Khắc phục hậu quả chiến tranh là ưu tiên trong quan hệ hợp tác quốc phòng Việt Nam-Hoa Kỳ

Sau Lễ đón chính thức tại Trụ sở Bộ Quốc phòng, hai Bộ trưởng đã tiến hành hội đàm.

Phát biểu tại hội đàm, Đại tướng Phan Văn Giang nhấn mạnh, chuyến thăm Việt Nam lần này của Ngài Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ có ý nghĩa quan trọng, diễn ra trong thời điểm hai nước kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1995-2025), góp phần thúc đẩy hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững Việt Nam-Hoa Kỳ, cũng như hợp tác quốc phòng song phương hai nước.

Hai Bộ trưởng thống nhất nhận định, thời gian qua, hợp tác quốc phòng Việt Nam-Hoa Kỳ đã được triển khai phù hợp với chỉ đạo của Lãnh đạo cấp cao hai nước, hai Bộ Quốc phòng cũng như các văn bản, thỏa thuận đã ký kết, trong đó có Bản ghi nhớ về thúc đẩy hợp tác quốc phòng song phương (năm 2011) và Cập nhật Tuyên bố Tầm nhìn chung Việt Nam-Hoa Kỳ về hợp tác quốc phòng (năm 2024), đạt nhiều kết quả tích cực, nổi bật trên các lĩnh vực: Trao đổi đoàn, tiếp xúc các cấp, nhất là cấp cao; các cơ chế đối thoại-tham vấn được duy trì định kỳ, luân phiên tại mỗi nước; hợp tác đào tạo, gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc, quân y, hỗ trợ nhân đạo/cứu trợ thảm họa; hợp tác quân, binh chủng, công nghiệp quốc phòng tiếp tục được thúc đẩy; phối hợp trong các cơ chế đa phương khu vực, nhất là Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN mở rộng (ADMM+).

Đại tướng Phan Văn Giang trân trọng cảm ơn Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ đã duy trì hỗ trợ đào tạo tiếng Anh và các chuyên ngành, trong đó có gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc cho quân nhân Việt Nam thông qua các khóa học, tập huấn, hội nghị, hội thảo ở trong và ngoài nước. Các trang thiết bị và cơ sở hạ tầng do Hoa Kỳ hỗ trợ đã góp phần quan trọng nâng cao năng lực tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc của Việt Nam.

Đại tướng nhấn mạnh, hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh tiếp tục là điểm sáng, được lãnh đạo cấp cao hai nước cam kết mạnh mẽ, cụ thể trên ba nội dung:

Hợp tác khắc phục hậu quả bom mìn, chất độc hóa học sau chiến tranh tiếp tục được triển khai. Đại tướng đánh giá cao việc Hoa Kỳ công bố khoản hỗ trợ mới trị giá 130 triệu USD dành cho Dự án Xử lý ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa, nâng tổng mức viện trợ không hoàn lại của Chính phủ Hoa Kỳ từ 300 triệu USD lên 430 triệu USD.

Đặc biệt, ngày 31/10/2025, Thứ trưởng Quốc phòng Việt Nam và Ngài Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam thay mặt Bộ Chiến tranh và Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã ký Bản ghi nhớ về Tăng cường hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh. Đây là dấu mốc quan trọng, tạo nền tảng vững chắc để hai bên tiếp tục thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực này.

Hoạt động tìm kiếm quân nhân Hoa Kỳ mất tích trong chiến tranh ở Việt Nam (MIA) được triển khai hiệu quả. Đến nay, sau 160 đợt hoạt động hỗn hợp, Việt Nam đã trao trả cho Hoa Kỳ tổng số 994 hòm đựng hài cốt, trong đó phía Hoa Kỳ thông báo đã kết luận nhận dạng được 740 trường hợp. Đây là thành quả thể hiện sự nỗ lực của cả hai nước trong suốt hơn 50 năm qua.

Việt Nam đánh giá cao các thông tin, tài liệu liên quan đến bộ đội Việt Nam hy sinh, mất tin, mất tích trong chiến tranh do Hoa Kỳ cung cấp, cũng như hỗ trợ của Hoa Kỳ trong nâng cao năng lực giám định hài cốt chiến tranh.

