Với 11 dự án hạ tầng liên quan khu công nghiệp, giao thông và đô thị đang triển khai, công tác giải phóng mặt bằng tại đây rơi vào tình trạng ì ạch, kéo dài nhiều năm. Không chỉ vướng mắc về chính sách bồi thường cũ, tình trạng vi phạm đất như san lấp, xây dựng trái phép đến lấn chiếm đất đã thu hồi đang khiến tiến độ các dự án lớn bị đình trệ, gây lãng phí nguồn lực nhà nước và ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh.
Tại dự án Khu dân cư Trung tâm xã Mỹ Thái, tỉnh Bắc Ninh được triển khai từ đầu năm 2022 đến nay đã bốn năm trôi qua nhưng chính quyền vẫn chưa thể giao đất cho chủ đầu tư thực hiện dự án. Ông Hoàng Văn Thi, Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư Mỹ Thái, chủ đầu tư dự án cho biết: “Dự án đã trải qua 4 năm nhưng nhà nước vẫn chưa giao đất để chúng tôi triển khai xây dựng hạ tầng. Không chỉ chậm tiến độ, đây còn là sự lãng phí lớn cho nhà nước trong công tác giải phóng mặt bằng”.
Tại dự án này, phần đất thuộc thửa số 791, tờ bản đồ số 29 (khu vực Đồng Lăng, thôn Cầu Trong) vốn thuộc quyền sử dụng của hộ ông Ngô Văn Tạo. Năm 2023, ông Tạo đã nhận đủ tiền bồi thường do nhà nước quy định, đồng nghĩa với việc thửa đất đã thuộc quản lý của Nhà nước. Thế nhưng, từ ngày 10/1/2026, ông Hoàng Nam Bắc lại ngang nhiên đắp đất san nền, dựng nhà khung thép, hàng rào sắt kiên cố, lát bê-tông sân và trồng cây lâu năm để sử dụng cho mục đích cá nhân.
Chưa dừng lại, ngày 18/1/2026 ông Bắc tiếp tục vận chuyển khung thép lắp thêm công trình. Đến ngày 19/1/2026, ông lại dựng nhà khung thép trên thửa đất số 833, tờ bản đồ 29 đây là thửa đất đã được nhà nước bồi thường cho hộ bà Hà Thị Hưởng theo quy định.
Ngày 23/1/2026, Ủy ban nhân dân xã đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính phạt ông Bắc 4 triệu đồng vì “chiếm 27m² đất để dựng lán trại trên thửa 791” và buộc khôi phục tình trạng ban đầu trong 30 ngày. Thế nhưng, đến nay ông Bắc vẫn không chấp hành. Công trình vi phạm tiếp tục mọc lên, gây bức xúc dư luận và trực tiếp cản trở tiến độ dự án.
Không chỉ riêng dự án Khu dân cư, Dự án đường kết nối từ ĐT.292 qua Khu công nghiệp An Hà đến đường vành đai Đông Bắc thành phố Bắc Giang được triển khai từ năm 2022 đến nay cũng đang ì ạch giải phóng mặt bằng.
Tuyến đường dài 10,33km qua xã Mỹ Thái (đoạn cũ Tân Thanh 4,66km, Mỹ Thái 2,34km, Xuân Hương 3,33km) trong đó thu hồi 24,2ha của 800 hộ dân. Hiện nay vẫn còn nhiều vướng mắc nghiêm trọng vì nhiều hộ dân không đồng thuận với phương án bồi thường, nhiều thửa đất vướng vào tranh chấp quyền sử dụng, nhiều thửa đất chưa ban hành được thông báo thu hồi vì chưa xác định được chủ sử dụng.
Tình trạng này không phải ngẫu nhiên mà do trước đó hàng loạt dãy nhà tạm, lán trại đã mọc lên trái phép trên đất nông nghiệp trong nhiều năm mà không bị xử lý. Hiện nay, tại thôn Làng Cầu, một số hộ dân vẫn tự ý san nền trên đất ruộng để dựng lán trại chăn nuôi lợn, trâu bò, kho vật dụng.
Ông Nguyễn Thế Đô, Trưởng thôn Làng Cầu, cho biết: “Ban quản lý thôn đã lập biên bản báo cáo Ủy ban nhân dân xã từ hơn hai tháng trước nhưng đến nay vẫn chưa thấy động tĩnh. Người dân trong thôn rất bức xúc”.
Ông Ngô Ngọc Đức, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mỹ Thái cho rằng nguyên nhân là trước đây, quy định về hỗ trợ, bồi thường cho công trình trên đất trang trại, ao hồ còn nhiều vướng mắc; giá bồi thường đất chưa thống nhất. Sau sáp nhập, công tác phối hợp giữa các đơn vị lại thiếu cán bộ chuyên trách. Tuy nhiên, hiện nay các quy định đã được tháo gỡ, giá cả và chính sách bồi thường rõ ràng hơn. Trong thời gian tới, Ủy ban nhân dân xã sẽ quyết liệt triển khai, phấn đấu sớm giao đất sạch cho các chủ đầu tư.
Việc chậm trễ giải phóng mặt bằng không chỉ làm chậm tiến độ các dự án trọng điểm mà còn phản ánh những hạn chế trong công tác quản lý đất đai ở cơ sở. Nếu không xử lý triệt để các vi phạm, không chỉ gây thất thoát ngân sách mà còn làm giảm niềm tin của nhân dân vào chính quyền. Người dân và doanh nghiệp đang chờ đợi những hành động cụ thể, quyết liệt từ chính quyền địa phương trong thời gian tới.
