Họp báo quốc tế về sửa đổi, bổ sung Hiến pháp và triển khai mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp

Chủ trì họp báo có các đồng chí: Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Phạm Tất Thắng; Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Quốc hội Nguyễn Phương Thủy; Thứ trưởng Nội vụ Trương Hải Long; Thứ trưởng Ngoại giao Lê Anh Tuấn; Thứ trưởng Tài chính Hồ Sỹ Hùng.

Cùng dự, có đại diện các ban, bộ, ngành Trung ương, trưởng các cơ quan đại diện nước ngoài, các tổ chức quốc tế tại Việt Nam, phóng viên trong nước và quốc tế.

Sự kiện mang ý nghĩa lịch sử, tạo nền tảng pháp lý vững chắc

Tại họp báo, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Phạm Tất Thắng cho biết, Kỳ họp thứ 9 Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa 15 đã thông qua với số phiếu rất cao Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương sửa đổi, theo đó xác lập mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp (cấp tỉnh và cấp xã) thống nhất trong cả nước, phân định rõ nhiệm vụ, thẩm quyền và cơ cấu tổ chức bộ máy của từng cấp chính quyền.

Ông Phạm Tất Thắng nhấn mạnh, đây là sự kiện lớn, mang ý nghĩa lịch sử, tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp lần đầu tiên được tổ chức ở Việt Nam, phục vụ việc thực hiện các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước về phát triển đất nước trên các lĩnh vực, bảo đảm quốc phòng-an ninh, hội nhập quốc tế.

Mặt khác, đây là vấn đề được cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân Việt Nam rất quan tâm với sự đồng tình ủng hộ, đánh giá rất cao và sẽ được thực hiện đồng bộ từ ngày 1/7/2025.

"Có thể nói, Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương sửa đổi là nhiệm vụ quan trọng, cần thiết và chiến lược nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước, hoàn thiện hệ thống chính trị và pháp luật, đồng thời thể hiện ý chí và nguyện vọng của Nhân dân trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam", ông Phạm Tất Thắng nêu rõ.

Do đó, ông Phạm Tất Thắng bày tỏ mong muốn: "Các cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam, các tổ chức quốc tế sẽ hiểu thêm, tích cực phối hợp, ủng hộ chúng tôi thực hiện thắng lợi một chủ trương lớn, có ý nghĩa lịch sử của Đảng, Nhà nước Việt Nam...".

Những nội dung cơ bản

Tại họp báo, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Quốc hội Nguyễn Phương Thủy đã trình bày những nội dung cơ bản của Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013; Thứ trưởng Nội vụ Trương Hải Long trình bày việc triển khai mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp tại Việt Nam từ ngày 1/7/2025.

Về nội dung cơ bản, bà Nguyễn Thị Phương Thủy cho biết, Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam số 203/2025/QH15 vừa được Quốc hội thông qua gồm 2 điều, trong đó: Điều 1 sửa đổi, bổ sung 5/120 điều của Hiến pháp hiện hành (gồm Điều 9, Điều 10, khoản 1 Điều 84, Điều 110 và Điều 111); Điều 2 quy định về hiệu lực thi hành và điều khoản chuyển tiếp.

Thứ trưởng Nội vụ Trương Hải Long cho biết, việc tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình 2 cấp là chủ trương, chính sách lớn, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Việt Nam, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền giữa Trung ương và địa phương và giữa các cấp chính quyền địa phương, tăng cường tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các cấp chính quyền, đặc biệt là cấp xã - nơi gần dân, sát dân và trực tiếp phục vụ người dân.

"Việc sắp xếp đơn vị hành chính, từ 63 tỉnh, thành phố còn 34 tỉnh, thành phố cùng với tổ chức bộ máy chính quyền địa phương tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả sẽ tác động rất tích cực đối với đất nước, là cơ hội để tái cấu trúc lại không gian phát triển, tạo ra cơ hội cạnh tranh tốt hơn trong khu vực và trên trường quốc tế trong thời gian tới", Thứ trưởng Trương Hải Long nhấn mạnh.

