Cây dược liệu mở lối sinh kế bền vững ở Lùng Phình

Lào Cai từ lâu được xem là “kho dược liệu” tự nhiên với gần 1.000 loài cây thuốc, trong đó nhiều loài quý như tam thất, hoàng liên, thất diệp nhất chi hoa... chỉ sinh trưởng tốt ở vùng núi cao Hoàng Liên.

Nương trồng cây cát cánh ở Lùng Phình.
Nương trồng cây cát cánh ở Lùng Phình.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở tiềm năng tự nhiên, mà ở cách địa phương này từng bước chuyển hóa lợi thế thành sinh kế thật sự cho người dân, mở ra cơ hội thoát nghèo bền vững.

Trên những triền núi cao của xã Lùng Phình - vùng đất mới được hợp nhất từ ba xã Lùng Phình, Tả Van Chư (huyện Bắc Hà cũ) và Lùng Thẩn (huyện Si Ma Cai cũ) -

các nương dược liệu đang dần phủ xanh những khoảng đất từng chỉ quen với ngô, lúa. Với diện tích hơn 10.100 ha, trải dài qua 20 thôn và quy tụ 12 thành phần dân tộc, vùng đất này từng đối mặt không ít khó khăn về sinh kế. Nhưng giờ đây, từ chính những thửa đất ấy, một hướng đi mới đang mở ra.

Ở thôn Lả Nhì Thàng, ông Giàng Seo Vu được xem là một trong những người đi đầu trong chuyển đổi cây trồng. Đứng giữa nương cát cánh xanh mướt, ông không giấu được niềm vui khi nhắc lại quãng thời gian trước kia. Khi ấy, gia đình ông quanh năm trồng ngô, lúa, nhưng thu nhập vẫn bấp bênh, cái nghèo cứ đeo bám. Ông chia sẻ: “Từ khi chuyển sang trồng 1 ha cây cát cánh, mỗi năm gia đình thu về 150-200 triệu đồng. Nhờ đó, kinh tế gia đình ổn định hơn”.

Câu chuyện của ông Vu không còn là trường hợp riêng lẻ. Ở thôn Tẩn Chư, anh Tráng Seo Kênh cũng từng trải qua những năm tháng “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời” mà vẫn không thoát khỏi cảnh thiếu thốn. Trước đây, gia đình anh chỉ trồng lúa, ngô, thu nhập thấp, cuộc sống quanh năm chật vật. Bước ngoặt đến khi Hợp tác xã nông nghiệp Cồ Dề Chải được thành lập.

Ban đầu, vợ chồng anh Kênh chỉ tham gia làm công, chăm sóc cây dược liệu cho hợp tác xã. Nhưng chính quá trình làm việc ấy đã giúp họ nhìn ra cơ hội. Từ những luống cây đầu tiên như thất diệp nhất chi hoa, tam thất, gia đình anh dần có nguồn thu ổn định. Cuộc sống đổi thay rõ rệt.

Điều đáng nói là sự thay đổi này không chỉ đến từ việc chuyển đổi cây trồng, mà còn từ cách tổ chức sản xuất. Sự xuất hiện của Hợp tác xã nông nghiệp Cồ Dề Chải đã giúp người dân không còn sản xuất đơn lẻ. Họ được hỗ trợ giống, kỹ thuật, được hướng dẫn bài bản và quan trọng hơn là có đầu ra ổn định. Nhờ đó, người dân mạnh dạn đầu tư, gắn bó lâu dài với cây dược liệu thay vì canh tác manh mún như trước.

Trên những sườn núi trước kia chỉ có ngô và lúa, giờ đây những luống cát cánh, tam thất, thất diệp nhất chi hoa đang phát triển xanh tốt. Sự thay đổi ấy không chỉ làm thay đổi cảnh quan, mà còn thay đổi cả đời sống của người dân. Từ chỗ phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết, thu nhập bấp bênh, nhiều hộ gia đình đã có nguồn thu ổn định, từng bước vươn lên thoát nghèo. Ở Lùng Phình, câu chuyện trồng dược liệu không còn là một mô hình thử nghiệm, mà đang dần trở thành hướng đi rõ ràng cho phát triển kinh tế.

