Luật Thủ đô (sửa đổi): Mở không gian mới cho công nghiệp văn hóa Hà Nội

Bước vào kỷ nguyên mới với những yêu cầu, đòi hỏi mới, nhất là khi Hà Nội triển khai Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Luật Thủ đô cần có những cách tiếp cận mới.

Di sản văn hóa Hà Nội đang đứng trước cơ hội được khai thác, phát huy giá trị mạnh mẽ hơn nữa phục vụ cho phát triển.
Di sản văn hóa Hà Nội đang đứng trước cơ hội được khai thác, phát huy giá trị mạnh mẽ hơn nữa phục vụ cho phát triển.

Đối với lĩnh vực văn hóa, các quy định trong dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) lần này sẽ góp phần tháo gỡ những rào cản, tạo môi trường phát triển văn hóa nói chung, thúc đẩy công nghiệp văn hóa nói riêng.

Hà Nội đã đạt được nhiều thành tựu trong triển khai Luật Thủ đô (sửa đổi) 2024. Hàng loạt vấn đề được thể chế hóa bằng các nghị quyết của Hội đồng nhân dân (HĐND) thành phố, tiếp đó, được quyết liệt triển khai trên thực tế.

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, đại biểu Quốc hội Thành phố Hà Nội Nguyễn Phương Thủy, từ đó đến nay Bộ Chính trị đã ban hành nhiều Nghị quyết quan trọng, định hướng chiến lược cho các lĩnh vực phát triển then chốt. Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 17/3/2026 về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới đã đặt ra những yêu cầu rất cao đối với sự phát triển của Thủ đô. Trong lĩnh vực văn hóa, Nghị quyết số 02-NQ/TW nhấn mạnh Thủ đô Hà Nội là nơi hội tụ và lan tỏa tinh hoa văn hóa, trí tuệ và nguồn lực của đất nước; đặt văn hóa ở vị trí trung tâm của chiến lược phát triển kinh tế-xã hội, “Văn hiến-Bản sắc-Sáng tạo” là giá trị cốt lõi xuyên suốt, nguồn lực nội sinh và sức mạnh mềm, nền tảng hình thành bản lĩnh, trí tuệ và động lực phát triển. Thực tế này cần một khung thể chế có tầm nhìn và đủ sức tạo ra lợi thế cạnh tranh cho Hà Nội, không chỉ trong phạm vi quốc gia mà còn hướng tới tầm khu vực và quốc tế.

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đưa ra nhiều quy định về phát triển văn hóa-xã hội, tập trung từ Điều 18 đến Điều 20. Dự thảo Luật trao thẩm quyền cho HĐND thành phố ban hành danh mục di sản, khu vực, công trình kiến trúc có giá trị; quyết định chính sách huy động nguồn lực xã hội hóa, chế độ chi ngân sách, cơ chế tôn vinh cá nhân tiêu biểu và phát triển công nghiệp văn hóa; giao Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố quy định yêu cầu quản lý, bảo vệ, trùng tu, khai thác công trình kiến trúc có giá trị và thực hiện quản lý, cấp phép các hoạt động văn hóa, du lịch theo thẩm quyền.

Dự thảo Luật có những cách tiếp cận mới, như quy định về kiểm kê di sản trước khi di dời nhà máy, khu đô thị hoặc các khu vực giải tỏa. Điều này thể hiện sự coi trọng giá trị lịch sử, ký ức đô thị và có ý nghĩa rất lớn trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, đồng thời, việc xây dựng cơ chế đặc thù để huy động nguồn lực xã hội cho công nghiệp văn hóa mở ra cơ hội biến văn hóa thành một ngành kinh tế quan trọng.

Bên cạnh đó, nhiều điều Luật khác trong dự thảo quy định những chính sách, thủ tục về thu hút, ưu đãi đầu tư; phân cấp, phân quyền; cho phép thành phố tự chủ xây dựng những cơ chế, chính sách đặc thù cũng sẽ trực tiếp hoặc gián tiếp ảnh hưởng đến việc xây dựng, phát triển văn hóa, nhất là vấn đề khai thác văn hóa như một nguồn lực phục vụ phát triển nhanh, bền vững.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Xuân Tài nhận định, việc HĐND thành phố được chủ động xây dựng và ban hành chính sách riêng để tạo động lực, thúc đẩy phát triển văn hóa và thể thao, nhất là phát triển công nghiệp văn hóa sẽ tăng cường hiệu quả của công tác quản lý nhà nước. Mặt khác, việc phân quyền cho HĐND thành phố sẽ tạo cho Hà Nội tính chủ động, linh hoạt trong quản lý và ban hành chính sách. Các chính sách ban hành giúp tăng tính phù hợp với thực tiễn, bởi chính quyền địa phương hiểu rõ tình hình, đặc thù của cơ sở. Việc phân quyền sẽ giúp giảm được các thủ tục hành chính, giảm thời gian.

Đối với những cơ chế, chính sách đặc thù để bảo tồn các giá trị văn hóa, đồng thời thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp văn hóa và sáng tạo, điểm mới của Dự thảo Luật Thủ đô (2026) không chỉ tháo gỡ những điểm nghẽn, mà tạo ra định hướng mới, một khung thể chế mới để văn hóa có thể đóng vai trò dẫn dắt sự phát triển của đất nước.

