Đối tượng nào nên tiêm vaccine zona thần kinh?

Hỏi: Vaccine zona thần kinh được chỉ định tiêm cho đối tượng nào. Xin bác sĩ cho biết, biến chứng nguy hiểm nào có thể xảy ra nếu bị zona thần kinh?
Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Trả lời:

Zona thần kinh là bệnh do virus Varicella Zoster (VZV) gây ra. Đây đồng thời là tác nhân gây ra bệnh thủy đậu. Virus trú ẩn trong các hạch thần kinh, tái hoạt động khi gặp điều kiện thuận lợi như suy giảm miễn dịch, căng thẳng, suy nhược cơ thể, sau phẫu thuật, điều trị ung thư, có bệnh nền cần sử dụng nhiều thuốc... Bệnh phổ biến ở người trưởng thành, đặc biệt nhóm trên 50 tuổi.

Còn trẻ em hiếm mắc zona thần kinh hơn, chủ yếu gặp ở nhóm bị suy giảm miễn dịch hoặc mắc bị thủy đậu trước một tuổi. Vì vậy, trẻ nên chủng ngừa thủy đậu để phòng thủy đậu, hạn chế phát triển bệnh zona thần kinh thần kinh sau này. Vaccine zona thần kinh ưu tiên chủng ngừa cho người cao tuổi. Việc này cũng phù hợp với khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới, trong bối cảnh già hóa dân số, gánh nặng bệnh không lây nhiễm.

Tại Việt Nam, vaccine zona thần kinh chỉ định cho hai nhóm: người từ 50 tuổi hoặc 18 tuổi nguy cơ cao mắc bệnh. Mũi tiêm hiệu quả ngăn bệnh đến 97% ở người từ 50 tuổi, khoảng 87% ở người từ 18 tuổi bị suy giảm miễn dịch do bệnh lý. Vaccine đồng thời giảm biến chứng đau thần kinh sau zona và biến chứng khác, tỷ lệ đến 90%.

Zona thần kinh biểu hiện ở người mắc với các ban đỏ, mụn nước, bọng nước tập trung thành đám, thành chùm dọc theo đường phân bố của thần kinh ngoại biên, thường mọc ở một bên cơ thể.

Bệnh thường xuất hiện và có thể khỏi sau khoảng 2-4 tuần. Tuy nhiên, bệnh có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm, đặc biệt như: bội nhiễm các sang thương da dẫn đến nhiễm trùng huyết; viêm kết mạc, giác mạc, hoại tử võng mạc cấp tính dẫn đến mù lòa; liệt mặt, ù tai, nghe kém hoặc mất khả năng nghe; rối loạn đại tiểu tiện; viêm não, viêm màng não, tai biến mạch máu não; viêm phổi, viêm gan. Zona thần kinh còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch như đột quỵ, nhồi máu cơ tim cấp...

Nếu may mắn không gặp biến chứng nặng, người bệnh cũng bị đau đớn nghiêm trọng nhiều ngày sau khi khỏi bệnh zona thần kinh và bị tăng giảm sắc tố da, sẹo lồi ở các vùng phát ban.

Đặc biệt, có khoảng 5-30% người bệnh sẽ gặp biến chứng đau dây thần kinh sau zona kéo dài nhiều tháng hoặc nhiều năm, thậm chí cơn đau kéo dài dai dẳng đến suốt cuộc đời. Nguyên nhân là do virus gây viêm, hoại tử và xơ hóa các đầu mút tận cùng thần kinh cảm giác. Các cơn đau khủng khiếp này được những người từng mắc zona thần kinh mô tả nặng nề như bị dao đâm, bỏng nước sôi, thậm chí mức độ đau của zona thần kinh còn được mô tả nặng nề hơn cơn đau của phụ nữ trong quá trình sinh nở.

Tuổi càng cao, nguy cơ đau dây thần kinh nhiều hơn và bệnh càng nghiêm trọng hơn. Tỷ lệ bệnh nhân xuất hiện biến chứng này ở người trên 50 tuổi cao gấp 15-25 lần so với người dưới 30 tuổi. Trước khi có vaccine, ngành y tế thế giới chưa có phương pháp phòng bệnh và điều trị tối ưu, có thể tái phát. Người bị đau thần kinh sau zona kéo dài sau đợt đầu tiên và những người bị suy giảm miễn dịch, mắc bệnh mãn tính như đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu… có nguy cơ tái phát cao hơn.