Ông Trần Hoàng Tuân, Bí thư Đảng ủy xã Lùng Phình cho biết, phát triển canh tác dược liệu không chỉ góp phần bảo tồn đa dạng sinh học mà còn nâng cao thu nhập cho người dân. Chính quyền sẽ tiếp tục tuyên truyền, hỗ trợ kết nối tiêu thụ để bà con yên tâm gắn bó, đồng thời cần sự chủ động tham gia của người dân để mở rộng và phát triển hiệu quả các loại cây này.

Có thể bạn quan tâm

Đổi mới hoạt động dạy và học ở xã Lương Sơn, tỉnh Phú Thọ. Ảnh: Ngọc Hoa

Xây dựng phương án khoa học, minh bạch

Thực hiện Kế hoạch số 277/KH-UBND của UBND tỉnh Phú Thọ về tổ chức lại hệ thống cơ sở giáo dục công lập, xã Lương Sơn đang khẩn trương rà soát, xây dựng phương án sắp xếp theo hướng tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng hợp lý cơ sở vật chất và đội ngũ cán bộ, giáo viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.

Sau sắp xếp, các cơ sở giáo dục phổ thông ở vùng cao sẽ được đầu tư để nâng cao chất lượng học tập.

Tập trung nguồn lực, nâng cao chất lượng dạy và học

Là một trong 15 địa phương được Bộ Giáo dục và Đào tạo lựa chọn thí điểm sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập, Lạng Sơn đang triển khai phương án tổ chức lại hệ thống trường lớp gắn với phát triển các trường phổ thông dân tộc nội trú liên cấp ở khu vực biên giới.

Nhiều loại cây trồng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên mang lại hiệu quả kinh tế cao, gúp người dân làm giàu. Ảnh: Ngọc Tú

Một container hàng, một container dữ liệu

Muốn xuất khẩu một container quế sang châu Âu, doanh nghiệp bây giờ không chỉ chuẩn bị hàng hóa. Họ còn phải chuẩn bị cả một “container dữ liệu”. Xu hướng ấy đang được nhiều địa phương cụ thể hóa bằng các chương trình nâng cao chất lượng và truy xuất nguồn gốc nông sản.

Cơ sở dữ liệu đất đai đầy đủ và minh bạch là yếu tố quan trọng giúp tỉnh Lào Cai phát triển mạnh mô hình du lịch sinh thái. Ảnh: Nam Nguyễn

Mở những cơ hội mới

Từ giữa tháng 5/2026, nền tảng chuyên ngành VBDLis đã được tỉnh Lào Cai đưa vào khai thác thống nhất, khép kín quy trình xử lý hồ sơ địa chính trên không gian số. Việc minh bạch hóa dữ liệu đã giúp cắt giảm từ 20% đến 40% thời gian giải quyết các thủ tục hành chính liên quan đất đai, tiết kiệm đáng kể thời gian, công sức cho người dân và doanh nghiệp.

Các sản phẩm thổ cẩm được giới thiệu trong không gian văn hóa tại Lào Cai. Ảnh: Nam Hải

Chuyển hóa tiềm năng thành giá trị

Nếu trước đây hàng hóa không thể đi vì thiếu đường thì hôm nay nhiều cơ hội phát triển lại bị bỏ lỡ vì thiếu dữ liệu. Khi dữ liệu về dân cư, đất đai, nông nghiệp, du lịch và cửa khẩu được chuẩn hóa, kết nối và khai thác hiệu quả, những tiềm năng của vùng mới có thể chuyển hóa thành giá trị kinh tế.

V-Standard đem tới nhiều hy vọng cho nông nghiệp Việt Nam. Nguồn: Aus4Innovation

Kết nối và nâng cao giá trị nông sản Việt Nam

Sau bốn tháng thử nghiệm vận hành V-Standard - nền tảng quản lý tiêu chuẩn nông nghiệp cho người Việt Nam, 127 mùa vụ và 147 sản phẩm nông nghiệp, 230 tài khoản đã đăng ký, tăng cường kết nối giữa nông dân, hợp tác xã, đơn vị thu mua và các tổ chức chứng nhận.