Đây cũng là những điểm được các chuyên gia, người dân đồng thuận và đánh giá cao. Luật Thủ đô (sửa đổi) 2024 đã đưa ra quan điểm về triển khai các khu phát triển thương mại và văn hóa, trung tâm công nghiệp văn hóa với những ưu đãi thu hút đầu tư. Nhưng từ đó đến nay, các khu phát triển thương mại và văn hóa, trung tâm công nghiệp văn hóa mới đang bàn thảo, chưa được triển khai trên thực tế. Với việc phân cấp, phân quyền mạnh mẽ, ưu đãi đầu tư, Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) 2026 sẽ thúc đẩy hơn nữa việc phát triển công nghiệp văn hóa.

Đánh giá về vấn đề này, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa-xã hội của Quốc hội (khóa XV) cho biết: “Tôi đánh giá rất cao các chính sách liên quan công nghiệp văn hóa. Thực tế thời gian qua cho thấy, công nghiệp văn hóa đã có bước phát triển đáng kể và Hà Nội đang đóng vai trò dẫn dắt sự phát triển công nghiệp văn hóa của cả nước. Vì vậy, nếu có thêm các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ cho lĩnh vực này, vai trò đầu tàu và vai trò điều tiết của Hà Nội sẽ càng rõ nét hơn”.

Có thể bạn quan tâm

Nút giao Phạm Tu-Xa La đang được khẩn trương thi công sau nhiều năm chậm tiến độ vì vướng mắc giải phóng mặt bằng (Ảnh KHÁNH LÊ)

Chuyển động từ việc siết chặt kỷ luật công vụ

Việc thực hiện Chỉ thị số 09-CT/TU ngày 23/3/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi công vụ; siết chặt kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm của cán bộ, nhất là người đứng đầu trong giai đoạn phát triển mới của Thủ đô, đã đạt được những kết quả tích cực.

Nỗ lực cho mục tiêu tăng trưởng hơn 11%

Sáu tháng đầu năm 2026, tăng trưởng GRDP của Hà Nội đạt 8,22%. Đây là kết quả tích cực, tuy nhiên, vẫn chưa đạt kịch bản tăng trưởng đã đề ra. Từ nay đến cuối năm, thành phố cần sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, phát huy mọi động lực tăng trưởng, nhất là các động lực mới.

Đại diện Viettel thực hiện thao tác hướng dẫn người dân sử dụng các công cụ chuyển đổi số trong quản lý, kinh doanh ở quy mô hộ gia đình.

Đồng hành cùng nhân dân chuyển đổi số trong kinh doanh

Để hỗ trợ người dân hoạt động trong lĩnh vực có nhu cầu lớn đối với công cụ quản lý bán hàng, thanh toán số, hóa đơn điện tử, chữ ký số và quảng bá thương hiệu, phường Cửa Nam đã phối hợp Sở Khoa học và Công nghệ tiếp cận các giải pháp số phục vụ kinh doanh.

Đoàn Thanh niên xã Ô Diên trong ngày ra quân rửa xe, bán nước gây quỹ tri ân các thương binh, liệt sĩ trên địa bàn.

Tuổi trẻ tri ân bằng những việc làm thiết thực

Hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026), nhiều cơ sở Đoàn ở Hà Nội đã chủ động xây dựng các mô hình gây quỹ, hỗ trợ chăm sóc sức khỏe, đồng hành cùng người có công trong đời sống hằng ngày. Các mô hình này thu hút đông đảo đoàn viên tham gia và huy động được sự chung tay của cộng đồng.

Tăng mức hỗ trợ bữa ăn học đường

Tại kỳ họp thứ 5, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa 17 đã thông qua Nghị quyết quy định cơ chế hỗ trợ bữa ăn bán trú cho học sinh tiểu học từ năm học 2026-2027. Với chính sách mới này, mức hỗ trợ bữa ăn bán trú cho học sinh tiểu học trên địa bàn được tăng lên hơn 30%.

Vận hành hiệu quả hệ thống thoát nước

Sau thời gian khẩn trương thi công, các công trình, dự án thoát nước được đầu tư theo lệnh xây dựng khẩn cấp trên địa bàn Thành phố Hà Nội đã hoàn thành hoặc hoàn thành các hạng mục chính phục vụ thoát nước, nhưng việc khớp nối giữa công trình cũ-mới và công tác vận hành điều tiết hệ thống còn hạn chế.

Một số hồ sơ, kỷ vật của các cán bộ đi B tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III, Hà Nội. (Ảnh: MINH DUY)

Hồ sơ, kỷ vật của cán bộ đi B: Lưu giữ những ký ức thanh xuân của một thế hệ vì Tổ quốc

Trung tâm Lưu trữ quốc gia III đang lưu giữ hơn 72.000 hồ sơ, kỷ vật của cán bộ đi B. Khối tài liệu lưu trữ quốc gia có giá trị đặc biệt này không chỉ phục vụ nghiên cứu lịch sử, mà còn là nguồn tư liệu gốc vô giá để xác minh, giải quyết chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Vũ Thu Hà trả lời chất vấn tại nghị trường về an toàn thực phẩm.

