Đi tìm tư liệu về Bác Hồ ở nước Nga

Đi tìm tư liệu về Bác Hồ ở nước Nga

Là một người làm lưu trữ hơn 20 năm, chị Phạm Thị Lai - trưởng phòng tư liệu Bảo tàng Hồ Chí Minh, người phụ trách nhóm công tác - cẩn trọng: “Tất cả sẽ được công bố sau khi chúng tôi đã phân loại, nghiên cứu và trình kết quả lên cấp có thẩm quyền".

Chị Lai kể về một tháng tìm kiếm, làm việc kể từ khi đặt chân xuống sân bay Domodedovo đến khi xách những chiếc va-li nặng trĩu tài liệu quý về nước: “Lưu trữ lịch sử chính trị quốc gia Nga là cơ quan lưu trữ lớn nhất nước Nga, có tới 685 phông lưu trữ (phông là đơn vị lưu trữ lớn nhất theo thuật ngữ của chuyên ngành lưu trữ) với 2,1 triệu hồ sơ lưu trữ. Trong đó tư liệu về Đảng Cộng sản Việt Nam và Bác Hồ chỉ là một mục lục trong một hồ sơ, với số lượng tài liệu hiện vật khoảng 7.000 trang. Trước đây, thời Liên Xô, các bạn có tặng chúng ta hầu hết các tài liệu mà họ lưu giữ, song chỉ là bản sao chụp, đen trắng, không rõ nét, nay chúng tôi phải tìm cách tiếp cận với hồ sơ gốc để scan. Qui định của cơ quan lưu trữ Nga là mỗi người mỗi ngày chỉ được đọc 5 đơn vị hồ sơ, 1.000 trang cũng tính là một đơn vị mà 1 trang cũng tính là một đơn vị, mà đặt tài liệu vào thứ hai thì thứ tư mới có để đọc”.

Trong số tài liệu mang về, chị Lai thích nhất bức ảnh Bác Hồ vào năm 1933, khi từ Trung Quốc quay lại Nga, với áo dài, khăn, giày, kính như một phú thương Trung Hoa (ảnh). Chị Lai kể: “Bảo tàng của chúng tôi có trưng bày cả bộ quần áo ấy, cả khăn, mũ kính ấy, nhưng chưa có một tài liệu nào, hình ảnh nào cho thấy Bác đã mặc chúng như thế nào. Khi nhìn thấy bức ảnh ấy lần đầu trong lưu trữ Nga, tôi đã nghẹn ngào vì sung sướng. Hay là tấm thẻ Bác chụp để đi dự Đại hội lần 7 của Quốc tế cộng sản năm 1935, với bốn thứ tiếng Anh, Nga, Pháp và Đức, Bác đã gầy và già đi bao nhiêu so với tấm ảnh trong thẻ dự đại hội 5 Quốc tế cộng sản vào năm 1924. Rồi tấm thẻ đảng viên Đảng Cộng sản Pháp năm 1922 với tên Henri Tchen (Henri Trần). Chúng tôi từng thống kê Bác có hơn 160 tên, nhưng mỗi lần gặp một tài liệu với một tên mới của Bác, vẫn không bao giờ hết ngạc nhiên về khả năng phi thường của Người”.

Chị Lai cho biết chuyến đi Nga lần này của đoàn cán bộ Bảo tàng Hồ Chí Minh có nhiều điều thú vị: phát hiện khá nhiều thư Bác gửi các lãnh tụ Đảng Cộng sản Liên Xô, hầu hết viết bằng tiếng Anh và tiếng Pháp, được trợ lý của họ dịch ra tiếng Nga và được cơ quan lưu trữ Nga gìn giữ rất cẩn thận, dù chỉ là hai dòng bút tích. Cũng có những bức thư viết bằng tiếng Nga, rất tình cảm, đặc biệt khi trình bày về các vấn đề thuộc địa. “Chúng tôi cũng đã tìm thấy những bức thư Bác gửi Quốc tế cộng sản xin được quay về Đông Dương, về VN hoạt động. Có những tư liệu về Bác chúng tôi tìm thấy không phải ở “Lưu trữ cá nhân - Nguyễn Ái Quốc” trong Lưu trữ quốc gia, mà ở Lưu trữ cá nhân của Stalin. Tôi hy vọng trong thời gian tới có thể nghiên cứu, báo cáo và công bố những tư liệu này” - chị Lai cho biết.