Học sinh các Trường phổ thông Dân tộc nội trú THCS và THPT Bảo Thắng, THCS thị trấn Phố Lu và THCS xã Sơn Hà (tỉnh Lào Cai) đã tự tin thể hiện kiến thức về phòng chống thiên tai. Ảnh: UNICEF Việt Nam

Bồi đắp “hành trang xanh” ở vùng cao

Giữa những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, giáo dục môi trường không còn dừng lại ở việc trồng thêm một cây xanh hay nhặt một túi rác. Ở nhiều tỉnh Trung du và miền núi phía Bắc, những bài học về phát triển bền vững đang dần trở thành một phần của quá trình hình thành năng lực sống cho trẻ em.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Cao Lộc giải quyết thủ tục hành chính phục vụ người dân.

Nhanh chóng thích ứng, vận hành thông suốt

Sau 1 năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, việc vận hành, hoạt động tại xã Cao Lộc (Lạng Sơn) ổn định, thông suốt, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển mới.

Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, thu hút đầu tư FDI của tỉnh Phú Thọ đạt gần 1,8 tỷ USD, gấp 4,9 lần cùng kỳ năm trước và vượt kế hoạch cả năm.

Vững vàng giữ ngôi vị quán quân về tốc độ tăng trưởng

Vượt qua những lực cản lớn từ sự đứt gãy chuỗi cung ứng và chi phí logistics tăng cao, tỉnh Phú Thọ xác lập vị trí thứ 7 trên bảng tổng sắp cả nước, đồng thời vững vàng giữ ngôi vị quán quân về tốc độ tăng trưởng khu vực Đồng bằng sông Hồng và Trung du và miền núi phía bắc.

Nhà điêu khắc Triệu Tiến Công vẫn luôn ấp ủ mong muốn khôi phục làng nghề gốm sứ. Ảnh: NVCC

Kể câu chuyện về gốm và nghệ thuật

Vừa làm giáo viên “trường làng” - dạy mỹ thuật cho học sinh phổ thông, nhà điêu khắc Triệu Tiến Công (Phú Thọ) vẫn có nhiều đóng góp cho nghệ thuật, kết nối di sản dân tộc với đời sống đương đại.

Các thành viên giới thiệu về dự án Firesense AI. Ảnh: THPTCVP

Giải bài toán thực tiễn bằng công nghệ

Từ một tình huống có thể dẫn đến hỏa hoạn trong đời sống, nhóm học sinh Trường THPT Chuyên Vĩnh Phúc và Trường THCS Vĩnh Yên đã phát triển dự án Firesense AI - Cảnh báo cháy thông minh bằng công nghệ nhận diện mùi. Dự án đã vượt qua hơn 880 ý tưởng trên cả nước để giành Giải nhất quốc gia tại Cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” năm 2026.

Một phiên livestream bán nông sản, hỗ trợ bà con phát triển kinh tế, xây dựng quê hương.

Khi những người trẻ tri ân bản làng

Ở nhiều xã vùng cao tỉnh Tuyên Quang, phong trào tham gia mạng xã hội - đặc biệt là các nền tảng xuyên biên giới - của người trẻ đã mang lại nhiều thành công bất ngờ. Tiêu biểu là xã vùng cao Lâm Bình, nhiều gia đình “trai bản” đã thu được hàng chục tỷ đồng, mua xe hơi, xây nhà cửa khang trang và sẵn sàng hỗ trợ bà con mình học “nghề làm giàu” rất mới mẻ này.

Phụ nữ Dao Tiền phải dành rất nhiều thời gian và sự nhẫn nại để hoàn thành một bộ trang phục truyền thống. Ảnh: Anh Quân

Xem hoa văn kể chuyện dưới chân núi Phia Oắc

Dưới chân núi Phia Oắc, bản du lịch cộng đồng Hoài Khao (xã Thành Công, tỉnh Cao Bằng) hiện lên như một không gian văn hóa sống động của người Dao Tiền. Giữa nhịp sống hiện đại, những người phụ nữ nơi đây vẫn bền bỉ giữ nghề thêu, kỹ thuật vẽ sáp ong trên vải để bộ trang phục truyền thống được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Thời gian tới, cơ quan Thuế tỉnh Lạng Sơn sẽ tiếp tục triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp quản lý hiệu quả các nguồn thu trên địa bàn.

