Độc đáo lễ hội cầu mưa của đồng bào Thái ở Sơn La

Từ xưa, tại vùng Tây Bắc có câu: "Người Xá ăn theo lửa, người Thái ăn theo nước". Do vậy, nước có vai trò rất quan trọng trong đời sống của đồng bào Thái. Nước còn là chủ thể chính trong nhiều lễ hội truyền thống của người Thái, trong đó phải kể đến lễ hội cầu mưa của đồng bào dân tộc Thái ở xã Mường Sang, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La.
Thầy mo và những người già trong bản thực hiện các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước.
Thầy mo và những người già trong bản thực hiện các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước.

Lễ hội cầu mưa hình thành từ xa xưa và lưu truyền qua nhiều thế hệ trong cộng đồng các bản Mường của dân tộc Thái, được tổ chức vào rằm tháng 2 âm lịch hằng năm.

Ðối với dân tộc Thái ở xã Mường Sang, huyện Mộc Châu, lễ hội cầu mưa được coi là dịp trọng đại nhất trong năm. Từ trước ngày diễn ra lễ hội hằng tháng, mọi người đã chuẩn bị chu đáo đồ cúng lễ là những sản vật gắn với đời sống thường ngày như: cơm lam, cá xông khói, gà luộc, gạo nếp, trứng gà, măng đắng... Ðặc biệt không thể thiếu cây vạn vật được trang trí bằng các con chim, con ve đan bằng nan; bên cạnh những lồng nan đựng trứng gà, vỏ ốc, vỏ trai và sản vật địa phương… Bà con quan niệm, chuẩn bị lễ cúng một cách thành kính và đủ đầy là cách để thể hiện tấm lòng của dân bản với trời đất, thần linh.

Ông Lường Văn Sinh, Trưởng bản Nà Bó 1, xã Mường Sang, cho biết: Những dịp lễ hội cầu mưa, chúng tôi phân công cụ thể cho từng đoàn thể trong bản, hội phụ nữ, hội người cao tuổi khâu, hội thanh niên,… đi lấy vật liệu để đan lát và làm các quả còn, trang trí các cây vạn vật…

Ngay từ sáng sớm của ngày làm lễ, sau khi thực hiện xong các nghi thức xin thần đất để tổ chức nghi lễ tại một địa điểm đã được lựa chọn trước, thầy cúng và đại diện nam nữ của bản mặc những bộ trang phục truyền thống mới nhất, sẽ rước cây vạn vật. Người gõ chiêng, người đánh trống, mang theo ống tre để nước, đi dọc theo con đường liên bản múa điệu múa truyền thống cùng chiếc khăn piêu với tâm trạng háo hức và vui mừng. Ðoàn người vừa đi vừa gọi cửa từng gia đình để rủ nhau đi lễ hội. Sau cùng, đoàn người cùng nhau đến mó nước đầu nguồn để làm lễ xin nước về tổ chức cho lễ hội.

Bà Lò Thị Tập, dân tộc Thái ở bản Nà Bó 1, chia sẻ: Dân bản cầu xin "Mường trời" cho mưa xuống để trồng ngô, ngô tốt, trồng lúa, lúa bội thu, đời sống nhân dân ấm no. hạnh phúc.

Nghi thức lễ hội cầu mưa được thầy mo đảm nhiệm và mọi người tập trung lại cầu nguyện. Thầy mo đọc bài cúng kể cho ông Then biết nỗi khổ của dân làng khi không có mưa, cầu xin ông trời ban mưa xuống cho ruộng đồng, cây cối tốt tươi. Kết thúc bài cúng, ông Then sẽ tuyên bố ban nước cho dân làng, để bà con có một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Ngay sau khi kết thúc phần lễ cầu mưa, để tỏ lòng thành kính với "Mường trời" và vui mừng khi ông Then đã đồng ý cho mưa xuống, những người tham gia lễ hội cùng du khách hòa nhịp vào tiếng trống, tiếng chiêng rộn ràng trong vòng xòe đoàn kết.

Bà Ðinh Thị Hường, Trưởng phòng Văn hóa và Thông tin huyện Mộc Châu cho biết: Lễ hội cầu mưa cũng như các lễ hội khác của dân tộc Thái ở Mộc Châu đã được huyện phục dựng, đồng thời tuyên truyền cho người dân tiếp tục duy trì và phát huy. Huyện đang chuẩn bị hồ sơ đề nghị công nhận lễ hội cầu mưa là di sản Văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, góp phần bảo tồn những nét đẹp văn hóa tín ngưỡng truyền thống của đồng bào dân tộc Thái trắng và tạo sản phẩm du lịch đa dạng độc đáo thu hút đông đảo du khách đến với Mộc Châu.

