Điều này đã góp phần quan trọng trong việc đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, từng bước cải thiện đời sống và nâng cao mức hưởng thụ cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Là tỉnh miền núi có đông đồng bào dân tộc thiểu số, Sơn La xác định việc phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, lâu dài. Trong giai đoạn 2019- 2024, tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều chính sách hỗ trợ dân tộc thiểu số và miền núi, từ nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, phòng, chống tảo hôn-hôn nhân cận huyết thống, đến hỗ trợ giáo dục, y tế, bình đẳng giới và tín dụng ưu đãi. Trong đó, tỉnh đã thực hiện tín dụng ưu đãi cho hơn 145.000 lượt hộ nghèo, cận nghèo và hộ mới thoát nghèo với tổng số vốn giải ngân hơn 7.700 tỷ đồng.
Bên cạnh các chính sách đặc thù, Sơn La là một trong những địa phương đi đầu trong việc lồng ghép, huy động đa dạng các nguồn lực từ chương trình mục tiêu quốc gia và cộng đồng xã hội. Dự kiến giai đoạn 2021- 2025, tổng nguồn lực thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn tỉnh đạt hơn 69.000 tỷ đồng. Trong đó, vốn tín dụng hơn 34.000 tỷ đồng; vốn huy động từ doanh nghiệp, cộng đồng dân cư hơn 3.900 tỷ đồng; còn lại là các nguồn từ ngân sách trung ương, địa phương và lồng ghép chương trình, dự án khác.
Đồng chí Tráng Thị Xuân, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La cho biết: Thời gian qua, việc tập trung nguồn lực cho các xã, bản đặc biệt khó khăn đã được tỉnh thực hiện theo phương châm “đầu tư có trọng tâm, trọng điểm và bền vững”, bảo đảm hiệu quả đầu tư và tính lan tỏa lâu dài.
Với sự chỉ đạo quyết liệt của cấp ủy, chính quyền, sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống chính trị, các chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai hiệu quả, nhất là chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững. Riêng trong giai đoạn 2021-2024, tỉnh được phân bổ hơn 1.000 tỷ đồng từ ngân sách trung ương để triển khai các dự án, tiểu dự án hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản, nâng cao chất lượng cuộc sống. Nguồn vốn này đã tập trung phát triển hạ tầng các xã nghèo, hỗ trợ đa dạng hóa sinh kế, tạo việc làm, đào tạo nghề, xuất khẩu lao động… Những giải pháp đó không chỉ giúp người dân nâng mức sống mà còn từng bước giảm tỷ lệ tái nghèo, chuyển biến về nhận thức và cách làm ăn của nhiều hộ gia đình.
Việc triển khai hiệu quả đề án tổng thể phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo Nghị quyết số 16-NQ/TU ngày 31/8/2021 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Sơn La tiếp tục được duy trì thực hiện. Trong giai đoạn 2022-2024, tổng vốn được phân bổ để triển khai chính sách theo chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi đạt hơn 4.200 tỷ đồng. Nguồn vốn này chủ yếu dành cho xây dựng hạ tầng thiết yếu, hỗ trợ phát triển sản xuất và nâng cao chất lượng dịch vụ thiết yếu cho người dân vùng khó khăn. Một trong những kết quả nổi bật trong quá trình huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực là sự chuyển biến rõ nét trong phát triển hạ tầng nông thôn, nhất là ở các xã vùng cao, vùng sâu, vùng đặc biệt khó khăn.
Tính đến đầu năm 2025, Sơn La có 74 xã đạt chuẩn nông thôn mới, tăng 33 xã so với năm 2019. Trong đó có 10 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao. Tiêu chí nông thôn mới bình quân của toàn tỉnh đạt 12,51 tiêu chí/ xã. Riêng các xã của thành phố Sơn La (cũ) đã được công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới từ năm 2019. Để đạt được kết quả nêu trên, tỉnh đã huy động tổng vốn thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 hơn 52.000 tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách trung ương hơn 800 tỷ đồng, phần còn lại là nguồn lồng ghép, vốn xã hội hóa và đóng góp từ nhân dân.
Qua thực tế cho thấy, phong trào “Sơn La chung sức xây dựng nông thôn mới” giai đoạn 2021-2024 đã trở thành động lực quan trọng, góp phần huy động sức dân, phát huy nội lực, khơi dậy tinh thần đoàn kết, sáng tạo trong cộng đồng dân cư. Các tổ chức chính trị-xã hội, đoàn thể các cấp đã tích cực tuyên truyền, vận động hội viên, đoàn viên và người dân cùng chung tay thực hiện các tiêu chí về hạ tầng giao thông, nhà ở, nước sạch, vệ sinh môi trường, văn hóa-xã hội. Nhiều mô hình tiêu biểu trong phát triển nông nghiệp, nông thôn đã góp phần quan trọng tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân, như: Mô hình trồng cây ăn quả theo tiêu chuẩn VietGAP, liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc…
Sơn La đang từng bước thực hiện thắng lợi mục tiêu giảm nghèo nhanh, bền vững, góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ 15. Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều thách thức do thiên tai, biến đổi khí hậu và nguy cơ tái nghèo, Sơn La xác định cần tiếp tục nâng cao năng lực điều hành, quản lý và giám sát đầu tư; phát huy vai trò chủ thể của người dân. Cần chú trọng lồng ghép hiệu quả các nguồn vốn; đẩy mạnh chuyển đổi số trong triển khai các chương trình, dự án, bảo đảm mọi nguồn lực được sử dụng đúng mục tiêu, đúng đối tượng, mang lại giá trị thiết thực và lâu dài cho đồng bào các dân tộc thiểu số.