Triển khai hiệu quả các giải pháp quản lý nguồn thu

Hướng tới mục tiêu hoàn thành vượt dự toán thu ngân sách năm 2026, cơ quan Thuế tỉnh Lạng Sơn đã triển khai quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả các giải pháp quản lý nguồn thu. Đặc biệt, đơn vị này đã mở chiến dịch rà soát quy mô lớn nhằm chuẩn hóa toàn diện dữ liệu mã số thuế, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn thủ tục hành chính cho doanh nghiệp.

Diện tích vùng trồng cà-phê Arabica ở Sơn La đang có 33.628 ha. Ảnh: Minh Thu

Khẳng định thương hiệu cà-phê Sơn La

Phát triển vùng nguyên liệu chất lượng cao, đẩy mạnh liên kết sản xuất, ứng dụng công nghệ và xây dựng thương hiệu bền vững đang giúp cà-phê Sơn La ngày càng khẳng định vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế.

Cán bộ chốt bảo vệ rừng Tát Kẻ, xã Yên Hoa, tỉnh Tuyên Quang đi tuần tra. Ảnh: Doãn Hoàng

“Đánh thức” những tán rừng cổ thụ

Những rừng nghiến cổ thụ ở miền núi phía bắc nước ta là những báu vật thiên nhiên vô giá. Nhiều rừng nghiến đã hơn một nghìn năm tuổi, tập trung ở một số xã của tỉnh Tuyên Quang, như: Lâm Bình, Yên Hoa, Thượng Nông, Na Hang, Hồng Thái, Côn Lôn…, với diện tích rừng bảo tồn lên tới 132.000 ha. Miền rừng này cũng là mái nhà của nhiều loài động thực vật quý hiếm, trong đó có tới 13 loài thú ghi nhận trong “Sách đỏ Việt Nam”.

Khám sức khỏe cho người dân tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Tuyên Quang.

Tăng cơ hội chăm sóc sức khỏe

Những quy định mới của Luật Bảo hiểm y tế có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 sẽ góp phần giảm bớt gánh nặng về sức khỏe và chi phí đối với người dân, đặc biệt đồng bào miền núi.

Khám sức khỏe định kỳ cho học sinh trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn.

Tiếp sức cho bệnh nhân điều trị dài ngày

Từ ngày 1/7/2026, người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) đủ 5 năm liên tục sẽ được quỹ BHYT chi trả 100% chi phí khám chữa bệnh trong phạm vi hưởng khi vượt ngưỡng cùng chi trả. Chính sách mới này đang trở thành điểm tựa rất thiết thực cho nhiều bệnh nhân phải điều trị dài ngày.

Các bác sĩ đang thăm khám bệnh cho người dân tại Bệnh viện Nam Lương Sơn.

Nâng cấp “lá chắn” đầu tiên

Hướng tới nâng cao năng lực y tế cơ sở, tỉnh Phú Thọ đang dành nguồn lực lớn nhằm đầu tư nâng cấp hệ thống y tế, đặc biệt là ở tuyến cơ sở, với mục tiêu củng cố cho “lá chắn” đầu tiên trong hệ thống bảo vệ sức khỏe toàn dân.

Nhóm học sinh chia sẻ với người bán hàng tại căng-tin nhà trường về ý tưởng giảm rác thải nhựa. Ảnh chụp từ video: An Trung

Những lựa chọn thông minh hơn

Từ chối dùng đồ nhựa sử dụng một lần, dùng bát sứ và đũa tre khi ăn nhẹ tại căng- tin nhà trường, góp lại quần áo đã qua sử dụng để cùng tạo ra những món đồ thủ công xinh xắn, có giá trị kinh tế, đây là “những sáng kiến nhỏ mà có thể tác động lớn nếu được nhân rộng trong các nhà trường và cộng đồng”, đến từ các em học sinh của Trường trung học cơ sở Cầu Giấy, Hà Nội.