LHQ gia hạn trừng phạt
Tất cả 15 thành viên Hội đồng Bảo an LHQ, gồm 5 nước ủy viên thường trực và 10 nước ủy viên không thường trực, đồng thuận thông qua Nghị quyết 2791 gia hạn lệnh trừng phạt Sudan, trong đó bao gồm một lệnh cấm vận vũ khí và các biện pháp cụ thể về cấm thị thực và phong tỏa tài sản có hiệu lực tới ngày 12/9/2026. Theo nghị quyết mới, Hội đồng Bảo an LHQ cũng gia hạn sứ mệnh của Nhóm chuyên gia hỗ trợ Ủy ban trừng phạt Sudan đến ngày 12/10/2026 và yêu cầu nhóm này đệ trình báo cáo cuối cùng cho Hội đồng Bảo an LHQ trước ngày 13/1/2026.
Phát biểu ý kiến tại phiên họp, đại diện Sudan một lần nữa kêu gọi Hội đồng Bảo an LHQ xem xét lại các lệnh trừng phạt nhằm vào quốc gia châu Phi này, cảnh báo mọi hành động can thiệp từ bên ngoài đã và đang kéo dài cuộc xung đột và gây nguy hiểm cho dân thường.
Trong khi đó, UAE, Saudi Arabia, Ai Cập và Mỹ đã thống nhất về kế hoạch hòa bình 5 điểm nhằm chấm dứt cuộc xung đột ở Sudan. Trong kế hoạch hòa bình 5 điểm này, các nước trên khẳng định sự thống nhất của Sudan là điều cần thiết, đồng thời nhấn mạnh giải pháp quân sự là không khả thi. Kế hoạch kêu gọi các bên xung đột ở Sudan tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động cung cấp viện trợ nhân đạo cho người dân Sudan, đồng thời đề cập các bước hướng tới một chính phủ mới cho Sudan.
Trong một tuyên bố chung, UAE, Saudi Arabia, Ai Cập và Mỹ nhấn mạnh, tương lai của Sudan không thể bị chi phối bởi các nhóm cực đoan bạo lực, nhất là những nhóm có liên hệ tổ chức Anh em Hồi giáo - nhóm vũ trang từng gây bất ổn và kích động bạo lực trên khắp khu vực. Bộ trưởng Ngoại giao bốn nước trên cho biết, sẽ nỗ lực thúc đẩy quân đội Sudan và Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) đàm phán tìm giải pháp chấm dứt cuộc xung đột kéo dài từ tháng 4/2023.
Sudan có hai chính phủ cùng tồn tại
Sudan hiện bị chia rẽ bởi hai chính phủ cùng tồn tại. Chính phủ được Quân đội Sudan hậu thuẫn do Tướng Abdel Fattah Al Burhan lãnh đạo, có trụ sở tại thành phố Port Sudan, hiện kiểm soát các khu vực miền bắc, miền trung và miền đông Sudan, trong khi lực lượng bán quân sự RSF cũng vừa tuyên bố thành lập chính quyền riêng ở khu vực Tây Darfur. Theo đó, chỉ huy lực lượng RSF, Tướng Mohamed Dagalo đã tuyên thệ nhậm chức người đứng đầu chính phủ đặt tại Darfur, động thái được giới phân tích cho là chỉ mang tính biểu tượng.
RSF cho hay, Tướng Dagalo đã tuyên thệ nhậm chức tại Nyala, một trong những thành phố lớn nhất Sudan ở khu vực Tây Darfur, nơi RSF kiểm soát phần lớn diện tích. Phát biểu ý kiến tại buổi lễ, Tướng Dagalo cam kết xây dựng một Sudan thế tục và dân chủ. Ngay sau đó, 13 thành viên Hội đồng Tổng thống do Tướng Dagalo bổ nhiệm cũng đã tuyên thệ nhậm chức, bao gồm tám thống đốc tỉnh, trong đó có một số người phụ trách các khu vực do quân đội Sudan kiểm soát.
Theo giới phân tích, động thái này có nguy cơ làm gia tăng sự phân rẽ ở quốc gia Đông Bắc Phi này, trong bối cảnh trước đó một chính phủ cũng vừa được thành lập tại thành phố Sudan Port bên bờ Biển Đỏ ở phía đông Sudan. Chính quyền mới này được quân đội Sudan hậu thuẫn và đã tổ chức cuộc họp đầu tiên. Hiện tại, quân đội Sudan đang giành quyền kiểm soát Thủ đô Khartoum và các khu vực miền trung, miền đông Sudan, trong khi RSF kiểm soát Darfur và một phần khu vực Kordofan.
Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức tại thành phố El Fasher và các khu vực chung quanh, nơi có hàng trăm nghìn dân thường đang mắc kẹt. El-Fasher, thủ phủ bang Bắc Darfur ở miền tây Sudan, là thành phố lớn cuối cùng ở vùng Darfur vẫn nằm dưới sự kiểm soát của quân đội Sudan, cũng là nơi giao tranh ác liệt nhất giữa Quân đội Sudan và lực lượng RSF. Thời gian gần đây, RSF siết chặt bao vây và đẩy mạnh pháo kích dữ dội vào thành phố El-Fasher, gồm cả các khu dân cư đông đúc, sân bay và trại tị nạn.
Các cuộc tấn công cũng khiến việc đưa hàng cứu trợ nhân đạo đến thành phố này gặp rất nhiều khó khăn. Một số nhân viên và hàng viện trợ ở Bắc Darfur cũng trở thành mục tiêu tấn công. Tổng Thư ký Guterres cho rằng, cần thực hiện ngay các biện pháp quyết liệt để bảo vệ dân thường và cung cấp viện trợ nhân đạo cho khu vực, đồng thời cho phép người dân có thể rời đi một cách an toàn theo nguyện vọng.