Bác sĩ chuyên khoa I Bạch Thị Chính

Giám đốc Y khoa Hệ thống tiêm chủng VNVC

Có thể bạn quan tâm

Tiến sĩ, bác sĩ Masao Hashimoto đang chia sẻ kỹ thuật nội soi siêu âm phế quản cho các bác sĩ Bệnh viện 19-8.

Phát hiện sớm ung thư phổi nhờ nội soi siêu âm phế quản (EBUS)

Ngày 10/1, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) tổ chức Hội nghị khoa học quốc tế "Nội soi siêu âm phế quản (EBUS)" với sự tham gia đào tạo và chuyển giao kỹ thuật của Tiến sĩ, bác sĩ Masao Hashimoto, Khoa Hô hấp, Bệnh viện Trung tâm Quốc gia về sức khỏe và y khoa toàn cầu tại Nhật Bản.

Thực phẩm bẩn, thực phẩm giả... kịp thời được ngăn chặn trước khi bị tuồn ra thị trường. (Ảnh: Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội)

Sửa Luật An toàn thực phẩm: Công tác hậu kiểm sẽ được hệ thống hóa trong một Luật

Hậu kiểm thực phẩm được xác định là nội dung cốt lõi trong quản lý chất lượng thực phẩm, phù hợp với xu hướng quản lý tiên tiến của nhiều quốc gia. Tuy nhiên, tại Việt Nam, quy định về hậu kiểm hiện còn phân tán ở nhiều văn bản pháp luật, thiếu tính thống nhất, gây khó khăn cho tổ chức thực hiện.

Thiết bị nội soi của Bệnh viện Sản-Nhi Cà Mau giúp phát hiện dị vật trong cơ thể của trẻ. (Ảnh do bệnh viện cung cấp)

Cà Mau: Cứu sống 2 bệnh nhi nuốt dị vật nguy hiểm

Chiều 9/1, bác sĩ chuyên khoa II Trương Minh Kiển, Phó Giám đốc phụ trách điều hành Bệnh viện Sản-Nhi Cà Mau, cho biết, ê-kíp chuyên môn của bệnh viện vừa xử trí thành công 2 trường hợp bệnh nhi nhập viện nguy kịch do nuốt phải dị vật: trẻ bị thủng tá tràng và trẻ bị kim tây đâm sát động mạch chủ, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 tổ chức Hội thảo chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm về nhận diện, xử trí rắn cắn tại Bentiu, bang Unity, Nam Sudan. (Ảnh: TIẾN PHÚC)

Bệnh viện dã chiến Việt Nam ở Nam Sudan nỗ lực bảo vệ cộng đồng trước nguy cơ rắn độc

Trước những nguy hiểm rình rập từ loài rắn độc đối với lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc và cộng đồng địa phương tại Bentiu (bang Unity, Nam Sudan), Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 của Việt Nam đã luôn chủ động trong phòng ngừa và sẵn sàng đáp ứng yêu cầu cấp cứu, điều trị kịp thời.

Người bệnh được giữ ấm trong thời gian điều trị tại Bệnh viện đa khoa Thường Tín (Hà Nội).

Phòng, chống rét cho bệnh nhân và người nhà tại các cơ sở y tế

Hiện nay, Hà Nội đang trải qua những ngày rét đậm, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe người dân, nhất là người già và trẻ nhỏ. Để chủ động phòng, chống rét cho người bệnh, các cơ sở y tế trên địa bàn đã và đang triển khai đồng bộ các giải pháp phòng, chống rét để giữ ấm cho người bệnh và người nhà người bệnh.

Một số hệ thống AI đã được phát triển tại Pháp để chẩn đoán bệnh hiếm chỉ trong vài phút.

Vai trò của AI trong chăm sóc và điều trị bệnh hiếm gặp một cách thuận tiện

Trong dòng chảy phát triển của cách mạng công nghiệp 4.0, với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), ngành y tế đang đứng trước một bước ngoặt mang tính lịch sử. AI không chỉ hỗ trợ con người trong công tác điều trị, mà dường như “định nghĩa lại” hành trình chăm sóc sức khỏe cho con người, nhất là điều trị bệnh hiếm gặp.

[Video] Hút thuốc lá gây xơ vữa mạch dẫn đến đột quỵ

[Video] Hút thuốc lá gây xơ vữa mạch dẫn đến đột quỵ

Dù thường được biết đến là một trong những nguyên nhân lớn dẫn đến ung thư phổi, việc hút thuốc lá còn mang đến nguy cơ gây đột quỵ đã được chứng minh. Hãy cùng nghe giải đáp từ chuyên gia trong chuỗi video tư vấn sức khỏe của Báo Nhân Dân.