Đối mặt nhiều áp lực
Qua kiểm tra thực tế, công tác thu gom rác tại một số địa phương trên địa bàn TP Đà Nẵng (cũ) còn nhiều hạn chế, bất cập như tập kết rác không đúng nơi quy định; rác thải tồn đọng không được thu gom, vận chuyển xử lý kịp thời, tình trạng chôn lấp, đổ chất thải rắn trái quy định đã gây ô nhiễm môi trường, bức xúc trong nhân dân và ảnh hưởng mỹ quan đô thị, môi trường du lịch của thành phố.
Theo báo cáo của Chi cục Bảo vệ môi trường TP Đà Nẵng, lượng rác thải phát sinh tại khu vực trung tâm thành phố dao động 1.600-1.700 tấn/ngày và tăng cao vào mùa du lịch, dịp lễ. Tình trạng thu gom chậm khiến rác tồn đọng tại nhiều tuyến đường, ảnh hưởng mỹ quan đô thị và đời sống người dân. Hiện công tác thu gom rác khu vực trung tâm TP Đà Nẵng chủ yếu do Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng và Công ty TNHH MTV Môi trường Đô thị Hà Nội - Chi nhánh Miền Trung (Urenco 15) đảm nhận.
Tại buổi làm việc với lãnh đạo thành phố, các doanh nghiệp môi trường cho hay, đang gặp khó khăn về tài chính, nhân lực và cơ chế vận hành, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ.
Đại diện Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng thông tin, đơn vị hiện đảm nhận thu gom khoảng 1.200 tấn rác/ngày với gần 650 lao động trực tiếp. Bình quân mỗi công nhân xử lý hơn 8 tấn rác/ngày, cao điểm lên tới 10 tấn. Công ty có hai nguồn thu là địa phương đấu thầu và thu phí từ hộ dân, doanh nghiệp để cân đối. Tuy nhiên, giá thu gom rác hộ gia đình còn áp dụng giá cũ. Bên cạnh đó, nhiều nơi đặt hàng theo các định mức cũ từ các năm trước trong khi chi phí nhân công, nhiên liệu và vận hành tăng cao.
Chủ tịch HĐQT Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng Phạm Thanh Phúc cho hay, công ty cũng khó khăn trong tuyển nhân công lao động do lương thấp. Hiện, lực lượng lao động mỏng nhưng xử lý khối lượng rác thải ngày càng lớn. Về lâu dài không thể bảo đảm việc thu gom rác.
Ngoài ra, đại diện các đơn vị thu gom rác cũng cho rằng, Đà Nẵng thiếu điểm tập kết rác, nhất là rác thải cồng kềnh. Nhiều khu vực nhiều chung cư, đông dân cư nhưng không có điểm tập kết, gây ra tình trạng người dân đổ trộm, dễ tạo thành “điểm đen” rác thải.
Chị Phạm Thị Thanh Tâm làm công nhân thu gom rác trên địa bàn phường Hải Châu đã 7 năm nay. Mỗi ngày thực hiện việc dọn dẹp, thu gom từ 17 đến 24 giờ, sau đó chị tiếp tục thu gom các túi rác lớn. Những dịp cao điểm, lễ, Tết hoặc thiếu nhân sự, chị tăng ca thời gian làm việc.
Chị Tâm chia sẻ: “Mức lương hiện tại không được cao, khó để trang trải trong gia đình, nhất là các con còn tuổi ăn học. Trong khi lượng công việc khá nhiều và thời gian kéo dài, nếu thu gom chậm thì người dân phản ánh ngay lên các trang thông tin. Chúng tôi mong muốn được quan tâm hơn đến đời sống công nhân để yên tâm tiếp tục làm việc”.
Từng bước tháo gỡ khó khăn
Tại cuộc họp xử lý liên quan đến công tác thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải tại các phường, xã trên địa bàn, lãnh đạo thành phố đã lắng nghe những phản hồi của đơn vị doanh nghiệp cũng như kịp thời đưa ra các phương án trước mắt.
Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng cho hay, đơn vị sẽ triển khai thí điểm mô hình người dân cùng công nhân thu gom rác tại phường Ngũ Hành Sơn, đây là phương án lâu dài góp phần nâng cao ý thức của người dân trong việc phân loại rác tại nguồn và giảm tải cho công nhân thu gom. Đơn vị cũng đề xuất thành phố nghiên cứu các điểm tập kết rác dạng ngầm dưới đất nhằm giảm mùi hôi, ô nhiễm và hạn chế rác thải tràn ra ngoài. Và cần ban hành một tiêu chí chung về công tác vệ sinh đô thị của thành phố.
Trong thời gian chờ ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật nêu trên, UBND thành phố Đà Nẵng yêu cầu các địa phương, đơn vị áp dụng các quy định để xây dựng dự toán, giá dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt và vệ sinh môi trường trên địa bàn thành phố sau sáp nhập. Các sở, ngành cần sớm hoàn thiện bộ đơn giá, định mức kỹ thuật thống nhất toàn thành phố trong năm 2026 nhằm cải thiện thu nhập cho công nhân môi trường. Các đơn vị thực hiện dịch vụ vệ sinh môi trường phải nghiêm túc thực hiện, rác thải phải được thu gom, vận chuyển hằng ngày, không để tình trạng tồn đọng rác thải gây ô nhiễm môi trường, mất mỹ quan đô thị. Đồng thời quán triệt đội ngũ công nhân viên nâng cao tinh thần trách nhiệm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, có chế độ đãi ngộ và lương thưởng hợp lý để người lao động yên tâm làm việc, gắn bó lâu dài.
