Bài 2: Vận hành hiệu quả, tạo đột phá phát triển

Việc phân cấp, phân quyền đã giúp nâng cao tính chủ động của các cơ quan, đơn vị, rút ngắn quy trình xử lý, giảm áp lực cho cấp trên, đồng thời tạo điều kiện để hồ sơ được giải quyết ngay từ cơ sở. Cùng với việc thực hiện thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính, người dân, doanh nghiệp có thêm nhiều lựa chọn trong thực hiện các thủ tục, hạn chế việc đi lại nhiều lần.

Theo đại diện Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh Quảng Ninh, hiện có 2.210 thủ tục hành chính thuộc chức năng, thẩm quyền giải quyết của tỉnh; 100% thủ tục hành chính đã được công bố thực hiện không phụ thuộc địa giới hành chính; toàn bộ dịch vụ công đủ điều kiện đều được cung cấp trực tuyến toàn trình. Công tác cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được đẩy mạnh thông qua việc rà soát, cắt giảm thời gian giải quyết và mở rộng phân cấp, ủy quyền trong xử lý hồ sơ.

Đặc biệt, từ tháng 5/2026, mô hình Kiosk thông minh đã được triển khai thí điểm tại Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh và 9 địa phương gồm: Cô Tô, Vân Đồn, Hồng Gai, Hà Lầm, Quảng Yên, Đông Triều, Cửa Ông, Tiên Yên và Hà Tu, bước đầu đã mang lại những kết quả tích cực.

Ông Nguyễn Văn Thanh ở phường Cẩm Phả chia sẻ: “Thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, lãnh đạo gần dân hơn, sâu sát hơn, chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân và doanh nghiệp. Đặc biệt, thủ tục hành chính được giải quyết nhanh, giảm chi phí và thời gian đi lại cho người dân, doanh nghiệp khi đến làm thủ tục”.

Theo đánh giá của Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh, việc phân quyền, phân cấp cơ bản bảo đảm tính khả thi, phù hợp mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Các quy định mới đã làm rõ phạm vi, trách nhiệm của từng cấp chính quyền, hạn chế tình trạng chồng chéo, bỏ sót nhiệm vụ; nhiều thủ tục hành chính được giải quyết ngay tại cấp xã, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Việc trao quyền cũng tạo điều kiện để chính quyền cơ sở phát huy tính chủ động, linh hoạt trong điều hành, thực hiện đúng tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”.

Bí thư xã Kỳ Thượng Hoàng Trường Sơn chia sẻ: “Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ sở; phát huy tính chủ động của cấp xã trong quản lý địa bàn, giải quyết thủ tục hành chính, phục vụ người dân và doanh nghiệp. Bộ máy chính quyền địa phương cơ bản đã vận hành ổn định, thông suốt, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, từng bước đáp ứng yêu cầu 'gần dân, sát dân'”.

Qua 1 năm vận hành mô hình chính quyền 2 cấp, xã Kỳ Thượng đã chủ động hơn trong quản lý địa bàn và giải quyết công việc phát sinh từ cơ sở. Nhiều thủ tục trước đây phải xin ý kiến qua nhiều cấp, nay đã được xử lý trực tiếp tại địa phương, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, nâng cao tính linh hoạt trong điều hành. Một số lĩnh vực như giải phóng mặt bằng, quản lý đất đai, trật tự đô thị, hay cung cấp dịch vụ công đã có chuyển biến rõ nét nhờ tăng cường phân quyền cho cấp xã.

Có thể nhận thấy, sau sắp xếp bộ máy hành chính được tinh gọn đáng kể. Việc tinh giản đầu mối giúp giảm tầng nấc trung gian, tạo điều kiện tập trung nguồn lực, đồng thời tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ sở.

Bên cạnh đó, hiệu quả điều hành và cải cách hành chính cũng có nhiều chuyển biến tích cực. Đến nay, 100% thủ tục hành chính từ tỉnh đến xã, phường, đặc khu đã được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến; hơn 90% hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường điện tử; tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng và trước hạn đạt hơn 98%. Đây được xem là nền tảng quan trọng để Quảng Ninh tiếp tục xây dựng chính quyền số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường cho biết: “Thành công của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không thể đo bằng việc đã sắp xếp xong bao nhiêu đầu mối hay giảm được bao nhiêu tầng nấc trung gian mà phải được kiểm chứng bằng chất lượng quản trị thực chất và mức độ hài lòng thực chất của người dân, doanh nghiệp”.

