Thời gian qua, Bắc Ninh đã chứng kiến sự bùng nổ thi công, với các công trường hoạt động "vượt nắng, thắng mưa" mang lại lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp và người dân. Tại Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, tiếng máy khoan vang vọng, xe tải chở vật liệu ra vào liên tục. Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình là một trong bốn công trình trọng điểm quốc gia đang được thi công trên địa bàn tỉnh.
Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được khởi công chỉ cách trung tâm Hà Nội 40 km, với quy mô gần 2.000 ha, trên địa bàn các xã Gia Bình, Lương Tài. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vương Quốc Tuấn cho biết, đây không chỉ là công trình giao thông mà còn là nhiệm vụ chính trị rất quan trọng của cả hệ thống chính trị. Dự án được ưu tiên theo "luồng xanh", cơ chế đặc thù để đẩy nhanh thủ tục, huy động nguồn lực tối đa.
Trước đó, tỉnh đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ và Bộ Chính trị để xin cơ chế đặc thù, nhằm tháo gỡ vướng mắc hành chính. Kết quả là, chỉ trong vài tháng, công tác chuẩn bị đã hoàn tất, dự án kịp tổ chức lễ khởi công vào tháng 8/2025 theo đúng kế hoạch. Nhưng đằng sau sự hối hả là những thử thách lớn trong công tác giải phóng mặt bằng, đây được coi là khâu then chốt đòi hỏi sự đồng thuận từ hàng nghìn hộ dân.
Tại xã Gia Bình, Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng dự án với 15 thành viên do Bí thư Đảng ủy xã Gia Bình làm Trưởng ban đã tổ chức hàng loạt hội nghị tuyên truyền. Ông Lương Trung Hậu, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã cho biết: Chúng tôi đến từng hộ, giải thích tầm quan trọng của dự án. Đáng mừng người dân thôn Thủ Pháp bày tỏ sự đồng tình cao, mong dự án sớm triển khai để địa phương phát triển. Kết quả, công tác đền bù được thực hiện minh bạch, bảo đảm quyền lợi người dân, giúp bàn giao mặt bằng nhanh chóng.
Đến nay dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được nhà đầu tư cam kết hoàn thành đúng tiến độ, với mục tiêu khai thác bước đầu vào cuối năm 2026 để phục vụ Hội nghị Thượng đỉnh APEC. Cảng hàng không sẽ có hai đường băng hiện đại, công suất 30 triệu hành khách và 1,6 triệu tấn hàng hóa/năm vào 2030, tăng lên 50 triệu hành khách và 2,5 triệu tấn hàng hóa vào 2050.
Dự án không chỉ giảm tải cho sân bay Nội Bài mà còn tạo trục liên kết Bắc Ninh với Hà Nội và Hải Phòng, thúc đẩy công nghiệp công nghệ cao và logistics của tỉnh Bắc Ninh phát triển. Công trường đường Vành đai 4 vùng Thủ đô qua Bắc Ninh, không khí lao động cũng không kém phần sôi động. Với tổng chiều dài 35,3 km qua các phường Thuận Thành, Quế Võ và xã Gia Bình, dự án có vốn hơn 5.200 tỷ đồng, do Ban Quản lý Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Bắc Ninh số 2 làm chủ đầu tư. Đây là một phần của hệ thống vành đai khép kín, kết nối với các tỉnh lân cận. Ông Kim Trung Kiên, Phó Giám đốc Ban Quản lý cho biết: "Chúng tôi đã nỗ lực và thực hiện hoàn thành mục tiêu thảm xong mặt đường kết nối Quốc lộ 38 với Tỉnh lộ 276 vào tháng 9/2025, nhờ đó đã hoàn thành gói thầu số 14 trước kế hoạch 10 tháng.
Hiện nay các nhà thầu bố trí 7 mũi thi công, làm việc 3 ca/ngày, bất chấp thời tiết khắc nghiệt. Thách thức lớn nhất của công trình là giải phóng mặt bằng. Ban đầu, còn vướng mắc với 21 hộ dân chưa di dời tài sản, nhưng nhờ sự quyết liệt của Ủy ban nhân dân tỉnh, công tác bồi thường đã cơ bản hoàn tất. Các hộ nhận kinh phí và bàn giao mặt bằng, nhờ đó tiến độ công trình đang được đẩy nhanh.
Đến nay toàn dự án đạt 40% giá trị xây lắp thanh toán, bảo đảm tiến độ chung. Dự án đường Vành đai 4 sẽ mở ra không gian phát triển mới, giúp Bắc Ninh kết nối với các hành lang kinh tế chiến lược. Dự án Tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội, đoạn qua Bắc Ninh dài 27,7 km, với quy mô 10 làn xe chính và 4 làn phụ, vốn sơ bộ hơn 47.600 tỷ đồng. Quá trình bắt đầu từ thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, với kế hoạch hoàn thành trước 31/12/2026. Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành kế hoạch chi tiết, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị chức năng. Hiện tại, các cơ quan đang thẩm định, song hành với giải phóng mặt bằng. Dự án Tuyến đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng, đoạn qua Bắc Ninh dài 3,76 km, chiếm 40,54 ha đất với kinh phí đền bù hơn 1.085 tỷ đồng.
Quá trình tập trung vào giải phóng mặt bằng đang được triển khai quyết liệt, với mục tiêu hoàn thành cơ bản trước 31/12/2025. Chủ đầu tư đang làm tái định cư và thẩm định hồ sơ. Vướng mắc ban đầu về nguồn vật liệu được tháo gỡ nhờ chỉ đạo từ Ban Chỉ đạo quốc gia. Bên cạnh các công trình trọng điểm trên, Dự án Cầu đường sắt Cẩm Lý trên tuyến Kép-Hạ Long, dài 3.267 m với vốn gần 800 tỷ đồng. Quá trình triển khai gặp khó khăn về giải phóng 11,16 ha đất liên quan 300 hộ dân.
Ban đầu, một số hộ chưa đồng thuận, nhưng sau cuộc kiểm tra của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vương Quốc Tuấn ngày 3/9/2025, tiến độ tăng vọt; chi trả bồi thường đạt 95%, bàn giao 10,26 ha. Các xã như Bắc Lũng và Cẩm Lý tăng cường đối thoại, vận động, dẫn đến sự đồng thuận cao.
Đến nay dự án cơ bản đã thực hiện xong công tác giải phóng mặt bằng giúp công trình tăng tốc hoàn thành đúng kế hoạch đề ra. Trước đó, tỉnh Bắc Ninh cũng đã hoàn thành và đưa vào sử dụng nhiều công trình giao thông trọng điểm khác như cầu Như Nguyệt mở rộng, Cầu Hà Bắc 1-2, Cầu Đồng Việt kết nối Hải Phòng và các tuyến kết nối với Thái Nguyên, Quảng Ninh.
Những dự án này được đầu tư bài bản, chú trọng vùng dân tộc thiểu số, góp phần hoàn thiện hệ thống giao thông đa phương thức. Với sự đầu tư mạnh mẽ, Bắc Ninh đang trên đà đạt tăng trưởng kinh tế cao, các công trình giao thông không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn khẳng định vị thế tỉnh trong liên kết vùng. Tuy nhiên, thách thức như giải phóng mặt bằng, thời tiết và nguồn vật liệu đòi hỏi sự quyết liệt hơn nữa để sớm hoàn thành những công trình giao thông trọng điểm quốc gia.