Từ khi hai bên ký Bản ghi nhớ về hợp tác trong lĩnh vực này vào tháng 7/2021 đến nay, các cơ quan chức năng Bộ Quốc phòng Việt Nam đã xác minh 44/45 bộ hồ sơ thông tin tiếp nhận từ phía Hoa Kỳ và hiện đang tiếp tục tích cực triển khai tìm kiếm.

Để tiếp tục thúc đẩy hợp tác quốc phòng, trên cơ sở các văn bản, thỏa thuận đã ký kết, hai bên thống nhất tập trung vào một số nội dung: Trao đổi đoàn các cấp, tiếp tục triển khai hiệu quả các cơ chế đối thoại-tham vấn đã có; hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh; hợp tác quân, binh chủng, công nghiệp quốc phòng, đào tạo, quân y, hỗ trợ nhân đạo/cứu trợ thảm họa, an ninh mạng, gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc..., tiếp tục phối hợp trong các cơ chế quốc phòng đa phương, nhất là trong khuôn khổ ADMM+.

Đại tướng Phan Văn Giang mong muốn Hoa Kỳ tiếp tục hỗ trợ Bộ Quốc phòng Việt Nam trong đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao; chia sẻ kinh nghiệm trong lĩnh vực an ninh mạng. Việt Nam sẵn sàng mời các sĩ quan Hoa Kỳ sang học tiếng Việt và tham gia khóa Quan chức quốc phòng quốc tế tại Việt Nam.

Về hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh, đề nghị Hoa Kỳ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực khắc phục hậu quả bom mìn, chất độc hóa học sau chiến tranh; hoàn tất quy trình nội bộ để bảo đảm các nguồn vốn viện trợ không hoàn lại được thực hiện như đã thống nhất, bao gồm khoản ngân sách bổ sung 130 triệu USD cho dự án sân bay Biên Hòa. Tiếp tục hợp tác tìm kiếm bộ đội Việt Nam hy sinh, mất tin, mất tích trong chiến tranh. Việt Nam cam kết tiếp tục phối hợp chặt chẽ và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất cho hoạt động MIA, nhằm bảo đảm nỗ lực của hai bên đẩy nhanh công tác tìm kiếm đạt hiệu quả cao nhất.

Hai Bộ trưởng đã chia sẻ về tình hình thế giới, khu vực và những vấn đề cùng quan tâm, Việt Nam đánh giá cao việc Hoa Kỳ cử quan chức quốc phòng cấp cao cùng các trang thiết bị quốc phòng hiện đại tham gia trưng bày tại Triển lãm Quốc phòng quốc tế Việt Nam 2024, góp phần vào thành công chung của sự kiện.

Bộ Quốc phòng có kế hoạch tiếp tục tổ chức Triển lãm Quốc phòng quốc tế Việt Nam lần thứ 3 vào cuối năm 2026; mong Ngài Bộ trưởng, Lãnh đạo Bộ Chiến tranh và các doanh nghiệp quốc phòng Hoa Kỳ tiếp tục ủng hộ, tham gia.

Về phần mình, Ngài Pete Hegseth trân trọng cảm ơn sự đón tiếp nồng nhiệt của Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam. Chuyến thăm lần này khẳng định tầm quan trọng của mối quan hệ quốc phòng song phương, phù hợp với quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện vì hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững.

Ngài Pete Hegseth nhấn mạnh, hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh tiếp tục là ưu tiên hàng đầu trong tổng thể quan hệ hợp tác quốc phòng song phương, góp phần xây dựng lòng tin giữa hai nước, hai quân đội và nhân dân hai nước.

Hoa Kỳ ủng hộ một nước Việt Nam hòa bình, thịnh vượng, thúc đẩy quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam-Hoa Kỳ góp phần duy trì hòa bình, ổn định ở khu vực Châu Á-Thái Bình Dương và trên thế giới.

Ngài Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ trân trọng cảm ơn sự hỗ trợ, giúp đỡ tích cực của Bộ Quốc phòng và Chính phủ Việt Nam trong hoạt động tìm kiếm quân nhân Hoa Kỳ mất tích trong chiến tranh ở Việt Nam (MIA).

Kết thúc hội đàm, hai bên đã trao đổi kỷ vật chiến tranh.