Theo đại diện Viện Kiểm sát Thành phố Hà Nội, từ năm 2018 đến tháng 4/2022, Phạm Vũ Khiêm, Giám đốc Công ty Herbitech vì mục đích vụ lợi đã chỉ đạo thay đổi thành phần, hàm lượng nguyên liệu so với hồ sơ công bố để sản xuất, buôn bán 67 sản phẩm giả, tổng trị giá hơn 11 tỷ đồng, thu lợi bất chính hơn 1,3 tỷ đồng.
Trong số 67 sản phẩm bảo vệ sức khỏe bị xác định là hàng giả có nhiều sản phẩm như: Ăn ngon Baby Shark, Bổ phổi vương đan Xuyên Tâm Liên, Kha tử An phế đơn, Dạ dày Mộc Khôi, SunBee ăn ngon...
Bị cáo còn chỉ đạo sử dụng hai hệ thống sổ sách kế toán, bán hàng không xuất đầy đủ hóa đơn nhằm che giấu doanh thu, gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước hơn 51,7 tỷ đồng. Ngoài ra, Khiêm bị cáo buộc sử dụng hơn 12,3 tỷ đồng có nguồn gốc từ hành vi phạm tội để đầu tư bất động sản, xây dựng nhà máy nhằm hợp thức hóa dòng tiền.
Viện Kiểm sát xác định Phạm Vũ Khiêm là người chủ mưu, cầm đầu, điều hành toàn bộ hoạt động phạm tội nên phải chịu trách nhiệm cao nhất trong vụ án. Do đó, Viện Kiểm sát đề nghị phạt bị cáo Khiêm mức án 10-11 năm tù về tội "Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm"; mức án 8-9 năm tù về tội "Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng"; mức án 5-6 năm tù về tội "Rửa tiền". Tổng hợp mức án mà Khiêm bị đề nghị cho 3 tội danh là 23-26 năm tù.
Đối với Trần Thị Huệ, quản lý Công ty Herbitech (vợ của bị cáo Khiêm), Viện Kiểm sát xác định bị cáo đã cùng tham gia điều hành hoạt động sản xuất, thay đổi thành phần nguyên liệu, ký hồ sơ để che giấu sai phạm, giúp sức sản xuất, buôn bán 67 sản phẩm giả có tổng trị giá hơn 11 tỷ đồng, thu lợi bất chính hơn 1,3 tỷ đồng.
Trong lĩnh vực kế toán, Huệ bị cáo buộc trực tiếp quản lý hoạt động kinh doanh, quỹ tiền mặt, thực hiện thu chi theo 2 hệ thống sổ sách, thống nhất với khách hàng việc không xuất đầy đủ hóa đơn và chỉ đạo mua nguyên liệu không có hóa đơn, góp phần gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước hơn 51,7 tỷ đồng.
Theo Viện Kiểm sát, Trần Thị Huệ là người thực hành tích cực, giữ vai trò giúp sức cho Phạm Vũ Khiêm trong 2 tội danh trên và phải chịu trách nhiệm hình sự sau bị cáo Khiêm. Viện Kiểm sát đề nghị xử phạt bị cáo Huệ mức án 6-7 năm tù về tội "Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm" và mức án 5-6 năm tù về tội "Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng". Tổng hợp mức án Huệ bị đề xuất cho 2 tội danh là 11-13 năm tù,
Đối với các bị cáo còn lại là nhân viên làm công ăn lương, giữ vai trò thứ yếu, không được hưởng lợi và phạm tội theo sự chỉ đạo của chủ doanh nghiệp, Viện Kiểm sát, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét phân hóa trách nhiệm, áp dụng các tình tiết giảm nhẹ và cho hưởng án treo đối với những trường hợp đủ điều kiện.
Trước phần luận tội, nhiều câu hỏi của bị cáo Khiêm và luật sư tham gia bào chữa tập trung vào kết luận giám định đối với các sản phẩm có kết quả "không phát hiện" hoạt chất và căn cứ để xác định đây là hàng giả.
