Diễn biến phức tạp, nguy cơ đa thiên tai
Theo báo cáo của Cục Đê điều và Phòng, chống thiên tai: Đêm 23/9 áp thấp nhiệt đới trên vùng biển phía Đông Philippines đã mạnh lên thành bão Bualoi. Hiện bão đang ở khu vực miền trung Philippines với cường độ cấp 11, giật cấp 14, di chuyển tốc độ 30 km/giờ.
Dự báo, tối 26/9 bão đi vào vùng biển phía đông khu vực giữa Biển Đông, trở thành cơn bão số 10 năm 2025. Cơn bão di chuyển rất nhanh (25km/giờ-35km/giờ, gấp đôi tốc độ trung bình của các cơn bão), đạt cường độ mạnh nhất cấp 13, giật cấp 16 trên khu vực quần đảo Hoàng Sa trong ngày 28/9. Sáng 29/9, bão dự kiến đổ bộ vào đất liền các tỉnh từ Thanh Hóa đến Hà Tĩnh với cường độ cấp 12, giật cấp 15.
Theo tính toán, thủy triều tại trạm Cửa Hội ngày 29/9 cao nhất đạt 3,0m (từ 8-9 giờ), thấp nhất 0,9m (từ 22 giờ đến 23 giờ).
Báo cáo tại cuộc họp, ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia cho biết: Các mô hình dự báo đều cho thấy sáng 28/9 bão vào khu vực Hoàng Sa và đến sáng 29/9 tiếp cận vùng trọng điểm. Khoảng thời gian từ ngày 28/9-29/9 được đánh giá là nguy hiểm nhất, cần theo dõi sát.
Do yếu tố địa hình ven biển miền trung, bão có thể gây gió mạnh kèm mưa lớn, thời gian ảnh hưởng liên tục 6-10 giờ, lượng mưa mỗi giờ 30mm-40 mm, thậm chí cao hơn nếu bão di chuyển chậm. Xác suất gió mạnh gần như 100%, tác động đến ngoài khơi và ven bờ miền trung, Bắc Trung Bộ. Sóng biển tại bắc và nam Vịnh Bắc Bộ có thể cao 8-10m. Nước dâng do bão ước tính 1-1,8m, kết hợp triều cường cao khiến nguy hiểm gia tăng.
Tại cuộc họp ông Khiêm đưa ra ba kịch bản được dự báo về hướng đi của bão Bualoi: Kịch bản thứ nhất bão đi lên phía bắc, mưa lớn tập trung ở Bắc Bộ. Kịch bản hai, bão đi thẳng vào Trung Bộ gây mưa lớn ở Quảng Trị, thành phố Huế, Hà Tĩnh. Đây là hai kịch bản có khả năng xác xuất thấp.
Kịch bản thứ 3 có khả năng cao nhất (chiếm khoảng 70%-80%): Bão đi vào Bắc Trung Bộ, mưa lớn tập trung ở Quảng Trị, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa, lan ra đồng bằng Bắc Bộ, Nam Sơn La, Hòa Bình và Phú Thọ. Với kịch bản này, lượng mưa phổ biến tại Bắc Bộ, Thanh Hóa và Quảng Trị đạt 300-400mm, cục bộ có nơi cao hơn. Khi bão sang Lào, hoàn lưu vẫn mạnh, có thể duy trì cấp áp thấp nhiệt đới hoặc bão, gây mưa 150-400mm tại thượng Lào.
“Bão số 10 được đánh giá có đặc điểm di chuyển nhanh, cường độ mạnh, phạm vi ảnh hưởng rộng, tác động đa thiên tai: gió mạnh, mưa lớn, lũ lụt, nguy cơ lũ quét và sạt lở đất. Các cơ quan chuyên môn sẽ tiếp tục cập nhật, chậm nhất sáng 27/9 sẽ có bản tin chi tiết”, ông Khiêm chia sẻ.
