Buôn lậu xăng dầu, vàng, ma túy tiếp tục diễn biến phức tạp trên nhiều tuyến biên giới

Tháng 4/2026, tình hình buôn lậu, gian lận thương mại qua biên giới tiếp tục diễn biến phức tạp trên cả tuyến biển, đường bộ, hàng không và chuyển phát nhanh. Nổi lên là các vụ vận chuyển trái phép vàng, dầu Diesel, ma túy, hàng đông lạnh không rõ nguồn gốc, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ với thủ đoạn ngày càng tinh vi.

Thứ Hai, ngày 11/05/2026 - 18:40

Công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại tiếp tục được triển khai quyết liệt trên nhiều tuyến, địa bàn.

Từ ngày 15/3 đến 14/4/2026, cơ quan Hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 2.152 vụ vi phạm, tăng 822 vụ, tương đương tăng 61,8% so với cùng kỳ năm 2025. Trị giá hàng hóa vi phạm ước tính đạt 1.720 tỷ đồng. Cơ quan hải quan đã chuyển khởi tố 15 vụ, tăng 25% so với cùng kỳ năm trước; số thu ngân sách Nhà nước đạt 76,2 tỷ đồng.

Lũy kế từ ngày 15/12/2025 đến 14/4/2026, toàn ngành hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 7.029 vụ vi phạm, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính đạt 6.486,8 tỷ đồng; khởi tố 4 vụ và chuyển khởi tố 43 vụ; số thu ngân sách Nhà nước đạt 277,5 tỷ đồng.

Trong tháng 4/2026, tình hình buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới diễn biến phức tạp trên nhiều tuyến. Nổi lên là hiện tượng vận chuyển trái phép vàng, dầu Diesel tại tuyến biên giới miền trung giáp Lào và tuyến đường sông Tây Nam giáp Campuchia; vận chuyển hàng cấm như vảy tê tê và hàng thực phẩm đông lạnh không rõ nguồn gốc tại tuyến đường bộ phía bắc giáp Trung Quốc.

Tuyến biển tiếp tục chiếm tỷ trọng vi phạm lớn nhất với 1.237 vụ, chiếm 57,5% tổng số vụ phát hiện, bắt giữ và xử lý, tăng 75,9% so với cùng kỳ năm 2025. Hàng hóa vi phạm tập trung chủ yếu qua các cảng biển lớn như Cát Lái, Hải Phòng, Cái Mép, Đà Nẵng…

Đáng chú ý, nổi lên tình trạng vi phạm quy định về chỉ dẫn bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp, nhập khẩu hàng hóa mang dấu hiệu xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu và nhập khẩu hàng hóa thuộc diện phải có giấy phép nhưng không có giấy phép nhập khẩu. Trên tuyến đường sông khu vực biên giới Campuchia cũng xuất hiện tình trạng vận chuyển trái phép dầu Diesel được ngụy trang trên các ghe thuyền chở rau củ quả.

Tuyến đường bộ phát hiện, bắt giữ 597 vụ, chiếm 27,7% tổng số vụ, tăng 32,1% so với cùng kỳ năm trước, tập trung tại các tuyến biên giới Việt Nam-Trung Quốc, Việt Nam-Lào và Việt Nam-Campuchia.

Các đối tượng lợi dụng chính sách tạo thuận lợi trong hoạt động xuất nhập khẩu và chính sách ưu đãi cho cư dân biên giới để buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới. Hoạt động mua bán, vận chuyển trái phép đường kính trắng, ma túy, hàng giả mạo nhãn hiệu quá cảnh tiếp tục diễn biến phức tạp tại các tỉnh miền Trung và tuyến biên giới Việt Nam-Lào.

Tuyến biên giới giáp Trung Quốc ghi nhận xu hướng gia tăng vận chuyển thực phẩm đông lạnh không có chứng từ hợp pháp. Tại khu vực hai bên cánh gà cửa khẩu, đường mòn, lối mở biên giới vẫn diễn ra tình trạng mua bán, vận chuyển hàng hóa nhập khẩu không rõ nguồn gốc, xuất xứ như thực phẩm đông lạnh, mỹ phẩm, đồ gia dụng, điện thoại di động, đồ chơi trẻ em và lá thuốc lá.

