Khoảng 1 giờ 30 phút ngày 18/5, lũ quét bất ngờ đổ xuống thôn Phiêng Khăm, xã Yến Dương từ trên núi cao. Đau xót nhất là nhà anh Lý Học Vượng bị cuốn trôi hoàn toàn. Mẹ vợ anh Vượng là bà Triệu Thị Đặng bị lũ cuốn, thương tích nặng dẫn đến thiệt mạng. Anh Vượng bị lũ cuốn mất tích.
Vẫn chưa hết bàng hoàng, chị Lý Thị Đào không thể tin chỉ trong tích tắc, chị đã mất đi hai người thân yêu trong sự cố này. May mắn nhất là những đứa con của chị vẫn an toàn. Trong Nhà họp thôn, những ánh mắt thất thần của người dân đi kèm nước mắt khi chứng kiến thi thể những nạn nhân thiệt mạng vì lũ quét mới được tìm thấy.
Trước đó, khoảng 23 giờ 30 phút ngày 17/5, lũ quét cũng tràn về thôn Tẩn Lượt, xã Đồng Phúc, cướp đi sinh mạng của bà Dương Thị Mùi và ông Nguyễn Văn Bắc. Theo anh Dương Hồng Phong (người dân trong thôn), sau một tiếng động lớn, nước cuốn theo đất đá ồ ạt tràn về. Ông Đồng Hoàng Hanh cho biết: “Tôi gần 70 tuổi nhưng chưa từng chứng kiến lũ quét lớn thế này. Sạt lở từ trên núi đã cuốn theo những tảng đá to như căn nhà”.
Trong ngày 18/5, các lực lượng chức năng của tỉnh Bắc Kạn, huyện Ba Bể và hai xã Đồng Phúc, Yến Dương đã tập trung cho triển khai cứu hộ, cứu nạn. Đến trưa cùng ngày, thi thể các nạn nhân đã được tìm thấy, bàn giao cho gia đình an táng theo phong tục địa phương.
Tại hai thôn Phiêng Khăm và Tẩn Lượt, những gì còn nhìn thấy là đồ đạc bị lũ cuốn trôi, mắc trong những bờ suối, gốc cây… Hàng trăm héc-ta trồng bí xanh thơm đặc sản đang vào thời kỳ thu hoạch ngập trong nước lũ, thiệt hại hoàn toàn. Thống kê sơ bộ cho thấy, ngoài bốn nạn nhân thiệt mạng, lũ quét còn làm gãy tay chị Lý Thị Đào; gây thương tích cho ông Lý Học Phi ở thôn Phiêng Khăm. Đường bê-tông kết nối từ Tỉnh lộ 258 đến Quốc lộ 279 bị sạt lở ta-luy âm; đường vòng hồ Ba Bể có nhiều đá lăn từ núi xuống; Tỉnh lộ 253 đoạn qua thôn Nà Gia, xã Hà Hiệu bị ngập sâu; cầu tràn Cốc Đông, thôn Nà Khao, xã Phúc Lộc bị hư hỏng; năm cầu cứng, hai cầu treo, hai tràn liên hợp, ba kè suối ở xã Địa Linh bị hư hại nặng.
Trên địa bàn xã Địa Linh bị gãy ba cột điện; một số thôn vùng thấp tại xã Quảng Khê, Đồng Phúc bị cô lập tạm thời. Ước tính 500 ha hoa màu đã bị lũ cuốn trôi, ngập úng, hư hỏng. Hợp tác xã Nhung Lũy (xã Yến Dương) có 90 con bò bị lũ làm sổng, chết.
Theo người dân, đây là lần đầu tiên địa phương xảy ra lũ quét lớn như vậy. Ngay sau khi lũ rút, lực lượng tại chỗ và nhân dân đã tập trung triển khai khắc phục hậu quả, dọn dẹp bùn đất tại các hộ dân và trụ sở chính quyền.