Có thể bạn quan tâm

Phu nhân Nguyễn Thị Thanh Nga (trái) cùng Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc chụp ảnh lưu niệm tại Bảo tàng Quốc hội Hàn Quốc. (Ảnh: Đào Lâm/ TTXVN)

Sẻ chia nét tương đồng văn hóa, gắn kết tình hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam, Hàn Quốc

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Hàn Quốc của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao nước ta, ngày 7/9, Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Nguyễn Thị Thanh Nga và Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Cho Jeong Sik, bà Cho Mi-seon tới thăm Bảo tàng Quốc hội Hàn Quốc tại thủ đô Seoul.

Nghi lễ tế Đức Thần Nông và các vị chư thần tại lễ hội. (Ảnh: BTC)

Lễ hội tri ân Đức Thần Nông, gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống

Tại Đền Thần Nông (xã Cẩm Lý, tỉnh Bắc Ninh), Lễ hội “Hướng về cội nguồn-Tri ân tiên tổ” vừa được tổ chức trang trọng với sự tham gia của đông đảo nhân dân và du khách thập phương, góp phần tôn vinh đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tinh thần đoàn kết cộng đồng và quảng bá các giá trị văn hóa lâu đời.

Trung tâm Nền tảng và Dịch vụ số tổ chức Lễ ra mắt nền tảng VTVgo The Next. (Ảnh: VTV)

VTVgo The Next - Mở ra hệ sinh thái trải nghiệm mới

Ngày 7/9, tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 56 năm Ngày phát sóng chương trình truyền hình đầu tiên của Đài Truyền hình Việt Nam, Trung tâm Nền tảng và Dịch vụ số chính thức giới thiệu nền tảng VTVgo The Next, đánh dấu bước phát triển mới của VTVgo từ nền tảng truyền hình số hướng tới nền tảng dịch vụ số toàn diện.

Triển lãm “Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X” tại Công viên Chi Lăng. (Ảnh: Sở Văn hóa và Thể thao thành phố).

Thành phố Hồ Chí Minh: Triển lãm “Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X”

Từ ngày 5-10/9, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) và Công ty BHD triển khai chuỗi hoạt động văn hóa-điện ảnh Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X cùng phim Hộ linh tráng sĩ-Bí ẩn mộ Vua Đinh.

Nghệ sĩ Ưu tú Quyền Văn Minh cùng ban nhạc mang những giai điệu Jazz đến không gian mở tại Nhà Bát Giác, Vườn hoa Lý Thái Tổ (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội). (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Khi Jazz ngân lên những thanh âm của Hà Nội

Liên hoan Nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 có chủ đề “Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới” sẽ diễn ra từ 17 đến 19/9. Không chỉ góp thêm cho Hà Nội một lễ hội, Liên hoan tạo ra không gian nơi di sản và đương đại, nghệ sĩ và công chúng, thành phố và thế giới được kết nối bằng thứ ngôn ngữ âm nhạc tự do, ngẫu hứng và đối thoại.

Điệu múa Khai đèn được Câu lạc bộ Văn hóa dân tộc Cao Lan giới thiệu rộng rãi đến công chúng qua nhiều sự kiện. (Ảnh: VƯƠNG DIỆM)

Giữ mạch sống văn hóa dân gian

Di sản văn hóa sẽ khó có sức sống nếu chỉ được lưu giữ trong ký ức hay những hồ sơ bảo tồn. Vì thế, ngay từ cơ sở, các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ dân gian đang tạo ra không gian để người dân cùng thực hành, trao truyền và đưa những giá trị truyền thống trở lại đời sống.