Phát biểu tại cuộc họp, Thiếu tướng Phạm Hải Châu, Phó Cục trưởng Cục Cứu hộ cứu nạn, Bộ Tổng tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam cho biết: Do tính chất và đặc điểm của cơn bão Bualoi có phạm vi ảnh hưởng rất rộng, có khả năng di chuyển lên phía bắc hoặc lệch xuống phía nam, với xác suất khoảng 70%-80% sẽ đi vào khu vực Bắc Trung Bộ. Vì vậy, Bộ Quốc phòng đã dự báo và giao nhiệm vụ đầy đủ cho các quân khu ven biển, từ Quân khu 1 đến Quân khu 7. Các lực lượng, phương tiện hiện nay đều đã trong trạng thái sẵn sàng.
Trong đó, nhiệm vụ trọng tâm trước mắt là kêu gọi, kiểm đếm và thông báo cho tàu thuyền trên toàn tuyến ven biển từ Móng Cái đến Lâm Đồng. Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã tập trung triển khai công tác này; đến 17 giờ chiều 26/9 sẽ có kết quả cụ thể về số lượng tàu thuyền đã được kiểm đếm.
Thiếu tướng Phạm Hải Châu cũng cho biết, Bộ Quốc phòng cũng đã dự báo và phân công nhiệm vụ cho các đơn vị sẵn sàng ứng phó với tình huống bão đổ bộ vào đất liền.
“Theo dự báo, cơn bão số Bualoi khi đổ bộ sẽ mạnh hơn nhiều so với bão số 9, diễn biến phức tạp, gây mưa rất lớn. Đây là điều đáng lo ngại, bởi hiện nay các hồ chứa đã ở cuối mùa mưa lũ, dung tích đạt 70%-80%. Nếu mưa lớn tiếp diễn, nguy cơ xảy ra sự cố hồ đập là rất lớn, như sự cố tại Thác Bà năm 2024. Đây là vấn đề các địa phương cần tính đến trong các kịch bản ứng phó, theo đúng tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ: phải chuẩn bị cho những tình huống xấu nhất, nguy hiểm nhất”, Thiếu tướng Phạm Hải Châu nhấn mạnh .
Không được chủ quan, phải chủ động ứng phó sớm
Phát biểu tại cuộc họp ứng phó bão số 10, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh: Đây là cơn bão đặc biệt nguy hiểm, di chuyển nhanh, cường độ mạnh và phạm vi ảnh hưởng rất rộng.
Thứ trưởng nêu ba điểm đáng lo ngại của bão Bualoi là: tốc độ di chuyển rất nhanh (30 km/giờ, gấp đôi so với bão thường); càng gần bờ bão càng mạnh, không có dấu hiệu suy yếu; và phạm vi ảnh hưởng rộng, từ Ninh Bình đến Hà Tĩnh, kèm mưa lớn kéo dài cả ở khu vực Lào.
“Đây là yếu tố đặc biệt nguy hiểm, cần truyền thông mạnh mẽ để người dân hiểu rõ. Không thể chủ quan như sau bão số 9. Bà con cần nhận thức đầy đủ rằng bão số 10 di chuyển nhanh, mạnh và bất lợi, chưa có dấu hiệu nào cho thấy sẽ giảm cấp”, Thứ trưởng nhấn mạnh.
Thứ trưởng cũng cảnh báo thêm, vùng Bắc Trung Bộ, đặc biệt Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, vốn đã chịu nhiều tổn thương từ bão số 3 đến nay chưa khắc phục xong, nay tiếp tục hứng chịu bão số 10 nên nguy cơ thiệt hại rất lớn.
Để giảm thiểu rủi ro, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp yêu cầu các địa phương: Chỉ đạo khẩn trương hơn, yêu cầu tàu thuyền di chuyển nhanh, tuyệt đối không chần chừ như với các bão chậm. Có thể cho tàu thuyền di chuyển ra ngoài khu vực ảnh hưởng, không dồn hết vào ven bờ để tránh quá tải nơi neo đậu. Ban hành lệnh cấm biển sớm hơn thường lệ. Nếu trước đây cấm trước 24 giờ, thì lần này phải sớm hơn, thậm chí 48 giờ, để kịp bảo đảm an toàn.
Thứ trưởng đề nghị Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia cập nhật thường xuyên, cung cấp thông tin kịp thời, chính xác; đồng thời yêu cầu các cơ quan truyền thông đẩy mạnh cảnh báo, đặc biệt nhấn mạnh yếu tố bão mạnh, di chuyển nhanh và nguy cơ tác động nghiêm trọng để người dân không lơ là, chủ quan.
