Tỉnh An Giang nằm đầu nguồn của Đồng bằng sông Cửu Long với hệ thống sông Tiền, sông Hậu và mạng lưới kênh, rạch dày đặc, sở hữu nguồn lợi thủy sản tự nhiên phong phú.
Tận diệt tôm cá
Tuy nhiên, nhiều năm qua, tình trạng sử dụng xung điện, ngư cụ cấm để khai thác thủy sản vẫn diễn biến phức tạp, nhất là vào mùa cá sinh sản. Những phương thức khai thác mang tính tận diệt không chỉ làm chết cá mẹ, cá lớn mà còn hủy hoại cá nhỏ và nhiều loài thủy sinh khác, khiến nguồn lợi thủy sản suy giảm nhanh chóng.
Trước thực trạng đó, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công an, Công an tỉnh An Giang tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành Kế hoạch số 202/KH-UBND ngày 17/4/2026 về tuyên truyền, đấu tranh, xử lý, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến động vật hoang dã, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh.
Đồng thời, Công an tỉnh chủ động ban hành Kế hoạch 272/KH-CAT-PV01 ngày 7/5/2026 về việc triển khai cao điểm đấu tranh, ngăn chặn, xử lý các hành vi săn bắt, nuôi nhốt, buôn bán trái phép động vật nguy cấp, quý hiếm và sử dụng xung điện đánh bắt thuỷ sản trên địa bàn tỉnh.
Trong suốt thời gian triển khai kế hoạch, lực lượng Công an tỉnh tuần tra xuyên suốt trên các tuyến sông trọng điểm. Cùng với đó, các phòng nghiệp vụ, công an cấp xã phối hợp chặt chẽ ngành nông nghiệp, biên phòng, chính quyền địa phương đồng loạt ra quân tuần tra, kiểm soát, tuyên truyền, vận động nhân dân nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về bảo vệ nguồn lợi thủy sản ở các dòng sông lớn, các tuyến kênh rạch.
Kết quả bước đầu cho thấy hiệu quả rõ nét. Lực lượng chức năng đã vận động 566 trường hợp tự nguyện giao nộp 526 bộ công cụ kích điện, đồng thời thu giữ 333 bộ công cụ kích điện cùng 3.061 linh kiện dùng để chế tạo thiết bị kích điện.
Nhiều vụ vi phạm được phát hiện, xử lý kịp thời. Điển hình như Công an xã Khánh Bình phối hợp các lực lượng chức năng phát hiện, lập biên bản xử lý 5 trường hợp sử dụng xung điện khai thác thủy sản trên tuyến sông biên giới.
Tại xã Nhơn Hội, lực lượng liên ngành kịp thời phát hiện 4 hộ dân khai thác cào hến trái quy định, tuyên truyền, vận động chấm dứt hành vi vi phạm để bảo vệ hệ sinh thái.
Bảo vệ nguồn lợi thủy sản
Điểm đáng ghi nhận trong đợt kiểm tra, không chỉ là số vụ xử lý mà còn là sự đồng thuận của nhân dân. Thông qua công tác tuyên truyền sâu rộng, nhiều người dân đã tự giác giao nộp thiết bị kích điện, ký cam kết từ bỏ phương thức khai thác tận diệt.
Tại xã Phú Hữu, có nhiều ngư dân tự nguyện giao nộp các thiết bị xung điện và cam kết không tái phạm. Tại xã An Cư, nhiều người dân chủ động mang bộ kích điện đến giao nộp sau khi được tuyên truyền, vận động.
Phong trào này tiếp tục lan tỏa đến nhiều địa phương khác tại các phường Châu Đốc, Vĩnh Tế, Tân Châu, Mỹ Thới và các xã Định Mỹ, Cù Lao Giêng, Vĩnh Bình, Nhơn Mỹ, An Châu, … góp phần hình thành ý thức tự giác trong cộng đồng về bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
Tại các tuyến kênh rạch, sông lớn, nếu trước đây, ban ngày, nhiều người dùng vợt điện đi xuyệt bắt cá thì ngày nay hiện tượng này giảm hẳn. Thực tiễn cho thấy, bảo vệ cá trong mùa sinh sản chính là bảo vệ nguồn lợi cho ngư dân.
Chỉ cần dành cho các loài thủy sản khoảng thời gian để sinh sản và phát triển, nguồn lợi sẽ có điều kiện phục hồi, tạo nền tảng cho khai thác bền vững trong những năm tiếp theo.
Ngược lại, nếu khai thác bằng các phương thức tận diệt vào đúng thời điểm cá sinh sản, không chỉ nguồn cá hiện tại bị suy giảm mà cả những thế hệ thủy sản trong tương lai cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Bên dòng sông Hậu, ông Phạm Văn Cường, ngụ phường Châu Đốc hơn 10 năm chất trà, nuôi lục bình ven bờ sông sau nhà dẫn dụ cá tự nhiên vào ở. Được chăm sóc, cho ăn bầy cá ngày càng phát triển.
Thế nhưng khi đêm xuống, nhiều người đến đây dùng xung điện đánh bắt khiến bầy cá hoảng sợ, bỏ đi. Ông Cương cho biết, từ lúc công an phát động phong trào, tệ nạn dùng xung điện đã giảm, ông Cương mong muốn thực trạng này được xử lý triệt để tạo điều kiện cho tôm cá tự nhiên sinh sôi.
Sự quyết liệt của Công an tỉnh An Giang cùng các ngành chức năng đã tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của người dân. Mỗi bộ kích điện, ngư cụ cấm được giao nộp, mỗi hành vi vi phạm được ngăn chặn, ngư dân tự giác nói không với khai thác tận diệt đều góp phần gìn giữ nguồn lợi thủy sản, bảo vệ nguồn lợi dòng sông và tạo dựng nền tảng bền vững cho thế hệ sau.
Trong thời gian tới, Công an tỉnh tiếp tục chỉ đạo thực hiện nghiêm các chỉ thị của Bộ Công an về phối hợp tổ chức tuyên truyền, đấu tranh, xử lý góp phần ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ các loài động vật hoang dã, bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại Việt Nam.
Đồng thời chủ động phối hợp các sở, ngành, đơn vị có liên quan tiếp tục duy trì, thực hiện quyết liệt trong đấu tranh, xử lý, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ các loài động vật hoang dã, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh.