Tạo thêm động lực, kỳ vọng lớn hơn cho nhà đầu tư

Trả lời câu hỏi của phóng viên về những tác động đối với môi trường đầu tư, kinh doanh của doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam, Thứ trưởng Tài chính Hồ Sỹ Hùng nhấn mạnh, việc tinh giản biên chế, sắp xếp tổ chức bộ máy trong khu vực công hiện nay là rất cần thiết và đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Tuy nhiên, đây không phải là mục tiêu cuối cùng, mà chỉ là hệ quả của một mục tiêu lớn hơn.

Đó là xây dựng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đồng bộ với quá trình sắp xếp bộ máy và thay đổi cơ chế quản lý, nhằm giảm cấp trung gian, chuyển sang trạng thái kiến tạo, chủ động phục vụ nhân dân và hỗ trợ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp, nhà đầu tư kinh doanh tại Việt Nam.

Có một số sự thay đổi trong quá trình sắp xếp, nhưng những thay đổi này không ảnh hưởng hay không làm tăng khó khăn cho môi trường đầu tư; ngược lại, tạo ra không gian phát triển kinh tế-xã hội lớn hơn.

Thứ trưởng Tài chính Hồ Sỹ Hùng

Việc sắp xếp tổ chức bộ máy đi kèm với cơ chế quản lý mới là kết quả của một quá trình chuẩn bị rất kỹ lưỡng. Việt Nam đã ban hành đồng loạt 28 Nghị định phân cấp, phân quyền ngay sau khi Quốc hội thông qua các nghị quyết về sắp xếp đơn vị hành chính.

Ông Hồ Sỹ Hùng lưu ý, có một số sự thay đổi trong quá trình sắp xếp, nhưng những thay đổi này không ảnh hưởng hay không làm tăng khó khăn cho môi trường đầu tư; ngược lại, tạo ra không gian phát triển kinh tế-xã hội lớn hơn, với các đơn vị hành chính có quy mô đủ mạnh để kết nối hạ tầng, kinh tế, kinh doanh thuận lợi hơn, đồng thời tối ưu hóa các nguồn lực trên phạm vi rộng hơn.

Cơ chế quản lý cũng đang được điều chỉnh theo hướng rút ngắn quy trình, giảm chi phí tuân thủ thủ tục hành chính. Chính phủ phấn đấu giảm ít nhất 30% thủ tục, phân cấp mạnh mẽ cho cấp cơ sở – nơi trực tiếp tiếp xúc và xử lý công việc với người dân và doanh nghiệp.

Quá trình này còn giúp Việt Nam đẩy nhanh chuyển đổi số, áp dụng khoa học-công nghệ vào xử lý thủ tục hành chính. Nhiều thủ tục hành chính sẽ được xử lý thông qua nền tảng điện tử, cơ chế "một cửa", giúp tiết kiệm thời gian, chi phí...

Đặc biệt, việc sắp xếp lại đơn vị hành chính các cấp, sắp xếp tổ chức bộ máy nhận được sự đồng thuận rất cao từ Trung ương đến địa phương, từ cán bộ quản lý đến những người trực tiếp thực thi.

Một lần nữa, Thứ trưởng Tài chính nêu rõ, chủ trương tinh gọn bộ máy không gây khó khăn cho môi trường kinh doanh mà tạo động lực, kỳ vọng lớn hơn cho nhà đầu tư, đặc biệt là doanh nghiệp nước ngoài.

"Thống kê 5 tháng đầu năm 2025 cho thấy, tổng vốn đăng ký mới và điều chỉnh của nhà đầu tư nước ngoài đạt hơn 18,38 tỷ USD, tăng khoảng 51,2% so cùng kỳ năm 2024. Năm tháng vừa qua là thời gian Việt Nam chuẩn bị và triển khai các hoạt động sắp xếp lại tổ chức bộ máy. Điều này cho sự quan tâm và kỳ vọng của các nhà đầu tư vào tương lai của Việt Nam", Thứ trưởng Hồ Sỹ Hùng nói.