Việt Nam có hệ thống 1.665 bệnh viện từ tuyến Trung ương về đến địa phương gồm cả các cơ sở y tế công lập và ngoài công lập. Mỗi năm tiếp nhận, thực hiện khám, chữa bệnh cho hàng chục triệu lượt người dân.
Những năm qua, nhờ sự quan tâm chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ Y tế, Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá đã hỗ trợ các bộ, ngành, các tỉnh, thành phố thúc đẩy việc tổ chức thực hiện quy định cấm hút thuốc theo đúng Luật Phòng chống tác hại thuốc lá tại các địa điểm công cộng trong đó cơ sở y tế là địa điểm cấm hút thuốc lá hoàn toàn trong cả khuôn viên cơ sở.
Khảo sát thực tế, các cơ sở y tế cũng đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp như: gắn biển “cấm hút thuốc”; xây dựng quy chế nội bộ, gắn trách nhiệm của cán bộ y tế trong việc duy trì môi trường sạch - không khói thuốc; tư vấn tác hại thuốc lá và cai nghiện thuốc lá cho người bệnh và người nhà… Nhờ vậy, hàng triệu lượt bệnh nhân, người nhà, nhân viên y tế đã và đang được hưởng lợi ích từ môi trường y tế trong lành, không khói thuốc.
Các hoạt động đã tạo sự thay đổi lớn về nhận thức, ý thức trách nhiệm và hành vi của các lãnh đạo các đơn vị đến các cán bộ công chức, viên chức, người lao động và người dân đối với việc tuân thủ các quy định cấm hút thuốc tại cơ sở y tế, bảo đảm tạo môi trường không khói thuốc lá và giảm thiểu các nguy cơ sức khoẻ cho người dân.
Theo kết quả báo cáo sau hơn 10 năm thực hiện các quy định về môi trường không khói thuốc, tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động giảm đáng kể tại hầu hết các địa điểm công cộng trong đó tại cơ sở y tế đã giảm từ 23,6% (năm 2010) xuống 21,3% (năm 2023).
Đáng chú ý, với sự hỗ trợ của Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá, nhiều cán bộ y tế tại các bệnh viện được đào tạo, tập huấn về tư vấn, điều trị cai nghiện thuốc lá. Cung cấp dịch vụ tư vấn cai nghiện thuốc lá miễn phí qua tổng đài 1800 6606 (Bệnh viện Bạch Mai) cùng với hệ thống phòng tư vấn trực tiếp tại 10 bệnh viện tuyến trung ương và địa phương đã giúp hàng nghìn người bỏ thuốc.
Tiến sĩ, bác sĩ Hà Anh Đức Phó Chủ tịch Hội đồng Y khoa Quốc gia, Cục trưởng Cục quản lý khám, chữa bệnh, Giám đốc Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá (Bộ Y tế) chia sẻ: cơ sở y tế, hơn bất kỳ nơi nào khác, cần phải là một môi trường trong lành tuyệt đối để bảo vệ người bệnh, nhân viên y tế và người nhà bệnh nhân. Từ năm 2012, Quốc hội đã ban hành Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, trong đó quy định cấm hút thuốc lá hoàn toàn trong khuôn viên cơ sở y tế.
Mặc dù công tác này trong những năm qua đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận, việc thực thi vẫn còn chưa hiệu quả ở một số nơi. Chính vì vậy mới đây Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá phối hợp Báo Sức khoẻ và Đời sống tổ chức phát động Cuộc thi “Cơ sở y tế không khói thuốc lá” nhằm tiếp tục phát huy những thành quả đã đạt được, đồng thời phát hiện, tôn vinh và nhân rộng những mô hình, sáng kiến hiệu quả trong việc xây dựng cơ sở y tế không khói thuốc trên toàn quốc. Ban Tổ chức kỳ vọng cuộc thi sẽ tạo ra động lực thi đua lành mạnh, biến việc thực thi quy định trở thành một mục tiêu để phấn đấu và sáng tạo.
Có thể khẳng định phong trào xây dựng cơ sở y tế không khói thuốc đã và đang tiếp tục góp phần giảm tỷ lệ hút thuốc, giảm phơi nhiễm khói thuốc thụ động, nâng cao hình ảnh ngành y tế và mang lại môi trường khám, chữa bệnh xanh-sạch-đẹp cho người dân.
Ban Tổ chức mong muốn tất cả các cơ sở y tế sẽ tích cực tham gia cuộc thi và ngày càng thực hiện tốt hơn, có nhiều sáng kiến hơn trong công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá và thực hiện môi trường không khói thuốc. Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ nguồn lực và phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, các tỉnh, thành phố để phong trào “Cơ sở y tế không khói thuốc lá” lan tỏa sâu rộng, bền vững.
