Độc đáo lễ hội cầu mưa của đồng bào Thái ở Sơn La

Từ xưa, tại vùng Tây Bắc có câu: "Người Xá ăn theo lửa, người Thái ăn theo nước". Do vậy, nước có vai trò rất quan trọng trong đời sống của đồng bào Thái. Nước còn là chủ thể chính trong nhiều lễ hội truyền thống của người Thái, trong đó phải kể đến lễ hội cầu mưa của đồng bào dân tộc Thái ở xã Mường Sang, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La.
Thầy mo và những người già trong bản thực hiện các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước.
Thầy mo và những người già trong bản thực hiện các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước.

Lễ hội cầu mưa hình thành từ xa xưa và lưu truyền qua nhiều thế hệ trong cộng đồng các bản Mường của dân tộc Thái, được tổ chức vào rằm tháng 2 âm lịch hằng năm.

Ðối với dân tộc Thái ở xã Mường Sang, huyện Mộc Châu, lễ hội cầu mưa được coi là dịp trọng đại nhất trong năm. Từ trước ngày diễn ra lễ hội hằng tháng, mọi người đã chuẩn bị chu đáo đồ cúng lễ là những sản vật gắn với đời sống thường ngày như: cơm lam, cá xông khói, gà luộc, gạo nếp, trứng gà, măng đắng... Ðặc biệt không thể thiếu cây vạn vật được trang trí bằng các con chim, con ve đan bằng nan; bên cạnh những lồng nan đựng trứng gà, vỏ ốc, vỏ trai và sản vật địa phương… Bà con quan niệm, chuẩn bị lễ cúng một cách thành kính và đủ đầy là cách để thể hiện tấm lòng của dân bản với trời đất, thần linh.

Ông Lường Văn Sinh, Trưởng bản Nà Bó 1, xã Mường Sang, cho biết: Những dịp lễ hội cầu mưa, chúng tôi phân công cụ thể cho từng đoàn thể trong bản, hội phụ nữ, hội người cao tuổi khâu, hội thanh niên,… đi lấy vật liệu để đan lát và làm các quả còn, trang trí các cây vạn vật…

Ngay từ sáng sớm của ngày làm lễ, sau khi thực hiện xong các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước, thầy cúng và đại diện nam nữ của bản mặc những bộ trang phục truyền thống mới nhất, sẽ rước cây vạn vật. Người gõ chiêng, người đánh trống, mang theo ống tre để nước, đi dọc theo con đường liên bản múa điệu múa truyền thống cùng chiếc khăn piêu với tâm trạng háo hức và vui mừng. Ðoàn người vừa đi vừa gọi cửa từng gia đình để rủ nhau đi lễ hội. Sau cùng, đoàn người cùng nhau đến mó nước đầu nguồn để làm lễ xin nước về tổ chức cho lễ hội.

Bà Lò Thị Tập, dân tộc Thái ở bản Nà Bó 1, chia sẻ: Dân bản cầu xin "Mường trời" cho mưa xuống để trồng ngô, ngô tốt, trồng lúa, lúa bội thu, đời sống nhân dân ấm no. hạnh phúc.

Nghi thức lễ hội cầu mưa được thầy mo đảm nhiệm và mọi người tập trung lại cầu nguyện. Thầy mo đọc bài cúng kể cho ông Then biết nỗi khổ của dân làng khi không có mưa, cầu xin ông trời ban mưa xuống cho ruộng đồng, cây cối tốt tươi. Kết thúc bài cúng, ông Then sẽ tuyên bố ban nước cho dân làng, để bà con có một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Ngay sau khi kết thúc phần lễ cầu mưa, để tỏ lòng thành kính với "Mường trời" và vui mừng khi ông Then đã đồng ý cho mưa xuống, những người tham gia lễ hội cùng du khách hòa nhịp vào tiếng trống, tiếng chiêng rộn ràng trong vòng xòe đoàn kết.

Bà Ðinh Thị Hường, Trưởng phòng Văn hóa và Thông tin huyện Mộc Châu cho biết: Lễ hội cầu mưa cũng như các lễ hội khác của dân tộc Thái ở Mộc Châu đã được huyện phục dựng, đồng thời tuyên truyền cho người dân tiếp tục duy trì và phát huy. Huyện đang chuẩn bị hồ sơ đề nghị công nhận lễ hội cầu mưa là di sản Văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, góp phần bảo tồn những nét đẹp văn hóa tín ngưỡng truyền thống của đồng bào dân tộc Thái trắng và tạo sản phẩm du lịch đa dạng độc đáo thu hút đông đảo du khách đến với Mộc Châu.

Thầy mo dẫn đầu đoàn người đi dọc con đường liên bản để gọi bà con dân bản cùng tham gia lễ hội, họ vừa đi vừa gõ chiêng đánh trống và nhảy múa.

Thầy mo dẫn đầu đoàn người đi dọc con đường liên bản để gọi bà

con dân bản cùng tham gia lễ hội, họ vừa đi vừa gõ chiêng đánh trống và nhảy múa.