Tỉnh Quảng Ninh xác định mục tiêu lớn nhất là không dừng lại ở việc “vận hành ổn định” mà phải chuyển sang giai đoạn “vận hành hiệu quả, tạo đột phá phát triển”. Tinh thần xuyên suốt được xác định việc gì đã rõ thì quyết tâm thực hiện; việc gì còn chồng chéo phải kiên quyết điều chỉnh; việc gì bất cập phải mạnh dạn tháo gỡ; mô hình nào hiệu quả phải tổng kết, chuẩn hóa và nhân rộng. Bởi nếu bộ máy đã tinh gọn hơn nhưng công việc lại chậm hơn, nếu phân cấp nhiều hơn nhưng trách nhiệm không rõ ràng hơn nếu chuyển đổi số mạnh hơn nhưng người dân vẫn phải đi lại nhiều hơn thì mục tiêu đổi mới sẽ chưa thật sự đạt được.

Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp cũng chính là cơ hội để Quảng Ninh tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị hiện đại, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân. Sau sắp xếp bảo đảm đồng bộ giữa chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và cơ cấu tổ chức, kịp thời tham mưu điều chỉnh những nội dung còn hạn chế, vướng mắc, bảo đảm hoạt động thường xuyên, liên tục, thông suốt, không làm gián đoạn hoạt động của cơ quan nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường nhấn mạnh: “Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp phải trở thành nền tảng của một hệ thống quản trị hiện đại, tích hợp, liên thông, dựa trên dữ liệu, có khả năng phản ứng nhanh trước yêu cầu phát triển mới. Mỗi xã, phường, đặc khu phải trở thành một “điểm kết nối phát triển” trong tổng thể cấu trúc phát triển chung; vừa giữ vai trò quản trị địa bàn, vừa tham gia trực tiếp vào các chuỗi giá trị kinh tế, các hành lang phát triển, các cực tăng trưởng và các không gian đổi mới sáng tạo của Quảng Ninh trong tương lai”.

Từ kết quả sau 1 năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Quảng Ninh đang hướng đến mục tiêu tạo ra một hệ thống quản trị đủ hiện đại, đủ linh hoạt, đủ năng lực điều phối phát triển nhanh, xanh, bền vững; đủ khả năng thích ứng với mô hình đô thị biển, di sản, thông minh, cửa ngõ quốc tế.

Để thực hiện thành công mục tiêu này, một trong những nhiệm vụ trọng tâm được tỉnh xác định là tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; Theo đó, mỗi cán bộ, đảng viên phải tiếp tục đổi mới, nâng cao ý thức trách nhiệm, nêu gương với tinh thần “triết lý mới, tư duy mới, hành động mới”; tăng cường phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; kiên quyết đấu tranh với các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức công vụ, trách nhiệm và khát vọng cống hiến, góp phần xây dựng Quảng Ninh trở thành thành phố, là đô thị hiện đại, giàu đẹp, văn minh, ngày càng khẳng định vị thế trong nước và khu vực.

Đây được xem là giải pháp căn cơ để nâng cao năng lực vận hành mô hình chính quyền mới trong dài hạn. Cùng với đó, tỉnh tiếp tục rà soát, hoàn thiện chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, chuyển đổi số, quy hoạch, đầu tư và quản trị công. Việc ổn định đội ngũ cán bộ tại vùng khó khăn, biên giới, hải đảo cũng được quan tâm nhằm bảo đảm bộ máy cơ sở hoạt động ổn định, hiệu quả.

Với những kết quả đạt được trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Quảng Ninh không chỉ khẳng định vai trò tiên phong trong công cuộc sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính, mà còn góp phần hiện thực hóa khát vọng xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, vì dân phục vụ và tạo đột phá phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới của đất nước.