Thầy mo dẫn đầu đoàn người đi dọc con đường liên bản để gọi bà con dân bản cùng tham gia lễ hội, họ vừa đi vừa gõ chiêng đánh trống và nhảy múa.

Thầy mo dẫn đầu đoàn người đi dọc con đường liên bản để gọi bà

con dân bản cùng tham gia lễ hội, họ vừa đi vừa gõ chiêng đánh trống và nhảy múa.

Thầy mo chủ trì buổi lễ để xin ông Then cho mưa xuống giúp dân bản có được một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Thầy mo chủ trì buổi lễ để xin ông Then cho mưa xuống giúp dân

bản có được một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Có thể bạn quan tâm

Dân quân tự vệ xã Đại Từ hỗ trợ nhân dân thu hoạch lúa trong đợt huấn luyện. (Ảnh: DUY ĐỨC)

"Ba sâu sát" trong huấn luyện dân quân tự vệ ở Thái Nguyên

Trước yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, quân sự địa phương trong tình hình mới, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Thái Nguyên đã đẩy mạnh đổi mới công tác huấn luyện dân quân tự vệ theo phương châm “cơ bản, thiết thực, vững chắc” và 3 sâu sát, gồm: “sát địa bàn, sát nhiệm vụ và sát thực tiễn”.

Công an xã Na Sang triển khai mô hình "Xã điểm thu hồi vũ khí, vật liệu nổ". (Ảnh: THU TRANG)

Điện Biên: Hiệu quả bước đầu từ mô hình “Xã điểm thu hồi vũ khí, vật liệu nổ" tại Mường Tùng và Na Sang

Hàng chục khẩu súng được người dân tự giác giao nộp; nhiều cách làm hay được triển khai đồng bộ, góp phần nâng cao nhận thức pháp luật, phòng ngừa tội phạm và bảo đảm an ninh, trật tự từ cơ sở… là kết quả bước đầu khi hai xã, gồm: Mường Tùng, Na Sang (tỉnh Điện Biên) thực hiện mô hình “Xã điểm thu hồi vũ khí, vật liệu nổ"…

Cán bộ kỹ thuật hướng dẫn người dân thu hái lá a-ti-sô.

Tạo sinh kế bền vững, lan tỏa tinh hoa dược Việt Nam

Nhiều năm qua, phát triển dược liệu tại Việt Nam vẫn tồn tại một nút thắt lớn, đó là sản xuất manh mún, thiếu liên kết, giá trị thấp. Dược liệu trong nước chỉ dừng lại ở dạng nguyên liệu thô, phụ thuộc vào thị trường và thiếu tiêu chuẩn hóa, mất lợi thế phát triển tại sân nhà.

Ông Phạm Cao Vỹ - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh Lào Cai (bên trái) trao quà tặng cho vị khách thứ 10 triệu.

Sun World Fansipan Legend đón vị khách thứ 10 triệu

Ngày 20/6, Khu du lịch Sun World Fansipan Legend, tỉnh Lào Cai chính thức đón vị khách thứ 10 triệu kể từ khi tuyến cáp treo Fansipan đi vào hoạt động năm 2016, đánh dấu cột mốc đặc biệt trong hành trình 10 năm phát triển của điểm đến trên đỉnh Fansipan.

Công nhân Điện lực Điện Biên Phủ ra quân chỉnh trang cáp viễn thông, công tơ trên cột điện tại phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên.

Điện Biên đồng loạt chỉnh trang cáp viễn thông, hòm công tơ và dây khách hàng trên cột điện

Tiếp tục thực hiện kế hoạch chỉnh trang hệ thống, bắt đầu từ ngày 20/6, Điện lực Điện Biên Phủ (thuộc Công ty Điện lực Điện Biên) phối hợp phường Điện Biên Phủ, các đơn vị viễn thông trên địa bàn tổ chức ra quân chỉnh trang cáp viễn thông, hòm công tơ và dây khách hàng trên cột điện lực.

Khám và cho trẻ uống Vitamin A tại Trạm Y tế xã Bạch Thông. (Ảnh: TUẤN SƠN)

Xây dựng hệ thống y tế gần dân, hiện đại

Với phương châm “gần dân, sát dân ở tuyến dưới-hiện đại hóa, tự chủ ở tuyến trên”, hệ thống y tế Thái Nguyên đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ. Tuyến dưới được củng cố vững chắc, trong khi tuyến trên ngày càng khẳng định là trung tâm đào tạo, khám, chữa bệnh của cả vùng phía bắc.

Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và trung học cơ sở Phìn Ngan đang dần hoàn thiện sau khi chuyển đổi công năng từ trụ sở xã Phìn Ngan cũ.

