Thôn Nà Còi, xã Bành Trạch, huyện Ba Bể là địa danh quen thuộc thường xuất hiện trong các văn bản chuyển ý kiến của cử tri. Nguyên nhân là hàng chục năm qua, người dân trong thôn luôn tha thiết kiến nghị cấp điện mà chưa được giải quyết. Mong mỏi được kéo điện là kiến nghị nhiều nhất, thường xuyên nhất của người dân và cử tri tại các cuộc tiếp xúc cử tri của Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. Tuy nhiên, vì thiếu nguồn lực cho nên nguyện vọng chính đáng của người dân nhiều năm chưa giải quyết được.
Mong mỏi ấy đã được “giải đáp”, khi đầu năm 2024, dự án cấp điện cho một số thôn, bản, cụm dân cư chưa có điện tại xã Bành Trạch triển khai và hoàn thành. Dự án có chiều dài hơn 5 km đường dây 35 kV, tổng kinh phí hơn 8,6 tỷ đồng, phục vụ nhu cầu sinh hoạt và sản xuất cho hơn 70 hộ dân thôn Nà Còi. Theo Trưởng thôn Nà Còi Triệu Văn Đức, ước mơ có điện từ bao đời nay của đồng bào Dao thôn Nà Còi đã thành hiện thực. Điện lưới quốc gia mang đến cho bà con ở bản những niềm vui, niềm hy vọng đổi mới. Từ nay, bà con sẽ nắm được đầy đủ thông tin thông qua các phương tiện thông tin đại chúng; có thể sử dụng máy móc, thiết bị cơ giới hóa phục vụ sản xuất, sinh hoạt gia đình.
Nhiều thôn, bản xa khác cũng từng ngày sẽ “bừng sáng” vì có điện lưới quốc gia vào đầu năm 2024. Theo ông Triệu Hữu Bảo, thôn Bản Khắt, xã Quảng Bạch, huyện Chợ Đồn, trước đây, cứ tối đến, ăn cơm xong là nhà nhà chỉ biết đi ngủ vì không có điện. Giờ đây, có nguồn điện ổn định, gia đình đã mua ngay ti-vi, tủ lạnh để phục vụ sinh hoạt... chất lượng cuộc sống được nâng lên rất nhiều.
Theo đại diện Điện lực huyện Chợ Đồn, năm qua, huyện được đầu tư lưới điện quốc gia về thôn bản gồm các công trình đường điện thôn Bản Khắt, xã Quảng Bạch; đường điện thôn Cốc Slông, thôn Pù Lùng II, xã Xuân Lạc; đường điện thôn Vằng Doọc, xã Bình Trung. Tổng số hộ được cấp điện trong năm 2023 của ba xã là 165 hộ, nâng số hộ được sử dụng điện lưới quốc gia của toàn huyện lên 99,8%.
Nếu tính trên suất đầu tư và công suất sử dụng điện tại các thôn, bản chưa có điện ở Bắc Kạn thì ngành điện không có lợi nhuận. Tuy nhiên, xác định đây là nhiệm vụ chính trị, đồng thời có điện sẽ tạo động lực giúp người dân vươn lên làm ăn, cho nên trong thời gian qua, tỉnh Bắc Kạn và Công ty Điện lực Bắc Kạn đã nỗ lực khắc phục khó khăn, triển khai sớm nhất có thể các dự án đã được bố trí vốn.
Theo Sở Công thương Bắc Kạn, để khắc phục tình trạng thiếu vốn đầu tư, tỉnh đã nỗ lực lồng ghép các nguồn lực, kêu gọi sự quan tâm hỗ trợ từ Tổng công ty Điện lực Miền Bắc. Trước mắt các nguồn lực sẽ được ưu tiên cho những thôn, bản xa, nơi có điều kiện khó khăn. Năm 2023, Tổng công ty Điện lực Miền Bắc đã bố trí hơn 20 tỷ đồng đầu tư cấp điện cho 344 hộ dân tại 11 thôn, bản của Bắc Kạn, Ủy ban nhân dân tỉnh bố trí 20 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh để đầu tư cấp điện cho 311 hộ dân tại 12 thôn, bản thuộc địa bàn ba huyện Ba Bể, Pác Nặm và Ngân Sơn; huyện Chợ Đồn cũng bố trí 20 tỷ đồng từ Chương trình mục tiêu quốc gia đầu tư cấp điện cho 165 hộ dân thuộc bốn thôn.
Ngay từ tháng 3, Tổng công ty Điện lực Miền Bắc đã đồng ý sẽ hỗ trợ Bắc Kạn đầu tư xây dựng mới hơn 28 km đường dây 35 kV, hơn 22 km đường dây 0,4 kV và lắp đặt 10 trạm biến áp, nhằm cấp điện cho hơn 440 hộ dân các huyện Pác Nặm, Ba Bể, Ngân Sơn. Khó khăn về nguồn lực đầu tư của Bắc Kạn đã được tháo gỡ khi ngày 1/4/2024, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Kế hoạch thực hiện Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Theo kế hoạch này, Bắc Kạn sẽ có thêm 139 thôn, bản được cấp điện lưới quốc gia theo Chương trình cấp điện nông thôn miền núi, hải đảo. Với tổng số vốn đầu tư khoảng 341 tỷ đồng, Bắc Kạn sẽ được đầu tư xây dựng mới 251 km đường dây trung thế 35 kV, xây dựng mới 235 km đường dây hạ thế 0,4 kV và lắp đặt 73 trạm biến áp để cấp điện cho 8.828 hộ dân thuộc 139 thôn, bản thuộc 48 xã trên địa bàn.
Theo Sở Công thương Bắc Kạn, đường dây trung thế 35 kV đã được đầu tư đến 100% số xã, phường, thị trấn và các xã đều đã được đầu tư xây dựng các trạm biến áp 35 kV. Riêng hệ thống đường dây hạ thế 0,4 kV được đầu tư xây dựng đến các thôn, bản ở trung tâm xã và hằng năm… Vì vậy, việc đầu tư và triển khai thêm các công trình đường dây và trạm biến áp để cấp điện cho các thôn, bản chưa có điện trong thời gian tới theo Kế hoạch thực hiện Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 đều có thể thực hiện một cách thuận lợi.
Giám đốc Sở Công thương Bắc Kạn Hà Sỹ Thắng cho biết: Nguồn lực từ Kế hoạch thực hiện Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 sẽ giúp Bắc Kạn hoàn thành cấp điện cho các thôn, bản chưa có điện trong thời gian tới. Khi được cấp vốn, tỉnh sẽ chỉ đạo triển khai sớm nhất có thể để đáp ứng mong mỏi bấy lâu của người dân.
