới.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: VIỆT DŨNG)

Công bố quyết định kiểm tra, giám sát đối với Ban Thường vụ Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh

Chiều 14/3, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Trưởng đoàn kiểm tra số 11 của Bộ Chính trị đã chủ trì Hội nghị công bố Quyết định kiểm tra, giám sát của Bộ Chính trị, Ban Bí thư năm 2026 đối với Ban Thường vụ Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh.

Cán bộ chạy xuồng đến tận những căn nhà ven sông để trao thẻ cử tri, mang lại niềm vui và sự an tâm cho bà con vùng sâu Cà Mau.

Linh hoạt tuyên truyền mang ngày hội non sông đến cử tri vùng sâu sông nước Cà Mau

Hướng tới bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp vào ngày 15/3, Cà Mau nỗ lực các khâu chuẩn bị. Tại một số xã , công tác tuyên truyền được triển khai với tinh thần trách nhiệm cao và sự linh hoạt để bảo đảm thông tin đến với mọi người dân, ngay cả ở những nơi khó khăn nhất.

[Video] Thời sự 24h ngày 14/3/2026: Sáng suốt lựa chọn những đại diện tiêu biểu, thực sự đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân

[Video] Thời sự 24h ngày 14/3/2026: Sáng suốt lựa chọn những đại diện tiêu biểu, thực sự đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Chủ tịch Quốc hội đề nghị cử tri cả nước, sáng suốt lựa chọn những đại biểu tiêu biểu về phẩm chất, năng lực, uy tín, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân; Sẽ cắt giảm tối thiểu 50% thời gian và chi phí liên quan đến nhà ở xã hội; Bạch Mã mưa gần 500mm chỉ trong một đêm.

Cán bộ, chiến sĩ Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An phối hợp địa phương, các lực lượng tuyên truyền, cổ động bầu cử bằng hình thức lưu động đến các bản, làng.

Sẵn sàng cho bầu cử nơi phên dậu Tổ quốc

Ngày mai (15/3), cùng với cử tri cả nước, cử tri tỉnh Nghệ An sẽ đi bỏ phiếu bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Ở các bản làng vùng biên tỉnh Nghệ An, công tác chuẩn bị cho ngày hội lớn của toàn dân cơ bản đã hoàn thành, không khí bầu cử rộn ràng, phấn khởi.

Các điểm bầu cử trên địa bàn tỉnh Tây Ninh đã sẵn sàng cho ngày hội lớn của toàn dân tộc

Mỗi lá phiếu góp phần đưa đất nước hùng cường, thịnh vượng

Hơn 2,6 triệu cử tri Tây Ninh đang hướng về ngày hội lớn của toàn dân tộc với tinh thần trách nhiệm và niềm tin sâu sắc. Mỗi lá phiếu thể hiện quyền, nghĩa vụ công dân và gửi gắm kỳ vọng vào các đại biểu xứng đáng, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân, góp phần xây dựng Tây Ninh cùng cả nước hùng cường, thịnh vượng

Đồng chí Lê Thành Đô, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại xã Thanh Nưa, tỉnh Điện Biên.

Điện Biên triển khai nhiều giải pháp bảo đảm điều kiện tốt nhất để cử tri bầu cử đầy đủ, thuận lợi

Khắc phục khó khăn do địa bàn rộng, nhiều xã vùng cao, vùng sâu, biên giới, giao thông đi lại còn khó khăn, Ủy ban Bầu cử tỉnh Điện Biên đã chỉ đạo triển khai nhiều giải pháp bảo đảm điều kiện tốt nhất để mọi cử tri đều được tham gia bầu cử đầy đủ và thuận lợi.

[Video] Những "chiến sĩ đặc biệt" trên trận tuyến bảo vệ ngày hội non sông

[Video] Những "chiến sĩ đặc biệt" trên trận tuyến bảo vệ ngày hội non sông

Để bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn cho ngày bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp sắp tới, tại Trung tâm Huấn luyện và sử dụng động vật nghiệp vụ, Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động, những "chiến sĩ đặc biệt"cùng với cán bộ huấn luyện ngày đêm, sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống phức tạp nhất.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và các đại biểu thăm gian trưng bày các ấn phẩm của Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật nhân Lễ giới thiệu bộ sách luật được thông qua tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV tổ chức tại Nhà xuất bản, ngày 24/2/2026.

Giải mã bộ máy vận hành quyền lực tối cao của quốc gia

Hướng tới ngày hội lớn của non sông, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật giới thiệu một số ấn phẩm chuyên sâu về tổ chức bộ máy nhà nước và hoạt động của Quốc hội Việt Nam thời gian qua. Đây là nền tảng tri thức quan trọng góp phần nâng cao nhận thức chính trị và củng cố niềm tin của cử tri vào Quốc hội.

Các tổ bầu cử trên địa bàn các phường, xã hoàn tất việc trang trí khu vực bỏ phiếu, bảo đảm trang nghiêm, đúng quy định.

[Ảnh] Phường, xã tại Thành phố Hồ Chí Minh sẵn sàng cho ngày bầu cử

Những ngày này, tại nhiều xã, phường trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, công tác chuẩn bị cho ngày bầu cử được triển khai khẩn trương, nghiêm túc. Từ việc trang trí khu vực bỏ phiếu, niêm yết danh sách cử tri, kiểm tra hòm phiếu đến bảo đảm an ninh trật tự... đều được hoàn tất, sẵn sàng cho ngày hội lớn của toàn dân.