Sử dụng hiệu quả tài sản công sau sắp xếp đơn vị hành chính

Không để trụ sở, công trình công cộng dôi dư bị xuống cấp, bỏ không sau sắp xếp đơn vị hành chính, xã Bát Xát (Lào Cai) đã chủ động xây dựng phương án chuyển đổi công năng phù hợp, góp phần sử dụng hiệu quả tài sản công và đáp ứng nhu cầu của người dân.

Xây dựng cống thoát nước có đường kính lớn tại khu vực Hoàng Gia, phường Phan Đình Phùng.

Thái Nguyên cải thiện tình trạng ngập úng đô thị trung tâm

Phường Phan Đình Phùng là đô thị trung tâm tỉnh Thái Nguyên, thường diễn ra các hoạt động sôi động. Nhưng trời cứ mưa to từ 60-70mm liên tục khoảng 30 phút trở lên là nhiều khu vực bị ngập úng, ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế, xã hội.

Đồng chí Nguyễn Văn Đoạt (người thứ 3 từ phải sang), Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên kiểm tra thực địa tiến độ thi công Trường nội trú liên cấp Nà Bủng trên địa bàn xã biên giới Nà Bủng, tỉnh Điện Biên.

Điện Biên đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường nội trú liên cấp

Dù lãnh đạo tỉnh thường xuyên kiểm tra thực địa "đốc thúc" tiến độ, song nhiều công trình xây dựng trường nội trú liên cấp ở Điện Biên vẫn còn chậm tiến độ. Diễn biến thời tiết bất thường cùng với biến động giá nguyên vật liệu hiện nay càng tiềm ẩn nguy cơ làm chậm tiến độ các dự án trên địa bàn.

Chăn nuôi bò vỗ béo tuần hoàn mang lại hiệu quả về kinh tế, xã hội và môi trường.

Nhân rộng mô hình chăn nuôi bò vỗ béo tuần hoàn

Chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ chi phí cho các hộ chăn nuôi bò vỗ béo, trồng ngô sinh khối làm thức ăn chăn nuôi bò, sử dụng chất thải của bò ủ thành phân hữu cơ bón cho ngô sinh khối, cây trồng và nuôi giun quế làm thức ăn bổ sung cho gà, vịt, lợn...

Lãnh đạo tỉnh Cao Bằng kiểm tra, đôn đốc tiến độ tuyến đường liên xã Sơn Lộ-Yên Thổ.

Tạo động lực phát triển trên vùng đất khó

Các xã ở khu vực phía tây tỉnh Cao Bằng sở hữu nhiều tiềm năng, thế mạnh để phát triển kinh tế-xã hội. Tuy nhiên, do xa trung tâm, trình độ dân trí chưa đồng đều, địa hình độ dốc cao, ít đất sản xuất, cơ sở hạ tầng còn yếu kém nên đời sống của nhân dân còn nhiều khó khăn.

Hội Chữ thập đỏ tỉnh Tuyên Quang cùng đại diện các cơ quan, đơn vị trao tặng hỗ trợ xây dựng nhà Chữ thập đỏ cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh.

Lan tỏa yêu thương, kết nối nguồn lực vì cộng đồng

Tháng Nhân đạo năm 2026 tại Tuyên Quang đã ghi dấu ấn đậm nét bằng những công trình dân sinh thiết thực, các mô hình hỗ trợ sinh kế hiệu quả và nhiều hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng, nhất là đối với người yếu thế.

Cán bộ Hạt Kiểm lâm khu vực 5 cùng lực lượng chức năng thường xuyên tuần tra, bảo vệ rừng.

Giữ màu xanh những cánh rừng nguyên sinh

Hạt Kiểm lâm khu vực 5, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Tuyên Quang đang phối hợp cùng các lực lượng chức năng và cộng đồng ngày đêm bám rừng, bám địa bàn để bảo vệ những cánh rừng nguyên sinh rộng lớn với hệ động vật, thực vật phong phú, đa dạng.

Mô hình chè Shan tuyết cổ thụ mang lại thu nhập cao cho người dân A Mú Sung.

Đổi thay nơi thượng nguồn biên giới

Sau một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã vùng cao biên giới A Mú Sung (Lào Cai) đang từng ngày đổi thay. Bộ máy chính quyền mới vận hành hiệu quả, kinh tế từng bước phát triển, đời sống người dân không ngừng được nâng cao, tạo động lực phát triển cho vùng đất nơi thượng nguồn sông Hồng.

Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên Trịnh Xuân Trường trao Bằng khen tặng các tập thể có thành tích xuất sắc. (Ảnh: TUẤN SƠN)

Thái Nguyên gặp mặt các cơ quan báo chí

Nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2026), ngày 20/6, tỉnh Thái Nguyên tổ chức gặp mặt các cơ quan báo chí và trao Giải thưởng báo chí Huỳnh Thúc Kháng tỉnh Thái Nguyên lần thứ II-năm 2026.