HĐND thành phố Hà Nội tái chất vấn về vệ sinh an toàn thực phẩm: Rõ trách nhiệm để tạo chuyển biến

Sáng 15/7, trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 5 (kỳ họp thường lệ giữa năm 2026), Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa 17, nhiệm kỳ 2026-2031 đã tiến hành tái chất vấn và chất vấn 2 nhóm lĩnh vực. Trong đó, nội dung thực hiện tái chất vấn là về an toàn thực phẩm gắn với việc triển khai bữa ăn bán trú trong trường học.

Hà Nội khai mạc kỳ họp thứ 5 Hội đồng nhân dân thành phố khóa XVII.

Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội sẽ chất vấn hai vấn đề “nóng” tại kỳ họp thứ 5

Sáng 14/7, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa XVII đã khai mạc kỳ họp thứ 5, kỳ họp thường lệ giữa năm. Kỳ họp xem xét 51 nội dung, gồm 16 báo cáo và 35 dự thảo nghị quyết. Cũng tại kỳ họp này, Hội đồng nhân dân thành phố sẽ tổ chức phiên chất vấn và trả lời chất vấn vào ngày 15/7.

Một góc Khu công nghệ cao Hòa Lạc (Ảnh PHẠM HÙNG)

Xây dựng hệ sinh thái đồng bộ cho Khu công nghệ cao Hòa Lạc

Dù đã được quan tâm đầu tư cùng các cơ chế chính sách vượt trội, nhưng đến nay, Khu công nghệ cao Hòa Lạc phát triển chưa tương xứng với kỳ vọng. Những vướng mắc về hạ tầng, mô hình đầu tư, quản lý cần sớm giải quyết dứt điểm để tạo động lực mới cho tăng trưởng.

Đại lộ Thăng Long, Thành phố Hà Nội.

Hoàn thiện hạ tầng, mở rộng không gian phát triển

Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm là đồ án có chiến lược phát triển toàn diện với triết lý mang tính đột phá. Đặc biệt, trong quy hoạch này, việc hoạch định và những bước đi trong phát triển hạ tầng được xác định là cốt lõi với vai trò dẫn dắt.

Công trường thi công dự án cầu Tứ Liên (Ảnh THỦY NGUYÊN)

Đầu tư công tạo đà tăng trưởng bứt phá

Thời gian qua, thành phố Hà Nội đã quyết liệt đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, tạo đà bứt phá tăng trưởng kinh tế. Nửa đầu năm 2026, giải ngân vốn đầu tư công của Hà Nội đã đạt 64.000 tỷ đồng, đạt hơn 53% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, là tỷ lệ cao nhất trong cùng kỳ nhiều năm trở lại đây.

Các đồng chí lãnh đạo xã Phú Nghĩa thăm hỏi, động viên thân nhân liệt sĩ và lực lượng làm nhiệm vụ tại điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN.

Đẩy nhanh công tác thu nhận mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ

Các địa phương trên địa bàn thành phố Hà Nội đang khẩn trương triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Hoạt động này góp phần đẩy nhanh quá trình xác định danh tính hài cốt liệt sĩ bằng khoa học-công nghệ và hiện thực hóa mong mỏi của nhiều gia đình sau hàng chục năm chờ đợi.

Hà Nội tặng quà cho vị khách thứ 5 triệu đến Thủ đô năm 2026.

Tăng lực hút với khách du lịch quốc tế

Chỉ trong nửa đầu năm 2026, Hà Nội đã đón 5 triệu khách quốc tế. Nhận thấy thu hút khách quốc tế còn nhiều dư địa tăng trưởng, thành phố tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp: Quảng bá, nâng cao chất lượng sản phẩm, nhân lực... để trở thành điểm đến nổi bật của khu vực.

Lực lượng chức năng phường Vĩnh Tuy xử lý vi phạm trật tự đô thị.

Phường Vĩnh Tuy khơi thông điểm nghẽn hạ tầng

Là địa bàn có mật độ dân cư đông đúc, trong khi cơ sở hạ tầng kỹ thuật còn nhiều hạn chế, chưa đồng bộ, phường Vĩnh Tuy xác định đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng để đầu tư xây dựng các dự án phát triển hạ tầng là giải pháp đột phá, tạo điều kiện thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nhanh, bền vững.

Dự án cầu Tứ Liên được kỳ vọng mở rộng không gian phát triển đô thị, kết nối hai bờ sông Hồng và tạo diện mạo mới cho Thủ đô Hà Nội trong tương lai.

[Ảnh] Dự án cầu Tứ Liên tăng tốc tiến độ

Những ngày này, các kỹ sư, công nhân đang miệt mài thi công ngày đêm trên công trường dự án cầu Tứ Liên (Thành phố Hà Nội). Trong điều kiện không thuận lợi khi nước sông Hồng đang lên cao, đơn vị thi công đã chủ động các phương án để bảo đảm tiến độ dự án.