Trả lời nội dung này, đại diện cơ quan giám định khẳng định kết luận được đưa ra dựa trên kết quả giám định đối với chính các mẫu vật được cơ quan điều tra trưng cầu. Việc vì sao giữa các mẫu cùng một lô sản phẩm lại cho kết quả khác nhau không thuộc phạm vi đánh giá của cơ quan giám định. Theo giám định viên, có nhiều nguyên nhân có thể dẫn đến hiện tượng này, như quá trình phối trộn không đồng đều hoặc chất lượng nguyên liệu đầu vào không bảo đảm an toàn thực phẩm.
Làm rõ hơn căn cứ xác định hàng giả, giám định viên cho biết cơ quan giám định đối chiếu kết quả phân tích với quy định của pháp luật và hồ sơ công bố sản phẩm. Trường hợp mẫu không phát hiện hoạt chất chính hoặc hàm lượng hoạt chất chính thấp hơn 70% so mức công bố thì được xác định là hàng giả theo quy định.
Theo giám định viên, khi kết quả ghi nhận là "không phát hiện", điều đó đồng nghĩa hoạt chất chính hầu như không có hoặc có ở mức quá thấp. Nếu hàm lượng đạt khoảng 70%, 80% hoặc ở mức có thể định lượng được thì cơ quan giám định sẽ phát hiện và ghi nhận bằng số liệu cụ thể, thay vì kết luận "không phát hiện". Vì vậy, trong các trường hợp này, cơ quan giám định căn cứ quy định hiện hành để kết luận sản phẩm là hàng giả.
Luật sư cũng đặt vấn đề về việc cơ quan giám định căn cứ vào chỉ tiêu nào để xác định hàng giả, đặc biệt đối với những sản phẩm có nhiều thành phần nhưng chỉ một số hoạt chất tạo nên công dụng chính.
Giải đáp nội dung này, giám định viên cho biết việc giám định được thực hiện theo đúng nội dung trưng cầu của cơ quan điều tra. Đối với sản phẩm đã có hồ sơ công bố chất lượng hoặc xác định hoạt chất chính, cơ quan giám định sẽ đánh giá theo các chỉ tiêu chất lượng chủ yếu hoặc hoạt chất chính được yêu cầu trong quyết định trưng cầu.
Trong trường hợp sản phẩm không có bản công bố chất lượng hoặc không xác định được chỉ tiêu chất lượng chủ yếu, cơ quan giám định sẽ căn cứ vào các thành phần ghi trên nhãn sản phẩm để thực hiện giám định. Theo giám định viên, đây là cách thức vẫn được áp dụng đối với nhiều sản phẩm không có hồ sơ công bố đầy đủ.
Trong phần thủ tục xét hỏi tại phiên tòa, bị cáo Khiêm và giám định viên đã có cuộc đối chất căng thẳng về việc xác định các chỉ tiêu kỹ thuật để kết luận hàng giả theo Nghị định 98/2020/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Bị cáo cho rằng cơ quan giám định đang nhầm lẫn giữa 'thành phần' và 'chỉ tiêu chất lượng', dẫn đến việc kết luận không chính xác về tính chất hàng giả của sản phẩm, trong khi phía giám định viên khẳng định họ thực hiện theo hồ sơ công bố và yêu cầu của cơ quan điều tra.
Bị cáo viện dẫn Nghị định 98 để lập luận rằng hàng giả phải dựa trên các chỉ tiêu chất lượng hoặc định lượng chất chính đạt dưới 70% so với mức tối thiểu đã công bố.
Bị cáo tranh luận rằng mục 'thành phần' trong hồ sơ sản phẩm chỉ là công thức và không có mức giới hạn tối thiểu, do đó không thể dùng làm căn cứ xác định hàng giả như 'chỉ tiêu chất lượng'.
Giám định viên giải thích việc giám định căn cứ vào từng bản công bố sản phẩm riêng biệt và các câu hỏi cụ thể từ cơ quan cảnh sát điều tra. Đại diện giám định cho biết đối với dược liệu, hiện nay khoa học chỉ có thể định tính chứ chưa thể định lượng trong hỗn hợp, nếu không phát hiện được thành phần thì có thể xem xét là hàng giả.
![[Infographic] Căn cứ tái thẩm và quy trình của Tòa án nhân dân tối cao](https://cdn.nhandan.vn/images/9bRmDdO8XECBKGMSvh6-8NaXYkFW0Xtj6GkrYtjUl49MjFFJwz8zYcgYbU-X50wj/cover-7437.png.avif)
