Tại xã Ia Phí, tỉnh Gia Lai, mô hình khởi nghiệp tiêu biểu của chị Rơ Châm Awưnh, đang thu hút sự quan tâm không chỉ bởi cách làm sáng tạo mà còn bởi tinh thần dấn thân "vì cộng đồng, vì buôn làng".
Chị Rơ Châm Awưnh là người dân tộc Gia Rai đầu tiên tại địa phương mạnh dạn khởi nghiệp trong lĩnh vực chế biến cà- phê. Khi bắt đầu hành trình này, chị không có nhiều vốn, thiếu kinh nghiệm thương trường, khó tiếp cận thị trường xuất khẩu. Nhưng chính nghị lực vươn lên đã giúp chị từng bước xây dựng và phát triển Công ty TNHH Chế biến nông sản Jrai Ialy với thương hiệu cà-phê không chỉ mạnh ở Gia Lai mà còn vươn ra các thị trường khác.
“Nông sản của mình phải sạch, phải được làm bằng cả tâm huyết, mới có thể đi xa và được thế giới đón nhận”, đó là quan điểm sống và làm nghề mà chị Rơ Châm Awưnh luôn kiên định. Ngay từ những ngày đầu khởi nghiệp, chị đã định hướng sản phẩm theo hướng sạch-hữu cơ-bền vững, đồng thời liên kết với người dân trong buôn làng để xây dựng vùng nguyên liệu ổn định. Từ chuỗi giá trị khép kín: vùng nguyên liệu-chế biến-tiêu thụ, sản phẩm mang thương hiệu Jrai Ialy đã chiếm được lòng tin của người tiêu dùng trong nước và dần chinh phục được thị trường quốc tế.
Một trong những nét đặc biệt của mô hình này là sự liên kết chặt chẽ giữa công ty với bà con dân làng. Có đến 30 hộ dân trong làng Mrông Yố 1 cùng tham gia vào mô hình, với tổng diện tích khoảng 50 ha cà-phê. Họ không chỉ góp công lao động mà còn đem đất đai, nguyên liệu và cả niềm tin gửi gắm vào thương hiệu của dân làng mình. “Tôi gọi đây là mô hình “buôn làng đi chung”, nơi mỗi sản phẩm không chỉ mang giá trị kinh tế, mà còn chứa đựng tinh thần đoàn kết cộng đồng”, chị Rơ Châm Awưnh chia sẻ.
Hiện nay, công ty của chị tạo việc làm ổn định cho hàng chục lao động tại địa phương. Đặc biệt, công ty còn giúp nhiều người già trước đây phải đi mót cao-su thuê, công việc nhọc nhằn và nguy hiểm, nay được bố trí công việc nhẹ hơn phù hợp với sức khỏe như thu nhặt cà-phê, với mức chi trả lên tới 300 nghìn đồng/ngày.
Chị Awưnh còn chú trọng công tác đào tạo người lao động về kỹ năng trồng trọt, sơ chế và chế biến nông sản theo hướng hữu cơ giúp cải thiện thu nhập cho bà con và nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường. Các sản phẩm mang thương hiệu Jrai Ialy đã có mặt tại nhiều siêu thị lớn, các điểm bán nông sản đặc sản tại TP Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đà Nẵng, Cần Thơ… Công ty còn tích cực quảng bá sản phẩm ra thị trường quốc tế, với sự hiện diện tại hơn 20 quốc gia.
Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Ia Phí Nguyễn Công Sơn, mô hình của chị Rơ Châm Awưnh mang lại giá trị kinh tế và mở ra hướng mới cho nông sản địa phương: “Chính quyền địa phương đặc biệt đánh giá cao mô hình này. Chúng tôi đang hỗ trợ công ty thực hiện công tác truy xuất nguồn gốc, đồng thời vận động hoàn chỉnh hồ sơ để tham gia chương trình OCOP, hướng tới đạt chuẩn từ 4 đến 5 sao. Với định hướng hàng hóa hữu cơ, sạch, chúng tôi kỳ vọng sản phẩm của Công ty Jrai Ialy sẽ chinh phục các thị trường trọng điểm như châu Âu, châu Mỹ, châu Đại Dương trong thời gian tới”.