Thầy mo chủ trì buổi lễ để xin ông Then cho mưa xuống giúp dân bản có được một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Thầy mo chủ trì buổi lễ để xin ông Then cho mưa xuống giúp dân

bản có được một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Có thể bạn quan tâm

Diện tích bị bùn đất vùi lấp do sự cố đã cơ bản được cải tạo, làm đất tơi xốp, bằng phẳng để người dân tái sản xuất.

Nỗ lực khắc phục sự cố vỡ hồ nước tuần hoàn ở Thái Nguyên

Mưa đặc biệt lớn do bão số 11 (tháng 10/2025) gây vỡ đập hồ chứa nước tuần hoàn Nhà máy luyện thép ở xã Nam Hòa (Thái Nguyên), cuốn theo lượng lớn bùn đất vùi lấp hoa màu, rừng trồng của người dân. Thời gian vừa qua, chính quyền địa phương và doanh nghiệp nỗ lực khắc phục để ổn định đời sống người dân.

Công an xã Văn Lãng tặng quà và thư khen cho người dân giao nộp vũ khí tại trụ sở.

Cách làm sáng tạo của Công an xã Văn Lãng

Để tăng hiệu quả trong công tác an ninh trật tự trên địa bàn, Công an xã Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn đã triển khai việc thực hiện mô hình, cách làm khi người dân giao nộp, đổi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ sẽ được lực lượng công an tặng quà và trao thư khen.

Mỗi ngày có hàng trăm công nhân, thiết bị đang tập trung thi công các gói thầu thuộc dự án đường Động lực Điện Biên.

Hối hả trên công trình đường động lực Điện Biên

Nỗ lực vì mục tiêu hoàn thành Đường giao thông kết nối các khu vực kinh tế trọng điểm dọc trục QL279, QL12 (gọi tắt là đường Động lực Điện Biên), suốt nhiều ngày qua hàng nghìn công nhân cùng máy móc, thiết bị miệt mài làm việc. Cả kỳ nghỉ Tết Dương lịch 2026 vừa qua, công trường ngày đêm vẫn rầm rập tiếng máy, tiếng người…

Cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 832 tập điều lệnh đội ngũ chuẩn bị cho lễ tiễn quân nhân hoàn thành nghĩa vụ quân sự. (Ảnh: DUY ĐỨC)

Niềm tin gửi lại trước giờ chia tay của những chiến sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự

Những ngày này, tại Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Thái Nguyên, thời điểm chiến sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự đã cận kề. Không khí bồi hồi, bịn rịn đã rõ hơn nhưng vượt lên trên những cảm xúc chia tay là tinh thần trách nhiệm, ý chí và niềm tin mà những người lính trẻ gửi lại đơn vị trước giờ phút rời quân ngũ.

Cán bộ Phòng cảnh sát giao thông tỉnh Lào Cai hướng dẫn tập sa hình đối với học sinh xã Văn Chấn. (Ảnh: THANH SƠN)

Công an tỉnh Lào Cai tăng cường kiểm soát về an toàn giao thông

Cảnh sát giao thông tỉnh Lào Cai chia ca thực hiện tuần tra, kiểm soát nhiều khung giờ khác nhau, để xử lý nghiêm các hành vi vi phạm an toàn giao thông. Đơn vị tăng cường kiểm tra  theo phương châm không có vùng cấm hay ngoại lệ, kết hợp với việc tuyên truyền để người dân chấp hành quy định của pháp luật về giao thông.

Kiểm tra trang phục giữ ấm cho chiến sĩ trước khi vào ca gác tại Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 750. (Ảnh: DUY ĐỨC)

Giữ ấm cho bộ đội trong mùa giá rét

Mùa đông năm nay, khu vực miền núi phía bắc chịu ảnh hưởng của các đợt rét đậm, rét hại kéo dài. Trước tình hình đó, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Thái Nguyên đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều biện pháp phòng, chống rét, chăm lo đời sống, bảo vệ sức khỏe bộ đội, bảo đảm tốt cho nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu.

Toàn cảnh Làng du lịch xã Hữu Liên, tỉnh Lạng Sơn.

Khơi dậy bản sắc văn hóa qua du lịch cộng đồng

Thực hiện các nghị quyết của Đảng về phát triển kinh tế du lịch gắn với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, nhiều địa phương đã lựa chọn cách đi dựa vào nguồn lực bản địa. Ở vùng núi phía bắc, mô hình du lịch cộng đồng đang mở ra hướng sinh kế mới cho người dân, khi văn hóa truyền thống được đặt vào vị trí trung tâm.

Một tiết mục văn nghệ chào mừng thành công Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV. (Ảnh: THANH SƠN)

Lào Cai tự hào tiến bước dưới cờ Đảng quang vinh

Tối 25/1, tại Quảng trường 19/8, phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai diễn ra Chương trình nghệ thuật “Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng quang vinh”, chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930-3/2/2026).