Nhiều vụ việc điển hình đã bị lực lượng Hải quan phát hiện, bắt giữ như vận chuyển trái phép 400 lít dầu Diesel được cất giấu trên xe đầu kéo xuất sang Lào tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo; bắt giữ 1.400 lít dầu Diesel ngụy trang trong lô hàng bia xuất khẩu sang Lào tại cửa khẩu quốc tế La Lay; thu giữ 2.400 viên ma túy tổng hợp giấu trong hộp sữa vận chuyển từ Lào về Việt Nam tại cửa khẩu Lao Bảo; phát hiện vận chuyển trái phép 59,2kg vảy tê tê tại Cao Bằng và 84 bình kim loại chứa khí N20 (khí cười) tại cửa khẩu Hoành Mô.

Trên tuyến hàng không, lực lượng Hải quan phát hiện, bắt giữ và xử lý 107 vụ, chiếm gần 5% tổng số vụ vi phạm, tăng 24,4% so với cùng kỳ năm 2025; trị giá hàng hóa vi phạm ước tính 16,7 tỷ đồng. Các vụ việc tập trung tại sân bay quốc tế Nội Bài, Tân Sơn Nhất và Đà Nẵng.

Trong khi đó, tuyến chuyển phát nhanh, bưu điện ghi nhận mức tăng mạnh nhất với 190 vụ, tăng 150% so với cùng kỳ năm trước; trị giá hàng hóa vi phạm ước tính 158,2 tỷ đồng.

Điển hình là các vụ vận chuyển 5kg cocain được cất giấu trong các viên hình con nhộng trong hành lý hành khách từ Thái Lan về Việt Nam; 5,4kg cần sa giấu trong túi tôm khô ép chân không xuất khẩu từ Việt Nam đi Đài Loan (Trung Quốc); 13,7kg ketamine vận chuyển từ Đức về Việt Nam.

Trước tình hình trên, Cục Hải quan đã ban hành nhiều văn bản tăng cường công tác kiểm soát chống buôn lậu đối với mặt hàng xăng dầu; kiểm soát hoạt động vận chuyển trái phép vàng, xăng dầu, ma túy qua biên giới; đồng thời cảnh báo xu hướng, thủ đoạn cất giấu, vận chuyển cocain qua tuyến hàng không.

Cục Hải quan cũng chỉ đạo các Chi cục Hải quan khu vực tăng cường công tác hồ sơ nghiệp vụ; tổ chức tập huấn, hướng dẫn các biện pháp nghiệp vụ kiểm soát cho Chi cục Hải quan khu vực VI.

Với vai trò là đơn vị thường trực Ban Chỉ đạo chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả Bộ Tài chính, Cục Hải quan đã tham mưu Bộ Tài chính ban hành Quy chế hoạt động của Ban Chỉ đạo tại Quyết định số 29/QĐ-BCĐBTC ngày 5/4/2026; báo cáo kết quả thực hiện Kế hoạch cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026; đồng thời tham mưu báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả kiểm tra, kiểm soát hoạt động sản xuất, kinh doanh xăng dầu.

Bên cạnh đó, Cục Hải quan đã tham dự Hội nghị trao đổi thông tin giữa các lực lượng chuyên trách phòng, chống tội phạm ma túy cấp Trung ương quý I/2026; tham gia cuộc họp trực tuyến khởi động Chiến dịch Con Rồng Mê Kông VIII ngày 15/4/2026 với vai trò đơn vị đồng điều phối chiến dịch.

Trong công tác đấu tranh phòng, chống ma túy, từ ngày 15/3 đến 14/4/2026, ngành Hải quan đã chủ trì, phối hợp với lực lượng Công an và Bộ đội Biên phòng phát hiện, bắt giữ 17 vụ với 23 đối tượng, trong đó cơ quan Hải quan chủ trì 7 vụ. Tang vật thu giữ khoảng 62,7kg ma túy các loại, gồm 5,4kg cần sa; 8,4kg heroin; 5kg cocain; 21,3kg ketamine; 20,6kg ma túy tổng hợp và 2kg ma túy khác.

Lũy kế từ ngày 15/12/2025 đến 14/4/2026, ngành hải quan đã phát hiện, bắt giữ 63 vụ với 81 đối tượng; tang vật thu giữ khoảng 306,7kg ma túy các loại, gồm 38,8kg cần sa; 31,3kg heroin; 13,5 kg cocain; 40,5kg ketamine; 181,3kg ma túy tổng hợp và 2,3kg ma túy khác.

MINH PHƯƠNG