Quang cảnh Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Điện ảnh Việt Nam lần thứ X. (Ảnh: An Nhi)

Mở ra chặng đường sáng tạo mới cho điện ảnh Việt Nam

Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Điện ảnh Việt Nam lần thứ 10, nhiệm kỳ 2026-2031 mở ra chặng đường mới đối với tổ chức nghề nghiệp của những người làm điện ảnh. Nhiệm kỳ qua cho thấy nhiều nỗ lực trong hỗ trợ sáng tác, đào tạo và kết nối nghề nghiệp. 

Hội nghị Kết nối Huế-Nhật Bản năm 2026. (Ảnh: LÊ HOÀNG)

Huế mở rộng không gian hợp tác, kết nối nguồn lực từ Nhật Bản

Trên nền tảng quan hệ hợp tác được vun đắp nhiều năm, Huế đang chủ động mở rộng kết nối với các địa phương, tổ chức và doanh nghiệp Nhật Bản, hướng tới những chương trình cụ thể về công nghệ, giáo dục, y tế, di sản, du lịch và đầu tư, qua đó tạo thêm nguồn lực cho thành phố phát triển nhanh, xanh và bền vững.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt trả lời báo chí về ý nghĩa của việc Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Nghị quyết "Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì phát triển bền vững” do Việt Nam đề xuất. (Ảnh: Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc cung cấp)

Bước tiến quan trọng trong việc thúc đẩy văn hóa trở thành động lực thiết yếu của phát triển bền vững

Việc sáng kiến "Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì phát triển bền vững” được thông qua có ý nghĩa đặc biệt đối với Việt Nam. Đây là sáng kiến do Việt Nam khởi xướng, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong nỗ lực thúc đẩy văn hóa trở thành một động lực thiết yếu của phát triển bền vững trên phạm vi toàn cầu.

Robot hình người thu hút sự chú ý trong buổi tập luyện cho đêm chung kết. (Ảnh: BAN TỔ CHỨC)

Robot hình người đồng diễn cùng thí sinh trong đêm chung kết Miss Galaxy Vietnam 2026

Sau hành trình dài tại ngôi nhà chung, trải qua các vòng thi truyền hình thực tế với những trải nghiệm gắn với văn hóa bản địa, quảng bá du lịch, sản vật địa phương trên nền tảng số…, các thí sinh Miss Galaxy Vietnam 2026 đã sẵn sàng cho đêm chung kết diễn ra tối 5/9 tại Quảng trường 8/5, phường Mộc Châu, tỉnh Sơn La.

Nhà thơ Định Hải.

Một đời tận hiến cho trẻ thơ

Ngày 30/8/2026, nhà thơ Định Hải (trong ảnh) trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 90, khép lại một đời cầm bút trọn vẹn dành cho thiếu nhi. Nhắc tới nhà thơ Định Hải, nhiều người lập tức nhớ ngay tới tác phẩm “Bài ca trái đất”, sau này được nhạc sĩ Trương Quang Lục phổ nhạc thành ca khúc “Trái đất này là của chúng mình”. 

Các nghệ sĩ trong chương trình Gala Chuông vàng vọng cổ tối 30/8. Từ cuộc thi này, nhiều giọng ca triển vọng đã thành danh trên sân khấu cải lương thành phố. (Ảnh: Linh Bảo)

Đưa nghệ thuật cải lương đến với khán giả trẻ

Tiếp tục đổi mới công tác lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật, Hội đồng Lý luận, phê bình Văn học, Nghệ thuật-Ban Tuyên giáo Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp Đài Phát thanh và Truyền hình Thành phố (Hãng phim TFS) sẽ tổ chức chương trình Nghệ thuật Cải lương-Ký ức lịch sử và Mã hóa văn hóa dân tộc vào ngày 4/9.