Sau khi lũ xảy ra, việc tiếp cận hiện trường hai thôn rất khó khăn do giao thông bị chia cắt. Lãnh đạo huyện Ba Bể đã chia hai đoàn công tác di chuyển bằng các phương tiện và đi bộ để đến hiện trường chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả. Theo Bí thư Huyện ủy Dương Ngọc Thuyết, bằng mọi cách, mọi đường phải nỗ lực đến nơi sớm nhất để giúp nhân dân. Đoàn công tác do Bí thư Huyện ủy Dương Ngọc Thuyết dẫn đầu đã có mặt từ sáng sớm tại thôn Tẩn Lượt, trong khi Đoàn công tác do Chủ tịch UBND huyện Nông Ngọc Duyên dẫn đầu cũng kịp thời đến Phiêng Khăm.
Sau khi thăm hỏi, động viên, hỗ trợ các gia đình có người thân thiệt mạng, mất tích, lãnh đạo huyện đã trực tiếp chỉ đạo triển khai khắc phục hậu quả. Theo Chủ tịch UBND huyện Nông Ngọc Duyên, huyện chỉ đạo khẩn trương thực hiện khắc phục hậu quả theo phương châm 4 tại chỗ, đồng thời cắm biển cảnh báo, cấm người và phương tiện lưu thông qua các khu vực sạt lở. Huyện cũng theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết để thông tin, hướng dẫn người dân ứng phó kịp thời, kiên quyết không để xảy ra tình trạng thiệt hại chồng thiệt hại.
Để khắc phục hậu quả, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Kạn Nguyễn Đăng Bình đã trực tiếp đến hiện trường, thăm hỏi, động viên các gia đình có người thân bị nạn. Tại hiện trường, đồng chí Bình yêu cầu huy động tối đa lực lượng hỗ trợ người dân di dời đồ đạc, dọn dẹp, vệ sinh môi trường để sớm ổn định cuộc sống.
Trong ngày 18/5, Công an tỉnh Bắc Kạn huy động 20 cán bộ, chiến sĩ thuộc Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu hộ, cứu nạn chia làm hai tổ hỗ trợ người dân tại hai thôn. Sở Y tế Bắc Kạn cũng lập hai đoàn công tác đến hiện trường tìm giải pháp khắc phục thiệt hại tại Trạm Y tế xã Đồng Phúc và xã Yến Dương. Đồng thời, chỉ đạo đội cơ động phun khử khuẩn phòng chống dịch bệnh, hướng dẫn người dân xử lý nước sinh hoạt và tặng thuốc thiết yếu cho người dân.
Trước diễn biến thời tiết phức tạp, tỉnh Bắc Kạn đã phát đi cảnh báo các khu vực có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất trong thời gian sắp tới. Đó là các xã: Đồng Lạc, Xuân Lạc, Nam Cường, Yên Thịnh, Quảng Bạch…của huyện Chợ Đồn; các xã Mỹ Phương, Chu Hương, Khang Ninh, Cao Thượng… của huyện Ba Bể; Trung Hòa, Cốc Đán, Thượng Ân… của huyện Ngân Sơn; Công Bằng, Giáo Hiệu, Cổ Linh… của huyện Pác Nặm; Đôn Phong, Lục Bình, Vi Hương… của huyện Bạch Thông; Kim Hỷ, Lương Thượng… của huyện Na Rì; Thanh Mai, Thanh Vận của huyện Chợ Mới.
Hiện tỉnh Bắc Kạn đang tập trung tối đa nhân lực, vật lực hỗ trợ người dân hai thôn Phiêng Khăm và Tẩn Lượt sớm khắc phục hậu quả ổn định cuộc sống. Tỉnh cũng chỉ đạo thống kê chi tiết thiệt hại để lên phương án hỗ trợ và nghiên cứu bố trí tái định cư cho những hộ dân có nhà cửa nằm trong vùng nguy cơ sạt lở đất.
